{"id":363002,"date":"2024-02-01T18:36:41","date_gmt":"2024-02-01T13:06:41","guid":{"rendered":"https:\/\/www.iasbook.com\/hindi\/?p=363002"},"modified":"2024-02-01T18:36:41","modified_gmt":"2024-02-01T13:06:41","slug":"brahmaputra-drainage-system-questions","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.iasbook.com\/hindi\/brahmaputra-drainage-system-questions\/","title":{"rendered":"\u092c\u094d\u0930\u0939\u094d\u092e\u092a\u0941\u0924\u094d\u0930 \u0928\u0926\u0940 \u0924\u0902\u0924\u094d\u0930 \u2013 \u0905\u0927\u094d\u092f\u093e\u092f\u0935\u093e\u0930 \u092a\u093f\u091b\u0932\u0947 \u0935\u0930\u094d\u0937\u094b\u0902 \u0915\u0947 \u092a\u094d\u0930\u0936\u094d\u0928 \u0935\u094d\u092f\u093e\u0916\u094d\u092f\u093e \u0915\u0947 \u0938\u093e\u0925"},"content":{"rendered":"<p><strong>1. \u0924\u093f\u092c\u094d\u092c\u0924 \u092e\u0947\u0902 \u0909\u0924\u094d\u092a\u0924\u094d\u0924\u093f \u092a\u093e\u0928\u0947 \u0935\u093e\u0932\u0940 \u092c\u094d\u0930\u093e\u0939\u094d\u092e\u092a\u0941\u0924\u094d\u0930, \u0907\u0930\u093e\u0935\u0926\u0940 \u0914\u0930 \u092e\u0947\u0915\u093e\u0902\u0917 \u0928\u0926\u093f\u092f\u093e\u0902 \u0905\u092a\u0928\u0947 \u090a\u092a\u0930\u0940 \u092a\u093e\u091f\u094b\u0902 \u092e\u0947\u0902 \u0938\u0902\u0915\u0940\u0930\u094d\u0923 \u0914\u0930 \u0938\u092e\u093e\u0902\u0924\u0930 \u092a\u0930\u094d\u0935\u0924 \u0936\u094d\u0930\u0947\u0923\u093f\u092f\u094b\u0902 \u0938\u0947 \u0939\u094b\u0915\u0930 \u092a\u094d\u0930\u0935\u093e\u0939\u093f\u0924 \u0939\u094b\u0924\u0940 \u0939\u0948\u0902\u0964 \u0907\u0928 \u0928\u0926\u093f\u092f\u094b\u0902 \u092e\u0947\u0902 \u092c\u094d\u0930\u0939\u094d\u092e\u092a\u0941\u0924\u094d\u0930 \u092d\u093e\u0930\u0924 \u092e\u0947\u0902 \u092a\u094d\u0930\u0935\u093f\u0937\u094d\u091f \u0939\u094b\u0928\u0947 \u0938\u0947 \u0920\u0940\u0915 \u092a\u0939\u0932\u0947 \u0905\u092a\u0928\u0947 \u092a\u094d\u0930\u0935\u093e\u0939 \u092e\u0947\u0902 \u090f\u0915 \u092f\u0942-\u091f\u0930\u094d\u0928 (U-turn) \u0932\u0947\u0924\u0940 \u0939\u0948\u0964 \u092f\u0939 \u092f\u0942-\u091f\u0930\u094d\u0928 \u0915\u094d\u092f\u094b\u0902 \u092c\u0928\u0924\u093e \u0939\u0948?<\/strong><\/p>\n<p>(a) \u0935\u0932\u093f\u0924 \u0939\u093f\u092e\u093e\u0932\u092f \u0936\u094d\u0930\u0947\u0923\u093f\u092f\u094b\u0902 \u0915\u0947 \u0909\u0924\u094d\u0925\u093e\u0928 \u0915\u0947 \u0915\u093e\u0930\u0923<br \/>\n(b) \u092e\u0942-\u0935\u0948\u091c\u094d\u091e\u093e\u0928\u093f\u0915\u0940\u092f \u0924\u0930\u0941\u0923 \u0939\u093f\u092e\u093e\u0932\u092f \u0915\u0947 \u0905\u0915\u094d\u0937\u0938\u0902\u0918\u0940\u092f \u0928\u092e\u0928 \u0915\u0947 \u0915\u093e\u0930\u0923<br \/>\n(c) \u0924\u0943\u0924\u0940\u092f \u0915\u0932\u094d\u092a\u0940\u092f \u0935\u0932\u093f\u0924 \u092a\u0930\u094d\u0935\u0924-\u092e\u093e\u0932\u093e\u0913\u0902 \u092e\u0947\u0902 \u092e\u0942\u0935\u093f\u0935\u0930\u094d\u0924\u0928\u0940\u0915 \u0935\u093f\u0915\u094d\u0937\u094b\u092d \u0915\u0947 \u0915\u093e\u0930\u0923<br \/>\n(d) \u0907\u0938 \u0938\u0902\u0926\u0930\u094d\u092d \u092e\u0947\u0902 \u0909\u092a\u0930\u094d\u092f\u0941\u0915\u094d\u0924 (a) \u0914\u0930 (b) \u0926\u094b\u0928\u094b\u0902 \u0915\u093e\u0930\u0923 \u0924\u0930\u094d\u0915\u0938\u0902\u0917\u0924 \u0939\u0948\u0902<\/p>\n<p><strong>[I.A.S. (Pre) 2011]<\/strong><\/p>\n<div id=\"a1-link-363002\" class=\"sh-link a1-link sh-hide\"><a href=\"#\" onclick=\"showhide_toggle('a1', 363002, 'See Answer &amp; Explanation', 'Hide'); return false;\" aria-expanded=\"false\"><span id=\"a1-toggle-363002\">See Answer &amp; Explanation<\/span><\/a><\/div><div id=\"a1-content-363002\" class=\"sh-content a1-content sh-hide\" style=\"display: none;\"><\/p>\n<p><strong>\u0909\u0924\u094d\u0924\u0930 &#8211; (b) \u092d\u0942-\u0935\u0948\u091c\u094d\u091e\u093e\u0928\u093f\u0915\u0940\u092f \u0924\u0930\u0941\u0923 \u0939\u093f\u092e\u093e\u0932\u092f \u0915\u0947 \u0905\u0915\u094d\u0937\u0938\u0902\u0918\u0940\u092f \u0928\u092e\u0928 \u0915\u0947 \u0915\u093e\u0930\u0923<\/strong><\/p>\n<table style=\"width: 100%; border-collapse: collapse; background-color: #ffeded; border-radius: 6px; border-style: hidden; border-color: #000000; height: 56px;\">\n<tbody>\n<tr style=\"height: 56px;\">\n<td style=\"width: 100%; height: 56px;\">\n<ul>\n<li>\u0924\u093f\u092c\u094d\u092c\u0924 \u092e\u0947\u0902 \u0909\u0924\u094d\u092a\u0924\u094d\u0924\u093f \u092a\u093e\u0928\u0947 \u0935\u093e\u0932\u0940 \u092c\u094d\u0930\u0939\u094d\u092e\u092a\u0941\u0924\u094d\u0930, \u0907\u0930\u093e\u0935\u0926\u0940 \u0914\u0930 \u092e\u0947\u0915\u093e\u0902\u0917 \u0928\u0926\u093f\u092f\u093e\u0902 \u0905\u092a\u0928\u0947 \u090a\u092a\u0930\u0940 \u092a\u093e\u091f\u094b\u0902 \u092e\u0947\u0902 \u0938\u0902\u0915\u0940\u0930\u094d\u0923 \u0914\u0930 \u0938\u092e\u093e\u0928\u093e\u0902\u0924\u0930 \u092a\u0930\u094d\u0935\u0924 \u0936\u094d\u0930\u0947\u0923\u093f\u092f\u094b\u0902 \u0938\u0947 \u0939\u094b\u0915\u0930 \u092a\u094d\u0930\u0935\u093e\u0939\u093f\u0924 \u0939\u094b\u0924\u0940 \u0939\u0948\u0902\u0964<\/li>\n<li>\u092c\u094d\u0930\u0939\u094d\u092e\u092a\u0941\u0924\u094d\u0930 \u0928\u0926\u0940 \u092d\u093e\u0930\u0924 \u092e\u0947\u0902 \u092a\u094d\u0930\u0935\u0947\u0936 \u0938\u0947 \u092a\u0942\u0930\u094d\u0935 \u090f\u0915 \u092f\u0942-\u091f\u0930\u094d\u0928 \u0932\u0947\u0924\u0940 \u0939\u0948, \u092f\u0939 \u092f\u0942-\u091f\u0930\u094d\u0928 \u092d\u0942-\u0935\u0948\u091c\u094d\u091e\u093e\u0928\u093f\u0915\u0940\u092f \u0924\u0930\u0941\u0923 \u0939\u093f\u092e\u093e\u0932\u092f \u0915\u0947 \u0905\u0915\u094d\u0937\u0938\u0902\u0918\u0940\u092f \u0928\u092e\u0928 \u0915\u0947 \u0915\u093e\u0930\u0923 \u0939\u0948\u0964<\/li>\n<\/ul>\n<\/td>\n<\/tr>\n<\/tbody>\n<\/table>\n<p><\/div>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><strong>2. \u092d\u093e\u0930\u0924 \u092e\u0947\u0902 &#8216;\u092f\u0930\u0932\u0942\u0902\u0917 \u091c\u0902\u0917\u0935\u094b \u0928\u0926\u0940&#8217; \u0915\u094b \u0915\u093f\u0938 \u0928\u093e\u092e \u0938\u0947 \u091c\u093e\u0928\u093e \u091c\u093e\u0924\u093e \u0939\u0948?<\/strong><\/p>\n<p>(a) \u0917\u0902\u0917\u093e<br \/>\n(b) \u0938\u093f\u0902\u0927\u0941<br \/>\n(c) \u092c\u094d\u0930\u0939\u094d\u092e\u092a\u0941\u0924\u094d\u0930<br \/>\n(d) \u092e\u0939\u093e\u0928\u0926\u0940<\/p>\n<p><strong>[B.P.S.C.56 to 59th (Pre) 2015]<\/strong><\/p>\n<div id=\"a2-link-363002\" class=\"sh-link a2-link sh-hide\"><a href=\"#\" onclick=\"showhide_toggle('a2', 363002, 'See Answer &amp; Explanation', 'Hide'); return false;\" aria-expanded=\"false\"><span id=\"a2-toggle-363002\">See Answer &amp; Explanation<\/span><\/a><\/div><div id=\"a2-content-363002\" class=\"sh-content a2-content sh-hide\" style=\"display: none;\"><\/p>\n<p><strong>\u0909\u0924\u094d\u0924\u0930 &#8211; (c) \u092c\u094d\u0930\u0939\u094d\u092e\u092a\u0941\u0924\u094d\u0930<\/strong><\/p>\n<table style=\"width: 100%; border-collapse: collapse; background-color: #ffeded; border-radius: 6px; border-style: hidden; border-color: #000000; height: 56px;\">\n<tbody>\n<tr style=\"height: 56px;\">\n<td style=\"width: 100%; height: 56px;\">\n<ul>\n<li>\u092d\u093e\u0930\u0924 \u092e\u0947\u0902 \u092f\u0930\u0932\u0942\u0902\u0917 \u091c\u0902\u0917\u092c\u094b \u0928\u0926\u0940 \u0915\u094b \u092c\u094d\u0930\u0939\u094d\u092e\u092a\u0941\u0924\u094d\u0930 \u0928\u0926\u0940 \u0915\u0947 \u0928\u093e\u092e \u0938\u0947 \u091c\u093e\u0928\u093e \u091c\u093e\u0924\u093e \u0939\u0948\u0964<\/li>\n<\/ul>\n<\/td>\n<\/tr>\n<\/tbody>\n<\/table>\n<p><\/div>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><strong>3. \u0924\u093f\u092c\u094d\u092c\u0924 \u092e\u0947\u0902 \u092e\u093e\u0928\u0938\u0930\u094b\u0935\u0930 \u091d\u0940\u0932 \u0915\u0947 \u092a\u093e\u0938 \u091c\u093f\u0938 \u0928\u0926\u0940 \u0915\u093e \u0938\u094d\u0930\u094b\u0924 \u0939\u0948, \u0935\u0939 \u0939\u0948-<\/strong><\/p>\n<p>(a) \u092c\u094d\u0930\u0939\u094d\u092e\u092a\u0941\u0924\u094d\u0930<br \/>\n(b) \u0938\u0924\u0932\u091c<br \/>\n(c) \u0938\u093f\u0902\u0927\u0941<br \/>\n(d) \u0909\u092a\u0930\u094d\u092f\u0941\u0915\u094d\u0924 \u0938\u092d\u0940<\/p>\n<p><strong>[39 B.P.S.C. (Pre) 1994]<\/strong><\/p>\n<div id=\"a3-link-363002\" class=\"sh-link a3-link sh-hide\"><a href=\"#\" onclick=\"showhide_toggle('a3', 363002, 'See Answer &amp; Explanation', 'Hide'); return false;\" aria-expanded=\"false\"><span id=\"a3-toggle-363002\">See Answer &amp; Explanation<\/span><\/a><\/div><div id=\"a3-content-363002\" class=\"sh-content a3-content sh-hide\" style=\"display: none;\"><\/p>\n<p><strong>\u0909\u0924\u094d\u0924\u0930 &#8211; (d<\/strong>) <strong>\u0909\u092a\u0930\u094d\u092f\u0941\u0915\u094d\u0924 \u0938\u092d\u0940<\/strong><\/p>\n<table style=\"width: 100%; border-collapse: collapse; background-color: #ffeded; border-radius: 6px; border-style: hidden; border-color: #000000; height: 56px;\">\n<tbody>\n<tr style=\"height: 56px;\">\n<td style=\"width: 100%; height: 56px;\">\n<ul>\n<li>\u092c\u094d\u0930\u0939\u094d\u092e\u092a\u0941\u0924\u094d\u0930, \u0938\u0924\u0932\u091c \u0914\u0930 \u0938\u093f\u0902\u0927\u0941 \u0928\u0926\u093f\u092f\u094b\u0902 \u0915\u093e \u0938\u094d\u0930\u094b\u0924 \u0924\u093f\u092c\u094d\u092c\u0924 \u0915\u0947 \u092e\u093e\u0928\u0938\u0930\u094b\u0935\u0930 \u091d\u0940\u0932 \u0915\u0947 \u092a\u093e\u0938 \u092e\u0947\u0902 \u0939\u0940 \u0938\u094d\u0925\u093f\u0924 \u0939\u0948\u0964<\/li>\n<\/ul>\n<\/td>\n<\/tr>\n<\/tbody>\n<\/table>\n<p><\/div>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><strong>4. \u0928\u093f\u092e\u094d\u0928\u0932\u093f\u0916\u093f\u0924 \u0928\u0926\u093f\u092f\u094b\u0902 \u092a\u0930 \u0935\u093f\u091a\u093e\u0930 \u0915\u0940\u091c\u093f\u090f-<\/strong><\/p>\n<p style=\"padding-left: 40px;\"><strong>1. \u0926\u0930\u093e\u0915<br \/>\n2. \u0932\u094b\u0939\u093f\u0924<\/strong><br \/>\n<strong>3. \u0938\u0941\u092c\u0928\u0938\u093f\u0930\u093f<\/strong><\/p>\n<p><strong>\u0909\u092a\u0930\u094d\u092f\u0941\u0915\u094d\u0924 \u092e\u0947\u0902 \u0938\u0947 \u0915\u094c\u0928-\u0938\u0940 \u0905\u0930\u0941\u0923\u093e\u091a\u0932 \u092a\u094d\u0930\u0926\u0947\u0936 \u0938\u0947 \u0939\u094b\u0915\u0930 \u092c\u0939\u0924\u0940 \u0939\u0948\/\u0939\u0948\u0902?<\/strong><\/p>\n<p>(a) \u0915\u0947\u0935\u0932 1<br \/>\n(b) \u0915\u0947\u0935\u0932 2 \u0914\u0930 3<br \/>\n(c) \u0915\u0947\u0935\u0932 1 \u0914\u0930 3<br \/>\n(d)1, 2 \u0914\u0930 3<\/p>\n<p><strong>[I.A.S. (Pre) 2014]<\/strong><\/p>\n<div id=\"a4-link-363002\" class=\"sh-link a4-link sh-hide\"><a href=\"#\" onclick=\"showhide_toggle('a4', 363002, 'See Answer &amp; Explanation', 'Hide'); return false;\" aria-expanded=\"false\"><span id=\"a4-toggle-363002\">See Answer &amp; Explanation<\/span><\/a><\/div><div id=\"a4-content-363002\" class=\"sh-content a4-content sh-hide\" style=\"display: none;\"><\/p>\n<p><strong>\u0909\u0924\u094d\u0924\u0930 &#8211; (b) \u0915\u0947\u0935\u0932 2 \u0914\u0930 3<\/strong><\/p>\n<table style=\"width: 100%; border-collapse: collapse; background-color: #ffeded; border-radius: 6px; border-style: hidden; border-color: #000000; height: 56px;\">\n<tbody>\n<tr style=\"height: 56px;\">\n<td style=\"width: 100%; height: 56px;\">\n<ul>\n<li>\u0932\u094b\u0939\u093f\u0924, \u0938\u0941\u092c\u0928\u0938\u093f\u0930\u093f \u0928\u0926\u093f\u092f\u093e\u0902 \u0905\u0930\u0941\u0923\u093e\u091a\u0932 \u092a\u094d\u0930\u0926\u0947\u0936 \u0938\u0947 \u0939\u094b\u0915\u0930 \u092c\u0939\u0924\u0940 \u0939\u0948\u0902, \u091c\u092c\u0915\u093f \u092c\u0930\u093e\u0915 \u0928\u0926\u0940, \u092e\u0923\u093f\u092a\u0941\u0930 \u092a\u0939\u093e\u0921\u093c\u0940 \u0938\u0947 \u0928\u093f\u0915\u0932\u0915\u0930 \u092e\u0923\u093f\u092a\u0941\u0930, \u092e\u093f\u091c\u094b\u0930\u092e \u0924\u0925\u093e \u0905\u0938\u092e \u0938\u0947 \u092c\u0939\u0924\u0940 \u0939\u0941\u0908 \u092c\u093e\u0902\u0917\u094d\u0932\u093e\u0926\u0947\u0936 \u092e\u0947\u0902 \u092a\u094d\u0930\u0935\u0947\u0936 \u0915\u0930 \u091c\u093e\u0924\u0940 \u0939\u0948\u0964<\/li>\n<\/ul>\n<\/td>\n<\/tr>\n<\/tbody>\n<\/table>\n<p><\/div>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><strong>5. \u092e\u093e\u0928\u0938 \u0928\u0926\u0940 \u0915\u093f\u0938 \u0928\u0926\u0940 \u0915\u0940 \u0909\u092a\u0928\u0926\u0940 \u0939\u0948?<\/strong><\/p>\n<p>(a) \u0917\u094b\u0926\u093e\u0935\u0930\u0940<br \/>\n(b) \u092e\u0939\u093e\u0928\u0926\u0940<br \/>\n(c) \u0915\u0943\u0937\u094d\u0923\u093e<br \/>\n(d) \u092c\u094d\u0930\u0939\u094d\u092e\u092a\u0941\u0924\u094d\u0930<\/p>\n<p><strong>[44 B.P.S.C. (Pre) 2000]<\/strong><\/p>\n<div id=\"a5-link-363002\" class=\"sh-link a5-link sh-hide\"><a href=\"#\" onclick=\"showhide_toggle('a5', 363002, 'See Answer &amp; Explanation', 'Hide'); return false;\" aria-expanded=\"false\"><span id=\"a5-toggle-363002\">See Answer &amp; Explanation<\/span><\/a><\/div><div id=\"a5-content-363002\" class=\"sh-content a5-content sh-hide\" style=\"display: none;\"><\/p>\n<p><strong>\u0909\u0924\u094d\u0924\u0930 &#8211; (d) \u092c\u094d\u0930\u0939\u094d\u092e\u092a\u0941\u0924\u094d\u0930<\/strong><\/p>\n<table style=\"width: 100%; border-collapse: collapse; background-color: #ffeded; border-radius: 6px; border-style: hidden; border-color: #000000; height: 56px;\">\n<tbody>\n<tr style=\"height: 56px;\">\n<td style=\"width: 100%; height: 56px;\">\n<ul>\n<li>\u092e\u093e\u0928\u0938 \u0928\u0926\u0940, \u092c\u094d\u0930\u0939\u094d\u092e\u092a\u0941\u0924\u094d\u0930 \u0915\u0940 \u0938\u0939\u093e\u092f\u0915 \u0928\u0926\u0940 \u0939\u0948\u0964<\/li>\n<\/ul>\n<\/td>\n<\/tr>\n<\/tbody>\n<\/table>\n<p><\/div>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><strong>6. \u092c\u094d\u0930\u0939\u094d\u092e\u092a\u0941\u0924\u094d\u0930 \u0928\u0926\u0940 \u0924\u093f\u092c\u094d\u092c\u0924 \u092e\u0947\u0902 \u0915\u093f\u0938 \u0928\u093e\u092e \u0938\u0947 \u091c\u093e\u0928\u0940 \u091c\u093e\u0924\u0940 \u0939\u0948?<\/strong><\/p>\n<p>(a) \u092a\u0926\u094d\u092e\u093e<br \/>\n(b) \u091a\u0915\u092e\u0941\u0921\u0941\u0917<br \/>\n(c) \u0939\u0940\u092e\u091c\u0941\u0917<br \/>\n(d) \u0938\u093e\u0902\u0917\u094d\u092a\u094b<\/p>\n<p><strong>[Jharkhand P.C.S. (Pre) 2003]<\/strong><\/p>\n<div id=\"a6-link-363002\" class=\"sh-link a6-link sh-hide\"><a href=\"#\" onclick=\"showhide_toggle('a6', 363002, 'See Answer &amp; Explanation', 'Hide'); return false;\" aria-expanded=\"false\"><span id=\"a6-toggle-363002\">See Answer &amp; Explanation<\/span><\/a><\/div><div id=\"a6-content-363002\" class=\"sh-content a6-content sh-hide\" style=\"display: none;\"><\/p>\n<p><strong>\u0909\u0924\u094d\u0924\u0930 &#8211; (d) \u0938\u093e\u0902\u0917\u094d\u092a\u094b<\/strong><\/p>\n<table style=\"width: 100%; border-collapse: collapse; background-color: #ffeded; border-radius: 6px; border-style: hidden; border-color: #000000; height: 56px;\">\n<tbody>\n<tr style=\"height: 56px;\">\n<td style=\"width: 100%; height: 56px;\">\n<ul>\n<li>\u092c\u094d\u0930\u0939\u094d\u092e\u092a\u0941\u0924\u094d\u0930 \u0928\u0926\u0940 \u0924\u093f\u092c\u094d\u092c\u0924 \u092e\u0947\u0902 \u0938\u093e\u0902\u0917\u094d\u092a\u094b \u092f\u093e \u0938\u093e\u092a\u0941 \u0915\u0947 \u0928\u093e\u092e \u0938\u0947 \u091c\u093e\u0928\u0940 \u091c\u093e\u0924\u0940 \u0939\u0948\u0964<\/li>\n<\/ul>\n<\/td>\n<\/tr>\n<\/tbody>\n<\/table>\n<p><\/div>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><strong>7. \u092c\u094d\u0930\u0939\u094d\u092e\u092a\u0941\u0924\u094d\u0930 \u0928\u0926\u0940 \u0915\u093e \u092c\u0939\u093e\u0935 \u0915\u094d\u0937\u0947\u0924\u094d\u0930 \u0939\u0948-<\/strong><\/p>\n<p>(a) \u0924\u093f\u092c\u094d\u092c\u0924, \u092c\u093e\u0902\u0917\u094d\u0932\u093e\u0926\u0947\u0936, \u092d\u093e\u0930\u0924<br \/>\n(b) \u092d\u093e\u0930\u0924, \u091a\u0940\u0928, \u092c\u093e\u0902\u0917\u094d\u0932\u093e\u0926\u0947\u0936, \u0924\u093f\u092c\u094d\u092c\u0924<br \/>\n(c) \u092d\u093e\u0930\u0924, \u092a\u093e\u0915\u093f\u0938\u094d\u0924\u093e\u0928, \u092c\u093e\u0902\u0917\u094d\u0932\u093e\u0926\u0947\u0936, \u0938\u093f\u0915\u094d\u0915\u093f\u092e<br \/>\n(d) \u092c\u093e\u0902\u0917\u094d\u0932\u093e\u0926\u0947\u0936, \u092a\u0936\u094d\u091a\u093f\u092e \u092c\u0902\u0917\u093e\u0932, \u092d\u0942\u091f\u093e\u0928, \u0928\u0947\u092a\u093e\u0932<\/p>\n<p><strong>[U.P.P.C.S. (Pre) 1990]<\/strong><\/p>\n<div id=\"a7-link-363002\" class=\"sh-link a7-link sh-hide\"><a href=\"#\" onclick=\"showhide_toggle('a7', 363002, 'See Answer &amp; Explanation', 'Hide'); return false;\" aria-expanded=\"false\"><span id=\"a7-toggle-363002\">See Answer &amp; Explanation<\/span><\/a><\/div><div id=\"a7-content-363002\" class=\"sh-content a7-content sh-hide\" style=\"display: none;\"><\/p>\n<p><strong>\u0909\u0924\u094d\u0924\u0930 &#8211; (a) \u0924\u093f\u092c\u094d\u092c\u0924, \u092c\u093e\u0902\u0917\u094d\u0932\u093e\u0926\u0947\u0936, \u092d\u093e\u0930\u0924<\/strong><\/p>\n<table style=\"width: 100%; border-collapse: collapse; background-color: #ffeded; border-radius: 6px; border-style: hidden; border-color: #000000; height: 56px;\">\n<tbody>\n<tr style=\"height: 56px;\">\n<td style=\"width: 100%; height: 56px;\">\n<ul>\n<li>\u092c\u094d\u0930\u0939\u094d\u092e\u092a\u0941\u0924\u094d\u0930 \u0928\u0926\u0940 \u0915\u093e \u092c\u0939\u093e\u0935 \u0915\u094d\u0937\u0947\u0924\u094d\u0930 \u0924\u093f\u092c\u094d\u092c\u0924 (\u091a\u0940\u0928), \u092c\u093e\u0902\u0917\u094d\u0932\u093e\u0926\u0947\u0936 \u0914\u0930 \u092d\u093e\u0930\u0924 \u0939\u0948\u0964<\/li>\n<\/ul>\n<\/td>\n<\/tr>\n<\/tbody>\n<\/table>\n<p><\/div>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><strong>8. \u0928\u093f\u092e\u094d\u0928\u0932\u093f\u0916\u093f\u0924 \u092e\u0947\u0902 \u0938\u0947 \u0915\u094c\u0928-\u0938\u0940, \u092c\u094d\u0930\u0939\u094d\u092e\u092a\u0941\u0924\u094d\u0930 \u0915\u0940 \u0938\u0939\u093e\u092f\u0915 \u0928\u0926\u0940 \u0939\u0948\/\u0928\u0926\u093f\u092f\u093e\u0902 \u0939\u0948\u0902?<\/strong><\/p>\n<p style=\"padding-left: 40px;\"><strong>1. \u0926\u093f\u0935\u093e\u0902\u0917<\/strong><br \/>\n<strong>2. \u0915\u093e\u092e\u0947\u0902\u0917<\/strong><br \/>\n<strong>3. \u0932\u094b\u0939\u093f\u0924<\/strong><\/p>\n<p><strong>\u0928\u0940\u091a\u0947 \u0926\u093f\u090f \u0917\u090f \u0915\u0942\u091f \u0915\u093e \u092a\u094d\u0930\u092f\u094b\u0917 \u0915\u0930 \u0938\u0939\u0940 \u0909\u0924\u094d\u0924\u0930 \u091a\u0941\u0928\u093f\u090f\u0964<\/strong><\/p>\n<p>(a) \u0915\u0947\u0935\u0932 1<br \/>\n(b) \u0915\u0947\u0935\u0932 2 \u0914\u0930 3<br \/>\n(c) \u0915\u0947\u0935\u0932 1 \u0914\u0930 3<br \/>\n(d) 1, 2 \u0914\u0930 3<\/p>\n<p><strong>[I.A.S. (Pre) 2016]<\/strong><\/p>\n<div id=\"a8-link-363002\" class=\"sh-link a8-link sh-hide\"><a href=\"#\" onclick=\"showhide_toggle('a8', 363002, 'See Answer &amp; Explanation', 'Hide'); return false;\" aria-expanded=\"false\"><span id=\"a8-toggle-363002\">See Answer &amp; Explanation<\/span><\/a><\/div><div id=\"a8-content-363002\" class=\"sh-content a8-content sh-hide\" style=\"display: none;\"><\/p>\n<p><strong>\u0909\u0924\u094d\u0924\u0930 &#8211; (d) 1, 2 \u0914\u0930 3<br \/>\n<\/strong><\/p>\n<table style=\"width: 100%; border-collapse: collapse; background-color: #ffeded; border-radius: 6px; border-style: hidden; border-color: #000000; height: 56px;\">\n<tbody>\n<tr style=\"height: 56px;\">\n<td style=\"width: 100%; height: 56px;\">\n<ul>\n<li>\u0930\u093e\u0937\u094d\u091f\u094d\u0930\u0940\u092f \u091c\u0932 \u0935\u093f\u091c\u094d\u091e\u093e\u0928 \u0938\u0902\u0938\u094d\u0925\u093e\u0928, \u0930\u0941\u0921\u093c\u0915\u0940 (National Institute of Hydrology, Roorkee) \u0926\u094d\u0935\u093e\u0930\u093e \u092a\u094d\u0930\u0936\u094d\u0928\u093e\u0902\u0924\u0930\u094d\u0917\u0924 \u0924\u0940\u0928\u094b\u0902 \u0928\u0926\u093f\u092f\u094b\u0902 \u0915\u0940 \u0938\u0942\u091a\u0928\u093e\u090f\u0902 \u0928\u093f\u092e\u094d\u0928\u093e\u0928\u0941\u0938\u093e\u0930 \u092a\u094d\u0930\u0926\u0924\u094d\u0924 \u0939\u0948\u0902-<\/li>\n<li>\u0926\u093f\u0935\u093e\u0902\u0917- \u0905\u0930\u0941\u0923\u093e\u091a\u0932 \u092a\u094d\u0930\u0926\u0947\u0936 \u0915\u0947 \u0932\u094b\u0905\u0930 \u0926\u093f\u092c\u093e\u0902\u0917 \u0918\u093e\u091f\u0940 \u091c\u093f\u0932\u0947 \u092e\u0947\u0902 \u092a\u094d\u0930\u0935\u093e\u0939\u093f\u0924 \u0939\u094b\u0924\u0940 \u0939\u0948\u0964 \u092f\u0939 \u092c\u094d\u0930\u0939\u094d\u092e\u092a\u0941\u0924\u094d\u0930 \u0915\u0940 \u092a\u094d\u0930\u092e\u0941\u0916 \u0938\u0939\u093e\u092f\u0915 \u0928\u0926\u0940 \u0939\u0948\u0964<\/li>\n<li>\u0915\u093e\u0930\u094d\u0928\u0947\u0917- \u0905\u0930\u0941\u0923\u093e\u091a\u0932 \u092a\u094d\u0930\u0926\u0947\u0936 \u0915\u0947 \u0924\u0935\u093e\u0902\u0917 \u091c\u093f\u0932\u0947 \u092e\u0947\u0902 \u092a\u0942\u0930\u094d\u0935\u0940 \u0939\u093f\u092e\u093e\u0932\u092f \u0915\u0940 \u092a\u0939\u093e\u0921\u093c\u093f\u092f\u094b\u0902 \u0938\u0947 \u0909\u0926\u094d\u0917\u092e\u093f\u0924 \u092f\u0939 \u0928\u0926\u0940 \u0905\u0930\u0941\u0923\u093e\u091a\u0932 \u092a\u094d\u0930\u0926\u0947\u0936 \u092e\u0947\u0902 \u0915\u093e\u0938\u0901\u0917 \u0928\u093e\u092e \u0938\u0947 \u0924\u0925\u093e \u0905\u0938\u092e \u092e\u0947\u0902 \u091c\u093f\u092f\u093e \u092d\u093e\u0930\u0947\u0932\u0940 \u0928\u093e\u092e \u0938\u0947 \u091c\u093e\u0928\u0940 \u091c\u093e\u0924\u0940 \u0939\u0948\u0964 \u092f\u0939 \u092d\u0940 \u092c\u094d\u0930\u0939\u094d\u092e\u092a\u0941\u0924\u094d\u0930 \u0915\u0940 \u092a\u094d\u0930\u092e\u0941\u0916 \u0938\u0939\u093e\u092f\u0915 \u0928\u0926\u093f\u092f\u093e\u0901 \u092e\u0947\u0902 \u0938\u0947 \u090f\u0915 \u0939\u0948\u0964<\/li>\n<li>\u0932\u094b\u0939\u093f\u0924 \u092a\u0942\u0930\u094d\u0935\u0940 \u0924\u093f\u091a\u094d\u091a\u0924 \u092e\u0947\u0902 &#8216;\u091c\u092f\u093e\u0932 \u091a\u0942&#8217; (Zayal Chu) \u092a\u0930\u094d\u0935\u0924 \u0936\u094d\u0930\u0947\u0923\u0940 \u0938\u0947 \u0909\u0926\u094d\u0917\u092e\u093f\u0924 \u092f\u0939 \u0928\u0926\u0940 \u092c\u094d\u0930\u0939\u094d\u092e\u092a\u0941\u0924\u094d\u0930 \u0915\u0940 \u090f\u0915 \u0938\u0939\u093e\u092f\u0915 \u0928\u0926\u0940 \u0939\u0948\u0964 \u0909\u092e\u094d\u0930 \u090f\u0935\u0902 \u0905\u0928\u093f\u092f\u0928\u094d\u0924\u094d\u0930\u093f\u0924 \u092f\u0939 \u0928\u0926\u0940 &#8216;\u0916\u0942\u0928 \u0915\u0940 \u0928\u0926\u0940&#8217; \u0915\u0947 \u0928\u093e\u092e \u0938\u0947 \u092d\u0940 \u091c\u093e\u0928\u0940 \u091c\u093e\u0924\u0940 \u0939\u0948\u0964<\/li>\n<\/ul>\n<\/td>\n<\/tr>\n<\/tbody>\n<\/table>\n<p><\/div>\n<p><strong>\u00a0<\/strong><\/p>\n<p><strong>9. \u0924\u0940\u0930\u0924\u093e \u0928\u0926\u0940 \u0915\u0947 \u0938\u0902\u0926\u0930\u094d\u092d \u092e\u0947\u0902 \u0928\u093f\u092e\u094d\u0928\u0932\u093f\u0916\u093f\u0924 \u0915\u0925\u0928\u094b\u0902 \u092a\u0930 \u0935\u093f\u091a\u093e\u0930 \u0915\u0940\u091c\u093f\u090f-<\/strong><\/p>\n<p style=\"padding-left: 40px;\"><strong>1. \u0924\u0940\u0938\u094d\u0924\u093e \u0928\u0926\u0940 \u0915\u093e \u0909\u0926\u094d\u0917\u092e \u0935\u0939\u0940 \u0939\u0948. \u091c\u094b \u092c\u094d\u0930\u0939\u094d\u092e\u092a\u0941\u0924\u094d\u0930 \u0915\u093e \u0939\u0948 \u0932\u0947\u0915\u093f\u0928 \u092f\u0939 \u0938\u093f\u0915\u094d\u0915\u093f\u092e \u0938\u0947 \u0939\u094b\u0915\u0930 \u092c\u0939\u0924\u0940 \u0939\u0948\u0964<\/strong><br \/>\n<strong>2. \u0930\u0902\u0917\u093f\u0924 \u0928\u0926\u0940 \u0915\u0940 \u0909\u0924\u094d\u092a\u0924\u094d\u0924\u093f \u0938\u093f\u0915\u094d\u0915\u093f\u092e \u092e\u0947\u0902 \u0939\u094b\u0924\u0940 \u0939\u0948 \u0914\u0930 \u092f\u0939 \u0924\u0940\u0938\u094d\u0924\u093e \u0928\u0926\u0940 \u0915\u0940 \u090f\u0915 \u0938\u0939\u093e\u092f\u0915 \u0928\u0926\u0940 \u0939\u0948\u0964<\/strong><br \/>\n<strong>3. \u0924\u0940\u0938\u094d\u0924\u093e \u0928\u0926\u0940, \u092d\u093e\u0930\u0924 \u090f\u0935\u0902 \u092f\u093e\u0902\u0917\u094d\u0932\u093e\u0926\u0947\u0936 \u0915\u0940 \u0938\u0940\u092e\u093e \u092a\u0930 \u092c\u0902\u0917\u093e\u0932 \u0915\u0940 \u0916\u093e\u0921\u093c\u0940 \u092e\u0947\u0902 \u091c\u093e \u092e\u093f\u0932\u0924\u0940 \u0939\u0948\u0964<\/strong><\/p>\n<p><strong>\u0909\u092a\u0930\u094d\u092f\u0941\u0915\u094d\u0924 \u0915\u0925\u0928\u094b\u0902 \u092e\u0947\u0902 \u0938\u0947 \u0915\u094c\u0928-\u0938\u093e\/\u0938\u0947 \u0938\u0939\u0940 \u0939\u0948\/\u0939\u0948\u0902-<\/strong><\/p>\n<p>(a) \u0915\u0947\u0935\u0932 1 \u0914\u0930 3<br \/>\n(b) \u0915\u0947\u0935\u0932 2<br \/>\n(c) \u0915\u0947\u0935\u0932 2 \u0914\u0930 3<br \/>\n(d) 1,2 \u0914\u0930 3<\/p>\n<p><strong>[I.A.S. (Pre) 2017]<\/strong><\/p>\n<div id=\"a9-link-363002\" class=\"sh-link a9-link sh-hide\"><a href=\"#\" onclick=\"showhide_toggle('a9', 363002, 'See Answer &amp; Explanation', 'Hide'); return false;\" aria-expanded=\"false\"><span id=\"a9-toggle-363002\">See Answer &amp; Explanation<\/span><\/a><\/div><div id=\"a9-content-363002\" class=\"sh-content a9-content sh-hide\" style=\"display: none;\"><\/p>\n<p><strong>\u0909\u0924\u094d\u0924\u0930 &#8211; (b) \u0915\u0947\u0935\u0932 2<\/strong><\/p>\n<table style=\"width: 100%; border-collapse: collapse; background-color: #ffeded; border-radius: 6px; border-style: hidden; border-color: #000000; height: 56px;\">\n<tbody>\n<tr style=\"height: 56px;\">\n<td style=\"width: 100%; height: 56px;\">\n<ul>\n<li>\u0924\u0940\u0938\u094d\u0924\u093e \u0928\u0926\u0940 \u0915\u093e \u0909\u0926\u094d\u0917\u092e \u0938\u093f\u0915\u094d\u0915\u093f\u092e \u0938\u094d\u0925\u093f\u0924 \u0916\u093e\u0902\u0917\u091a\u0941\u0902\u0917 \u091b\u094b (Khangchung chho) \u0939\u093f\u092e\u0928\u0926\u0940\u092f \u091d\u0940\u0932 \u0938\u0947 \u091b\u094b\u092e\u094d\u092c\u094b \u091b\u0942 (Chhonbo Chhu) \u0928\u0926\u0940 \u0915\u0947 \u0930\u0942\u092a \u092e\u0947\u0902 5280 \u092e\u0940\u091f\u0930 \u0915\u0940 \u090a\u0902\u091a\u093e\u0908 \u0938\u0947 \u0939\u094b\u0924\u093e \u0939\u0948\u0964<\/li>\n<li>\u092c\u094d\u0930\u0939\u094d\u092e\u092a\u0941\u0924\u094d\u0930 \u0928\u0926\u0940 \u0915\u093e \u0909\u0926\u094d\u0917\u092e \u0938\u094d\u0925\u0932 \u092a\u0936\u094d\u091a\u093f\u092e\u0940 \u0924\u093f\u092c\u094d\u092c\u0924 \u092e\u0947\u0902 \u0938\u094d\u0925\u093f\u0924 \u0906\u0902\u0917\u094d\u0938\u0940 \u0939\u093f\u092e\u0928\u0926 \u0939\u0948\u0964<\/li>\n<li>\u0907\u0938 \u092a\u094d\u0930\u0915\u093e\u0930 \u0915\u0927\u0928 (1) \u0917\u0932\u0924 \u0939\u0948\u0964<\/li>\n<li>\u0930\u0902\u0917\u093f\u0924 \u0928\u0926\u0940 \u0915\u093e \u0909\u0926\u094d\u0917\u092e \u0938\u093f\u0915\u094d\u0915\u093f\u092e \u092e\u0947\u0902 \u0939\u094b\u0924\u093e \u0939\u0948\u0964<\/li>\n<li>\u092f\u0939 \u0928\u0926\u0940 \u0924\u0940\u0938\u094d\u0924\u093e \u0928\u0926\u0940 \u0915\u0940 \u090f\u0915 \u0938\u0939\u093e\u092f\u0915 \u0928\u0926\u0940 \u0939\u0948\u0964<\/li>\n<li>\u0907\u0938 \u092a\u094d\u0930\u0915\u093e\u0930 \u0915\u0925\u0928 (2) \u0938\u0939\u0940 \u0939\u0948\u0964<\/li>\n<li>\u0924\u0940\u0938\u094d\u0924\u093e \u0928\u0926\u0940 \u092c\u094d\u0930\u0939\u094d\u092e\u092a\u0941\u0924\u094d\u0930 \u0915\u0940 \u0938\u0939\u093e\u092f\u0915 \u0928\u0926\u0940 \u0939\u0948\u0964<\/li>\n<li>\u0924\u0940\u0938\u094d\u0924\u093e \u0928\u0926\u0940 \u092d\u093e\u0930\u0924 \u0915\u0947 \u0938\u093f\u0915\u094d\u0915\u093f\u092e \u0914\u0930 \u092a\u0936\u094d\u091a\u093f\u092e \u092c\u0902\u0917\u093e\u0932 \u0938\u0947 \u0939\u094b\u0924\u0940 \u0939\u0941\u0908 \u092c\u093e\u0902\u0917\u094d\u0932\u093e\u0926\u0947\u0936 \u092e\u0947\u0902 \u092c\u094d\u0930\u0939\u094d\u092e\u092a\u0941\u0924\u094d\u0930 \u0938\u0947 \u092e\u093f\u0932\u0924\u0940 \u0939\u0941\u0908 \u092c\u0902\u0917\u093e\u0932 \u0915\u0940 \u0916\u093e\u0921\u093c\u0940 \u092e\u0947\u0902 \u0917\u093f\u0930\u0924\u0940 \u0939\u0948\u0964<\/li>\n<li>\u0907\u0938 \u092a\u094d\u0930\u0915\u093e\u0930 \u0915\u0925\u0928 (3) \u0917\u0932\u0924 \u0939\u0948\u0964<\/li>\n<li>\u0905\u0924\u0903 \u0935\u093f\u0915\u0932\u094d\u092a (b) \u0924\u0939\u0940 \u0909\u0924\u094d\u0924\u0930 \u0939\u0948\u0964<\/li>\n<\/ul>\n<\/td>\n<\/tr>\n<\/tbody>\n<\/table>\n<p><\/div>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><strong>10. \u0928\u093f\u092e\u094d\u0928\u0932\u093f\u0916\u093f\u0924 \u0928\u0926\u093f\u092f\u094b\u0902 \u092e\u0947\u0902 \u0938\u0947 \u0915\u093f\u0928\u0915\u0947 \u0938\u094d\u0930\u094b\u0924 \u092c\u093f\u0902\u0926\u0941 \u0932\u0917\u092d\u0917 \u090f\u0915 \u0939\u0940 \u0939\u0948\u0902?<\/strong><\/p>\n<p>(a) \u092c\u094d\u0930\u0939\u094d\u092e\u092a\u0941\u0924\u094d\u0930 \u0914\u0930 \u0917\u0902\u0917\u093e<br \/>\n(b) \u0924\u093e\u092a\u0940 \u0914\u0930 \u0935\u094d\u092f\u093e\u0938<br \/>\n(c) \u092c\u094d\u0930\u0939\u094d\u092e\u092a\u0941\u0924\u094d\u0930 \u0914\u0930 \u0938\u093f\u0902\u0927\u0941<br \/>\n(d) \u0938\u093f\u0902\u0927\u0941 \u0914\u0930 \u0917\u0902\u0917\u093e<\/p>\n<p><strong>[U.P.P.C.S. (Pre) 2006]<br \/>\n<\/strong><\/p>\n<div id=\"a10-link-363002\" class=\"sh-link a10-link sh-hide\"><a href=\"#\" onclick=\"showhide_toggle('a10', 363002, 'See Answer &amp; Explanation', 'Hide'); return false;\" aria-expanded=\"false\"><span id=\"a10-toggle-363002\">See Answer &amp; Explanation<\/span><\/a><\/div><div id=\"a10-content-363002\" class=\"sh-content a10-content sh-hide\" style=\"display: none;\"><strong><br \/>\n<\/strong><\/p>\n<p><strong>\u0909\u0924\u094d\u0924\u0930 &#8211; (c) \u092c\u094d\u0930\u0939\u094d\u092e\u092a\u0941\u0924\u094d\u0930 \u0914\u0930 \u0938\u093f\u0902\u0927\u0941<\/strong><\/p>\n<table style=\"width: 100%; border-collapse: collapse; background-color: #ffeded; border-radius: 6px; border-style: hidden; border-color: #000000; height: 56px;\">\n<tbody>\n<tr style=\"height: 56px;\">\n<td style=\"width: 100%; height: 56px;\">\n<ul>\n<li>\u092c\u094d\u0930\u0939\u094d\u092e\u092a\u0941\u0924\u094d\u0930 \u090f\u0935\u0902 \u0938\u093f\u0902\u0927\u0941 \u0928\u0926\u093f\u092f\u094b\u0902 \u0915\u093e \u0909\u0926\u094d\u0917\u092e \u0924\u093f\u092c\u094d\u092c\u0924 \u0915\u093e \u092a\u0920\u093e\u0930 \u0939\u0948\u0964<\/li>\n<\/ul>\n<\/td>\n<\/tr>\n<\/tbody>\n<\/table>\n<p><\/div>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><strong>11. \u0928\u0940\u091a\u0947 \u0926\u094b \u0915\u0925\u0928 \u0926\u093f\u090f \u0917\u090f \u0939\u0948\u0902, \u091c\u093f\u0938\u092e\u0947\u0902 \u0938\u0947 \u090f\u0915 \u0915\u094b \u0905\u092d\u093f\u0915\u0925\u0928 (A) \u0914\u0930 \u0926\u0942\u0938\u0930\u0947 \u0915\u094b \u0915\u093e\u0930\u0923 (R) \u0915\u0939\u093e \u0917\u092f\u093e \u0939\u0948-<\/strong><\/p>\n<p style=\"padding-left: 40px;\"><strong>\u0905\u092d\u093f\u0915\u0925\u0928 (A): \u0924\u0940\u0938\u094d\u0924\u093e \u0928\u0926\u0940 \u092a\u0939\u0932\u0947 \u0917\u0902\u0917\u093e \u0915\u0940 \u0938\u0939\u093e\u092f\u0915 \u0928\u0926\u0940 \u0925\u0940, <\/strong><strong>\u0906\u091c\u0915\u0932 \u0935\u0939 \u092c\u094d\u0930\u0939\u094d\u092e\u092a\u0941\u0924\u094d\u0930 \u0915\u0940 \u0938\u0939\u093e\u092f\u0915 \u0928\u0926\u0940 \u0939\u0948\u0964<\/strong><br \/>\n<strong>\u0915\u093e\u0930\u0923 (R): \u0928\u0926\u0940 \u0905\u092a\u0939\u0930\u0923 \u0939\u093f\u092e\u093e\u0932\u092f \u0915\u0940 \u0928\u0926\u093f\u092f\u094b\u0902 \u0915\u093e \u090f\u0915 \u092a\u094d\u0930\u092e\u0941\u0916 \u0917\u0941\u0923 \u0939\u0948\u0964<\/strong><\/p>\n<p><strong> \u0928\u0940\u091a\u0947 \u0926\u093f\u090f \u0917\u090f \u0915\u0942\u091f \u092e\u0947\u0902 \u0938\u0947 \u0938\u0939\u0940 \u0909\u0924\u094d\u0924\u0930 \u0915\u093e \u091a\u092f\u0928 \u0915\u0940\u091c\u093f\u090f-<\/strong><\/p>\n<p><strong>\u0915\u0942\u091f :<\/strong><\/p>\n<p>(a) (A) \u0914\u0930 (R) \u0926\u094b\u0928\u094b\u0902 \u0938\u0924\u094d\u092f \u0939\u0948\u0902 \u0914\u0930 (R), (A) \u0915\u0940 \u0938\u0939\u0940 \u0935\u094d\u092f\u093e\u0916\u094d\u092f\u093e \u0915\u0930\u0924\u093e \u0939\u0948\u0964<br \/>\n(b) (A) \u0924\u0925\u093e (R) \u0926\u094b\u0928\u094b\u0902 \u0938\u0924\u094d\u092f \u0939\u0948\u0902, \u0915\u093f\u0902\u0924\u0941 (R), (A) \u0915\u0940 \u0938\u0939\u0940 \u0935\u094d\u092f\u093e\u0916\u094d\u092f\u093e \u0928\u0939\u0940\u0902 \u0915\u0930\u0924\u093e \u0939\u0948\u0964<br \/>\n(c) (A) \u0938\u0924\u094d\u092f \u0939\u0948, \u0915\u093f\u0902\u0924\u0941 (R) \u0917\u0932\u0924 \u0939\u0948\u0964<br \/>\n(d) (A) \u0917\u0932\u0924 \u0939\u0948, \u0915\u093f\u0902\u0924\u0941 (R) \u0938\u0924\u094d\u092f \u0939\u0948\u0964<\/p>\n<p><strong>[U.P.P.C.S. (Pre) 2021]<\/strong><\/p>\n<div id=\"a11-link-363002\" class=\"sh-link a11-link sh-hide\"><a href=\"#\" onclick=\"showhide_toggle('a11', 363002, 'See Answer &amp; Explanation', 'Hide'); return false;\" aria-expanded=\"false\"><span id=\"a11-toggle-363002\">See Answer &amp; Explanation<\/span><\/a><\/div><div id=\"a11-content-363002\" class=\"sh-content a11-content sh-hide\" style=\"display: none;\"><\/p>\n<p><strong>\u0909\u0924\u094d\u0924\u0930 &#8211; (a) (A) \u0914\u0930 (R) \u0926\u094b\u0928\u094b\u0902 \u0938\u0924\u094d\u092f \u0939\u0948\u0902 \u0914\u0930 (R), (A) \u0915\u0940 \u0938\u0939\u0940 \u0935\u094d\u092f\u093e\u0916\u094d\u092f\u093e \u0915\u0930\u0924\u093e \u0939\u0948\u0964<\/strong><\/p>\n<table style=\"width: 100%; border-collapse: collapse; background-color: #ffeded; border-radius: 6px; border-style: hidden; border-color: #000000; height: 56px;\">\n<tbody>\n<tr style=\"height: 56px;\">\n<td style=\"width: 100%; height: 56px;\">\n<ul>\n<li>\u0910\u0924\u093f\u0939\u093e\u0938\u093f\u0915 \u0930\u0942\u092a \u0938\u0947 \u0924\u0940\u0938\u094d\u0924\u093e \u0928\u0926\u0940 \u0917\u0902\u0917\u093e \u0928\u0926\u0940 \u092a\u094d\u0930\u0923\u093e\u0932\u0940 \u0915\u093e \u0905\u0902\u0917 \u0925\u0940 \u0924\u0925\u093e \u0926\u0915\u094d\u0937\u093f\u0923 \u0915\u0940 \u0914\u0930 \u092a\u094d\u0930\u0935\u093e\u0939\u093f\u0924 \u0939\u094b\u0924\u0947 \u0939\u0941\u090f \u0932\u0917\u092d\u0917 1787 \u0908. \u092e\u0947\u0902 \u0906\u0908 \u092c\u093e\u0922\u093c \u0915\u0947 \u092a\u0936\u094d\u091a\u093e\u0924 \u0907\u0938\u0928\u0947 \u0905\u092a\u0928\u093e \u092e\u093e\u0930\u094d\u0917 \u092c\u0926\u0932 \u0932\u093f\u092f\u093e \u0914\u0930 \u0926\u0915\u094d\u0937\u093f\u0923-\u092a\u0942\u0930\u094d\u0935 \u0915\u0940 \u0914\u0930 \u0935\u093f\u0938\u094d\u0925\u093e\u092a\u093f\u0924 \u0939\u094b\u0915\u0930 \u092c\u094d\u0930\u0939\u094d\u092e\u092a\u0941\u0924\u094d\u0930 \u0928\u0926\u0940 \u092a\u094d\u0930\u0923\u093e\u0932\u0940 \u092e\u0947\u0902 \u0936\u093e\u092e\u093f\u0932 \u0939\u094b \u0917\u0908\u0964<\/li>\n<li>\u0928\u0926\u0940 \u0905\u092a\u0939\u0930\u0923 \u0939\u093f\u092e\u093e\u0932\u092f \u0915\u0940 \u0928\u0926\u093f\u092f\u094b\u0902 \u0915\u093e \u090f\u0915 \u092a\u094d\u0930\u092e\u0941\u0916 \u0917\u0941\u0923 \u0939\u0948\u0964<\/li>\n<li>\u092f\u0939 \u090f\u0915 \u092a\u094d\u0930\u093e\u0915\u0943\u0924\u093f\u0915 \u092a\u094d\u0930\u0915\u094d\u0930\u092e \u0939\u0948, \u091c\u093f\u0938\u0915\u0947 \u0926\u094d\u0935\u093e\u0930\u093e \u090f\u0915 \u092a\u094d\u0930\u092c\u0932 \u0928\u0926\u0940 \u0905\u092a\u0928\u0947 \u0936\u0940\u0930\u094d\u0937 \u0915\u0940 \u0914\u0930 \u0905\u0927\u093f\u0915 \u0905\u092a\u0930\u0926\u0928 \u0915\u0930\u0915\u0947 \u0905\u092a\u0928\u0947 \u0938\u092e\u0940\u092a \u092a\u094d\u0930\u0935\u093e\u0939\u093f\u0924 \u0939\u094b\u0928\u0947 \u0935\u093e\u0932\u0940 \u0905\u0928\u094d\u092f \u0928\u0926\u0940 \u0915\u0947 \u091c\u0932 \u0915\u094b \u0905\u092a\u0928\u0940 \u0927\u093e\u0930\u093e \u092e\u0947\u0902 \u092e\u093f\u0932\u093e \u0932\u0947\u0924\u0940 \u0939\u0948\u0964<\/li>\n<\/ul>\n<\/td>\n<\/tr>\n<\/tbody>\n<\/table>\n<p><\/div>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>1. \u0924\u093f\u092c\u094d\u092c\u0924 \u092e\u0947\u0902 \u0909\u0924\u094d\u092a\u0924\u094d\u0924\u093f \u092a\u093e\u0928\u0947 \u0935\u093e\u0932\u0940 \u092c\u094d\u0930\u093e\u0939\u094d\u092e\u092a\u0941\u0924\u094d\u0930, \u0907\u0930\u093e\u0935\u0926\u0940 \u0914\u0930 \u092e\u0947\u0915\u093e\u0902\u0917 \u0928\u0926\u093f\u092f\u093e\u0902 \u0905\u092a\u0928\u0947 \u090a\u092a\u0930\u0940 \u092a\u093e\u091f\u094b\u0902 \u092e\u0947\u0902 \u0938\u0902\u0915\u0940\u0930\u094d\u0923 \u0914\u0930 \u0938\u092e\u093e\u0902\u0924\u0930 \u092a\u0930\u094d\u0935\u0924 \u0936\u094d\u0930\u0947\u0923\u093f\u092f\u094b\u0902 [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[40],"tags":[],"class_list":["post-363002","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-indian-geography"],"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO plugin v25.9 - https:\/\/yoast.com\/wordpress\/plugins\/seo\/ -->\n<title>\u092c\u094d\u0930\u0939\u094d\u092e\u092a\u0941\u0924\u094d\u0930 \u0928\u0926\u0940 \u0924\u0902\u0924\u094d\u0930 \u2013 \u0905\u0927\u094d\u092f\u093e\u092f\u0935\u093e\u0930 \u092a\u093f\u091b\u0932\u0947 \u0935\u0930\u094d\u0937\u094b\u0902 \u0915\u0947 \u092a\u094d\u0930\u0936\u094d\u0928 \u0935\u094d\u092f\u093e\u0916\u094d\u092f\u093e \u0915\u0947 \u0938\u093e\u0925 - IASbook<\/title>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/www.iasbook.com\/hindi\/brahmaputra-drainage-system-questions\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"en_US\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"\u092c\u094d\u0930\u0939\u094d\u092e\u092a\u0941\u0924\u094d\u0930 \u0928\u0926\u0940 \u0924\u0902\u0924\u094d\u0930 \u2013 \u0905\u0927\u094d\u092f\u093e\u092f\u0935\u093e\u0930 \u092a\u093f\u091b\u0932\u0947 \u0935\u0930\u094d\u0937\u094b\u0902 \u0915\u0947 \u092a\u094d\u0930\u0936\u094d\u0928 \u0935\u094d\u092f\u093e\u0916\u094d\u092f\u093e \u0915\u0947 \u0938\u093e\u0925 - IASbook\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"1. \u0924\u093f\u092c\u094d\u092c\u0924 \u092e\u0947\u0902 \u0909\u0924\u094d\u092a\u0924\u094d\u0924\u093f \u092a\u093e\u0928\u0947 \u0935\u093e\u0932\u0940 \u092c\u094d\u0930\u093e\u0939\u094d\u092e\u092a\u0941\u0924\u094d\u0930, \u0907\u0930\u093e\u0935\u0926\u0940 \u0914\u0930 \u092e\u0947\u0915\u093e\u0902\u0917 \u0928\u0926\u093f\u092f\u093e\u0902 \u0905\u092a\u0928\u0947 \u090a\u092a\u0930\u0940 \u092a\u093e\u091f\u094b\u0902 \u092e\u0947\u0902 \u0938\u0902\u0915\u0940\u0930\u094d\u0923 \u0914\u0930 \u0938\u092e\u093e\u0902\u0924\u0930 \u092a\u0930\u094d\u0935\u0924 \u0936\u094d\u0930\u0947\u0923\u093f\u092f\u094b\u0902 [&hellip;]\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/www.iasbook.com\/hindi\/brahmaputra-drainage-system-questions\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"IASbook\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2024-02-01T13:06:41+00:00\" \/>\n<meta name=\"author\" content=\"IASbook\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Written by\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"IASbook\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"Est. reading time\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"6 minutes\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\/\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"Article\",\"@id\":\"https:\/\/www.iasbook.com\/hindi\/brahmaputra-drainage-system-questions\/#article\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/www.iasbook.com\/hindi\/brahmaputra-drainage-system-questions\/\"},\"author\":{\"name\":\"IASbook\",\"@id\":\"https:\/\/www.iasbook.com\/hindi\/#\/schema\/person\/630a491091137b169cbd0eaf2b37007b\"},\"headline\":\"\u092c\u094d\u0930\u0939\u094d\u092e\u092a\u0941\u0924\u094d\u0930 \u0928\u0926\u0940 \u0924\u0902\u0924\u094d\u0930 \u2013 \u0905\u0927\u094d\u092f\u093e\u092f\u0935\u093e\u0930 \u092a\u093f\u091b\u0932\u0947 \u0935\u0930\u094d\u0937\u094b\u0902 \u0915\u0947 \u092a\u094d\u0930\u0936\u094d\u0928 \u0935\u094d\u092f\u093e\u0916\u094d\u092f\u093e \u0915\u0947 \u0938\u093e\u0925\",\"datePublished\":\"2024-02-01T13:06:41+00:00\",\"mainEntityOfPage\":{\"@id\":\"https:\/\/www.iasbook.com\/hindi\/brahmaputra-drainage-system-questions\/\"},\"wordCount\":331,\"commentCount\":0,\"publisher\":{\"@id\":\"https:\/\/www.iasbook.com\/hindi\/#organization\"},\"articleSection\":[\"\u092d\u093e\u0930\u0924 \u0915\u093e \u092d\u0942\u0917\u094b\u0932\"],\"inLanguage\":\"en-US\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"CommentAction\",\"name\":\"Comment\",\"target\":[\"https:\/\/www.iasbook.com\/hindi\/brahmaputra-drainage-system-questions\/#respond\"]}]},{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\/\/www.iasbook.com\/hindi\/brahmaputra-drainage-system-questions\/\",\"url\":\"https:\/\/www.iasbook.com\/hindi\/brahmaputra-drainage-system-questions\/\",\"name\":\"\u092c\u094d\u0930\u0939\u094d\u092e\u092a\u0941\u0924\u094d\u0930 \u0928\u0926\u0940 \u0924\u0902\u0924\u094d\u0930 \u2013 \u0905\u0927\u094d\u092f\u093e\u092f\u0935\u093e\u0930 \u092a\u093f\u091b\u0932\u0947 \u0935\u0930\u094d\u0937\u094b\u0902 \u0915\u0947 \u092a\u094d\u0930\u0936\u094d\u0928 \u0935\u094d\u092f\u093e\u0916\u094d\u092f\u093e \u0915\u0947 \u0938\u093e\u0925 - IASbook\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/www.iasbook.com\/hindi\/#website\"},\"datePublished\":\"2024-02-01T13:06:41+00:00\",\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\/\/www.iasbook.com\/hindi\/brahmaputra-drainage-system-questions\/#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"en-US\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\/\/www.iasbook.com\/hindi\/brahmaputra-drainage-system-questions\/\"]}]},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\/\/www.iasbook.com\/hindi\/brahmaputra-drainage-system-questions\/#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Home\",\"item\":\"https:\/\/www.iasbook.com\/hindi\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"\u092c\u094d\u0930\u0939\u094d\u092e\u092a\u0941\u0924\u094d\u0930 \u0928\u0926\u0940 \u0924\u0902\u0924\u094d\u0930 \u2013 \u0905\u0927\u094d\u092f\u093e\u092f\u0935\u093e\u0930 \u092a\u093f\u091b\u0932\u0947 \u0935\u0930\u094d\u0937\u094b\u0902 \u0915\u0947 \u092a\u094d\u0930\u0936\u094d\u0928 \u0935\u094d\u092f\u093e\u0916\u094d\u092f\u093e \u0915\u0947 \u0938\u093e\u0925\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\/\/www.iasbook.com\/hindi\/#website\",\"url\":\"https:\/\/www.iasbook.com\/hindi\/\",\"name\":\"IASbook\",\"description\":\"Study For Civil Services\",\"publisher\":{\"@id\":\"https:\/\/www.iasbook.com\/hindi\/#organization\"},\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\/\/www.iasbook.com\/hindi\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"en-US\"},{\"@type\":\"Organization\",\"@id\":\"https:\/\/www.iasbook.com\/hindi\/#organization\",\"name\":\"IASbook\",\"url\":\"https:\/\/www.iasbook.com\/hindi\/\",\"logo\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"en-US\",\"@id\":\"https:\/\/www.iasbook.com\/hindi\/#\/schema\/logo\/image\/\",\"url\":\"https:\/\/www.iasbook.com\/hindi\/wp-content\/uploads\/2018\/10\/iasbook-logo-v2-1.png\",\"contentUrl\":\"https:\/\/www.iasbook.com\/hindi\/wp-content\/uploads\/2018\/10\/iasbook-logo-v2-1.png\",\"width\":264,\"height\":56,\"caption\":\"IASbook\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\/\/www.iasbook.com\/hindi\/#\/schema\/logo\/image\/\"}},{\"@type\":\"Person\",\"@id\":\"https:\/\/www.iasbook.com\/hindi\/#\/schema\/person\/630a491091137b169cbd0eaf2b37007b\",\"name\":\"IASbook\",\"image\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"en-US\",\"@id\":\"https:\/\/www.iasbook.com\/hindi\/#\/schema\/person\/image\/\",\"url\":\"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/7a8b1a2a26151e06c0c5bd1bdd617dab88c67a576b33c0fac949a7a5dbf61fca?s=96&d=mm&r=g\",\"contentUrl\":\"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/7a8b1a2a26151e06c0c5bd1bdd617dab88c67a576b33c0fac949a7a5dbf61fca?s=96&d=mm&r=g\",\"caption\":\"IASbook\"},\"url\":\"https:\/\/www.iasbook.com\/hindi\/author\/iasbook\/\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"\u092c\u094d\u0930\u0939\u094d\u092e\u092a\u0941\u0924\u094d\u0930 \u0928\u0926\u0940 \u0924\u0902\u0924\u094d\u0930 \u2013 \u0905\u0927\u094d\u092f\u093e\u092f\u0935\u093e\u0930 \u092a\u093f\u091b\u0932\u0947 \u0935\u0930\u094d\u0937\u094b\u0902 \u0915\u0947 \u092a\u094d\u0930\u0936\u094d\u0928 \u0935\u094d\u092f\u093e\u0916\u094d\u092f\u093e \u0915\u0947 \u0938\u093e\u0925 - IASbook","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/www.iasbook.com\/hindi\/brahmaputra-drainage-system-questions\/","og_locale":"en_US","og_type":"article","og_title":"\u092c\u094d\u0930\u0939\u094d\u092e\u092a\u0941\u0924\u094d\u0930 \u0928\u0926\u0940 \u0924\u0902\u0924\u094d\u0930 \u2013 \u0905\u0927\u094d\u092f\u093e\u092f\u0935\u093e\u0930 \u092a\u093f\u091b\u0932\u0947 \u0935\u0930\u094d\u0937\u094b\u0902 \u0915\u0947 \u092a\u094d\u0930\u0936\u094d\u0928 \u0935\u094d\u092f\u093e\u0916\u094d\u092f\u093e \u0915\u0947 \u0938\u093e\u0925 - IASbook","og_description":"1. \u0924\u093f\u092c\u094d\u092c\u0924 \u092e\u0947\u0902 \u0909\u0924\u094d\u092a\u0924\u094d\u0924\u093f \u092a\u093e\u0928\u0947 \u0935\u093e\u0932\u0940 \u092c\u094d\u0930\u093e\u0939\u094d\u092e\u092a\u0941\u0924\u094d\u0930, \u0907\u0930\u093e\u0935\u0926\u0940 \u0914\u0930 \u092e\u0947\u0915\u093e\u0902\u0917 \u0928\u0926\u093f\u092f\u093e\u0902 \u0905\u092a\u0928\u0947 \u090a\u092a\u0930\u0940 \u092a\u093e\u091f\u094b\u0902 \u092e\u0947\u0902 \u0938\u0902\u0915\u0940\u0930\u094d\u0923 \u0914\u0930 \u0938\u092e\u093e\u0902\u0924\u0930 \u092a\u0930\u094d\u0935\u0924 \u0936\u094d\u0930\u0947\u0923\u093f\u092f\u094b\u0902 [&hellip;]","og_url":"https:\/\/www.iasbook.com\/hindi\/brahmaputra-drainage-system-questions\/","og_site_name":"IASbook","article_published_time":"2024-02-01T13:06:41+00:00","author":"IASbook","twitter_card":"summary_large_image","twitter_misc":{"Written by":"IASbook","Est. reading time":"6 minutes"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"Article","@id":"https:\/\/www.iasbook.com\/hindi\/brahmaputra-drainage-system-questions\/#article","isPartOf":{"@id":"https:\/\/www.iasbook.com\/hindi\/brahmaputra-drainage-system-questions\/"},"author":{"name":"IASbook","@id":"https:\/\/www.iasbook.com\/hindi\/#\/schema\/person\/630a491091137b169cbd0eaf2b37007b"},"headline":"\u092c\u094d\u0930\u0939\u094d\u092e\u092a\u0941\u0924\u094d\u0930 \u0928\u0926\u0940 \u0924\u0902\u0924\u094d\u0930 \u2013 \u0905\u0927\u094d\u092f\u093e\u092f\u0935\u093e\u0930 \u092a\u093f\u091b\u0932\u0947 \u0935\u0930\u094d\u0937\u094b\u0902 \u0915\u0947 \u092a\u094d\u0930\u0936\u094d\u0928 \u0935\u094d\u092f\u093e\u0916\u094d\u092f\u093e \u0915\u0947 \u0938\u093e\u0925","datePublished":"2024-02-01T13:06:41+00:00","mainEntityOfPage":{"@id":"https:\/\/www.iasbook.com\/hindi\/brahmaputra-drainage-system-questions\/"},"wordCount":331,"commentCount":0,"publisher":{"@id":"https:\/\/www.iasbook.com\/hindi\/#organization"},"articleSection":["\u092d\u093e\u0930\u0924 \u0915\u093e \u092d\u0942\u0917\u094b\u0932"],"inLanguage":"en-US","potentialAction":[{"@type":"CommentAction","name":"Comment","target":["https:\/\/www.iasbook.com\/hindi\/brahmaputra-drainage-system-questions\/#respond"]}]},{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/www.iasbook.com\/hindi\/brahmaputra-drainage-system-questions\/","url":"https:\/\/www.iasbook.com\/hindi\/brahmaputra-drainage-system-questions\/","name":"\u092c\u094d\u0930\u0939\u094d\u092e\u092a\u0941\u0924\u094d\u0930 \u0928\u0926\u0940 \u0924\u0902\u0924\u094d\u0930 \u2013 \u0905\u0927\u094d\u092f\u093e\u092f\u0935\u093e\u0930 \u092a\u093f\u091b\u0932\u0947 \u0935\u0930\u094d\u0937\u094b\u0902 \u0915\u0947 \u092a\u094d\u0930\u0936\u094d\u0928 \u0935\u094d\u092f\u093e\u0916\u094d\u092f\u093e \u0915\u0947 \u0938\u093e\u0925 - IASbook","isPartOf":{"@id":"https:\/\/www.iasbook.com\/hindi\/#website"},"datePublished":"2024-02-01T13:06:41+00:00","breadcrumb":{"@id":"https:\/\/www.iasbook.com\/hindi\/brahmaputra-drainage-system-questions\/#breadcrumb"},"inLanguage":"en-US","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/www.iasbook.com\/hindi\/brahmaputra-drainage-system-questions\/"]}]},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/www.iasbook.com\/hindi\/brahmaputra-drainage-system-questions\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Home","item":"https:\/\/www.iasbook.com\/hindi\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"\u092c\u094d\u0930\u0939\u094d\u092e\u092a\u0941\u0924\u094d\u0930 \u0928\u0926\u0940 \u0924\u0902\u0924\u094d\u0930 \u2013 \u0905\u0927\u094d\u092f\u093e\u092f\u0935\u093e\u0930 \u092a\u093f\u091b\u0932\u0947 \u0935\u0930\u094d\u0937\u094b\u0902 \u0915\u0947 \u092a\u094d\u0930\u0936\u094d\u0928 \u0935\u094d\u092f\u093e\u0916\u094d\u092f\u093e \u0915\u0947 \u0938\u093e\u0925"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/www.iasbook.com\/hindi\/#website","url":"https:\/\/www.iasbook.com\/hindi\/","name":"IASbook","description":"Study For Civil Services","publisher":{"@id":"https:\/\/www.iasbook.com\/hindi\/#organization"},"potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/www.iasbook.com\/hindi\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"en-US"},{"@type":"Organization","@id":"https:\/\/www.iasbook.com\/hindi\/#organization","name":"IASbook","url":"https:\/\/www.iasbook.com\/hindi\/","logo":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"en-US","@id":"https:\/\/www.iasbook.com\/hindi\/#\/schema\/logo\/image\/","url":"https:\/\/www.iasbook.com\/hindi\/wp-content\/uploads\/2018\/10\/iasbook-logo-v2-1.png","contentUrl":"https:\/\/www.iasbook.com\/hindi\/wp-content\/uploads\/2018\/10\/iasbook-logo-v2-1.png","width":264,"height":56,"caption":"IASbook"},"image":{"@id":"https:\/\/www.iasbook.com\/hindi\/#\/schema\/logo\/image\/"}},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/www.iasbook.com\/hindi\/#\/schema\/person\/630a491091137b169cbd0eaf2b37007b","name":"IASbook","image":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"en-US","@id":"https:\/\/www.iasbook.com\/hindi\/#\/schema\/person\/image\/","url":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/7a8b1a2a26151e06c0c5bd1bdd617dab88c67a576b33c0fac949a7a5dbf61fca?s=96&d=mm&r=g","contentUrl":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/7a8b1a2a26151e06c0c5bd1bdd617dab88c67a576b33c0fac949a7a5dbf61fca?s=96&d=mm&r=g","caption":"IASbook"},"url":"https:\/\/www.iasbook.com\/hindi\/author\/iasbook\/"}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.iasbook.com\/hindi\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/363002","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.iasbook.com\/hindi\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.iasbook.com\/hindi\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.iasbook.com\/hindi\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.iasbook.com\/hindi\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=363002"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/www.iasbook.com\/hindi\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/363002\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":363003,"href":"https:\/\/www.iasbook.com\/hindi\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/363002\/revisions\/363003"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.iasbook.com\/hindi\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=363002"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.iasbook.com\/hindi\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=363002"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.iasbook.com\/hindi\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=363002"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}