{"id":258692,"date":"2019-06-18T18:29:25","date_gmt":"2019-06-18T12:59:25","guid":{"rendered":"http:\/\/hindi.iasbook.com\/?p=258692"},"modified":"2020-08-19T06:39:20","modified_gmt":"2020-08-19T06:39:20","slug":"essay-women-empowerment","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.iasbook.com\/hindi\/essay-women-empowerment\/","title":{"rendered":"\u0928\u093f\u092c\u0902\u0927: \u092e\u0939\u093f\u0932\u093e \u0938\u0936\u0915\u094d\u0924\u093f\u0915\u0930\u0923 (Essay on Women Empowerment)"},"content":{"rendered":"<p><em>Essay on Women Empowerment in Hindi!<\/em><\/p>\n<h2>\u092a\u094d\u0930\u0938\u093f\u0926\u094d\u0927 \u0935\u094d\u092f\u0915\u094d\u0924\u093f\u092f\u094b\u0902 \u0915\u0947 \u0915\u0925\u0928 (Quotes of famous personalities)<\/h2>\n<ul>\n<li>\u201c\u0935\u093f\u0915\u093e\u0938 \u0915\u0947 \u0932\u093f\u090f \u092e\u0939\u093f\u0932\u093e\u0913\u0902 \u0915\u0947 \u0938\u0936\u0915\u094d\u0924\u093f\u0915\u0930\u0923 \u0938\u0947 \u092c\u0947\u0939\u0924\u0930 \u0915\u094b\u0908 \u092d\u0940 \u0909\u092a\u0915\u0930\u0923 \u0928\u0939\u0940\u0902 \u0939\u0948\u201d &#8211; \u0915\u094b\u092b\u093c\u0940 \u0905\u0928\u094d\u0928\u093e\u0928 \u0964<\/li>\n<li>\u0938\u094d\u0924\u094d\u0930\u0940 \u090f\u0915 \u091f\u0940\u092c\u0948\u0917 \u0915\u0940 \u0924\u0930\u0939 \u0939\u094b\u0924\u0940 \u0939\u0948, \u091c\u092c \u0924\u0915 \u0906\u092a \u0909\u0938\u0947 \u0917\u0930\u094d\u092e \u092a\u093e\u0928\u0940 \u092e\u0947\u0902 \u0928 \u0921\u093e\u0932\u0947\u0902, \u092a\u0924\u093e \u0939\u0940 \u0928\u0939\u0940\u0902 \u091a\u0932\u0924\u093e \u0915\u093f \u0935\u0939 \u0915\u093f\u0924\u0928\u0940 \u0938\u0936\u0915\u094d\u0924 \u0939\u0948\u0964\u201d &#8211; \u090f\u0932\u093f\u090f\u0928\u0949\u0930<\/li>\n<li>\u0930\u0942\u091c\u093c\u0935\u0947\u0932\u094d\u091f \u092e\u0948\u0902 \u0915\u093f\u0938\u0940 \u0938\u092e\u0941\u0926\u093e\u092f \u0915\u0940 \u092a\u094d\u0930\u0917\u0924\u093f \u0915\u093e \u092e\u093e\u092a\u0928 \u0909\u0938 \u0938\u092e\u0941\u0926\u093e\u092f \u0915\u0940 \u0938\u094d\u0924\u094d\u0930\u093f\u092f\u094b\u0902 \u0915\u0940 \u092a\u094d\u0930\u0917\u0924\u093f \u0915\u0947 \u0938\u094d\u0924\u0930 \u0915\u0947 \u0906\u0927\u093e\u0930 \u092a\u0930 \u0915\u0930\u0924\u093e \u0939\u0942\u0901\u0964\u201d \u092c\u0940. \u0906\u0930.\u0905\u092e\u094d\u092c\u0947\u0921\u0915\u0930<\/li>\n<li>\u091c\u092c \u0906\u092a \u0915\u093f\u0938\u0940 \u092a\u0941\u0930\u0941\u0937 \u0915\u094b \u0936\u093f\u0915\u094d\u0937\u093f\u0924 \u0915\u0930\u0924\u0947 \u0939\u0948\u0902 \u0924\u094b \u0915\u0947\u0935\u0932 \u090f\u0915 \u092a\u0941\u0930\u0941\u0937 \u0915\u094b \u0936\u093f\u0915\u094d\u0937\u093f\u0924 \u0915\u0930\u0924\u0947 \u0939\u0948\u0902\u0964 \u091c\u092c \u0906\u092a \u090f\u0915 \u092e\u0939\u093f\u0932\u093e \u0915\u094b \u0936\u093f\u0915\u094d\u0937\u093f\u0924 \u0915\u0930\u0924\u0947 \u0939\u0948\u0902 \u0924\u094b \u090f\u0915 \u092a\u0940\u0922\u093c\u0940 \u0915\u094b \u0936\u093f\u0915\u094d\u0937\u093f\u0924 \u0915\u0930\u0924\u0947 \u0939\u0948\u0902\u0964\u201d \u092c\u094d\u0930\u093f\u0918\u092e \u092f\u0902\u0917<\/li>\n<li>\u092a\u0941\u0930\u0941\u0937 \u0938\u094d\u0935\u093e\u0930\u094d\u0925\u0939\u0940\u0928 \u0938\u0947\u0935\u093e \u0915\u0940 \u092d\u093e\u0935\u0928\u093e \u092e\u0947\u0902 \u0915\u092d\u0940 \u092d\u0940 \u092e\u0939\u093f\u0932\u093e\u0913\u0902 \u0915\u0947 \u0938\u092e\u093e\u0928 \u0928\u0939\u0940\u0902 \u0939\u094b \u0938\u0915\u0924\u093e \u091c\u093f\u0938\u0938\u0947 \u092a\u094d\u0930\u0915\u0943\u0924\u093f \u0928\u0947 \u0909\u0938\u0947 \u0938\u092e\u094d\u092a\u0928\u094d\u0928 \u0915\u093f\u092f\u093e \u0939\u0948\u0964\u201d \u092e\u0939\u093e\u0924\u094d\u092e\u093e \u0917\u093e\u0901\u0927\u0940<\/li>\n<li>\u0907\u0938 \u092c\u093e\u0924 \u0915\u0947 \u092e\u0939\u0924\u094d\u0935\u092a\u0942\u0930\u094d\u0923 \u0938\u093e\u0915\u094d\u0937\u094d\u092f \u0909\u092a\u0932\u092c\u094d\u0927 \u0939\u0948\u0902 \u0915\u093f \u092e\u0939\u093f\u0932\u093e\u0913\u0902 \u0915\u0940 \u0936\u093f\u0915\u094d\u0937\u093e \u0924\u0925\u093e \u0938\u093e\u0915\u094d\u0937\u0930\u0924\u093e \u092c\u091a\u094d\u091a\u094b\u0902 \u0915\u0940 \u092e\u0943\u0924\u094d\u092f\u0941 \u0926\u0930\u094b\u0902<br \/>\n\u0915\u094b \u0915\u092e \u0915\u0930\u0924\u0940 \u0939\u0948&#8221; \u0905\u092e\u0930\u094d\u0924\u094d\u092f \u0938\u0947\u0928<\/li>\n<\/ul>\n<h2>\u0909\u092a\u093e\u0916\u094d\u092f\u093e\u0928\/\u0932\u0918\u0941 \u0915\u0925\u093e\u090f\u0902 (Anecdotes \/ Short Stories)<\/h2>\n<ul>\n<li>1 \u091c\u0942\u0928 2018- \u0938\u092e\u093e\u091a\u093e\u0930 \u092a\u0924\u094d\u0930 \u0926 \u0939\u093f\u0928\u094d\u0926\u0942 \u0928\u0947 \u092d\u093e\u0930\u0924 \u0926\u094d\u0935\u093e\u0930\u093e \u0928\u093f\u0930\u094d\u092e\u093f\u0924 \u092a\u093e\u0932 \u0928\u094c\u0915\u093e INSV \u0924\u093e\u0930\u093f\u0923\u0940 \u0938\u0947 \u0938\u092e\u094d\u092a\u0942\u0930\u094d\u0923<br \/>\n\u0935\u093f\u0936\u094d\u0935 \u0915\u093e \u092a\u0930\u093f\u0915\u094d\u0930\u092e\u0923 \u0915\u0930\u0928\u0947 \u0935\u093e\u0932\u0940 \u0938\u092e\u0938\u094d\u0924 \u092e\u0939\u093f\u0932\u093e \u091a\u093e\u0932\u0915 \u0926\u0932 \u0915\u0940 \u0938\u092b\u0932\u0924\u093e \u0915\u093e \u0935\u093f\u0936\u0947\u0937 \u0935\u0930\u094d\u0923\u0928 \u0915\u093f\u092f\u093e\u0964 \u0909\u0938\u0940 \u0938\u092e\u093e\u091a\u093e\u0930 \u092a\u0924\u094d\u0930 \u092e\u0947\u0902 \u092d\u093e\u0930\u0924 \u092e\u0947\u0902 \u092e\u0939\u093f\u0932\u093e \u0938\u0936\u0915\u094d\u0924\u093f\u0915\u0930\u0923 \u0915\u0940 \u0935\u093f\u0930\u094b\u0927\u093e\u092d\u093e\u0938\u092a\u0942\u0930\u094d\u0923 \u0938\u094d\u0925\u093f\u0924\u093f \u092a\u0930 \u092a\u094d\u0930\u0915\u093e\u0936 \u0921\u093e\u0932\u0924\u0947 \u0939\u0941\u090f \u0915\u0920\u0941\u0906 \u092e\u0947\u0902 \u090f\u0915 \u0932\u0921\u093c\u0915\u0940 \u0915\u0947 \u092c\u0932\u093e\u0924\u094d\u0915\u093e\u0930 \u0915\u0940 \u0930\u093f\u092a\u094b\u0930\u094d\u091f\u094b\u0902 \u0915\u094b \u092d\u0940 \u092a\u094d\u0930\u0915\u093e\u0936\u093f\u0924 \u0915\u093f\u092f\u093e \u0917\u092f\u093e \u0925\u093e\u0964<\/li>\n<li>\u090f\u0915 \u0915\u0939\u093e\u0928\u0940 1950 \u0915\u0947 \u0926\u0936\u0915 \u0915\u0947 \u0905\u0902\u0927\u0915\u093e\u0930\u092e\u092f \u0926\u093f\u0928\u094b\u0902 \u0915\u0940 \u092f\u093e\u0926 \u0926\u093f\u0932\u093e\u0924\u0940 \u0939\u0948 \u091c\u092c \u0938\u0902\u092f\u0941\u0915\u094d\u0924 \u0930\u093e\u091c\u094d\u092f \u0905\u092e\u0947\u0930\u093f\u0915\u093e \u092e\u0947\u0902 \u0905\u0936\u094d\u0935\u0947\u0924 \u0928\u093f\u0915\u0943\u0937\u094d\u091f\u0924\u092e \u092d\u0947\u0926\u092d\u093e\u0935 \u0915\u093e \u0938\u093e\u092e\u0928\u093e \u0915\u0930 \u0930\u0939\u0947 \u0925\u0947\u0964 \u0935\u0939 \u0930\u094b\u091c\u093c\u093e \u092a\u093e\u0930\u094d\u0932\u094d\u0938 \u0928\u093e\u092e \u0915\u0940 \u090f\u0915 \u0905\u0936\u094d\u0935\u0947\u0924 \u092e\u0939\u093f\u0932\u093e \u0939\u0940 \u0925\u0940 \u091c\u093f\u0938\u0928\u0947 \u0910\u0938\u0947 \u0938\u092e\u092f \u092e\u0947\u0902 \u090f\u0915 \u0905\u0915\u0932\u094d\u092a\u0928\u0940\u092f \u0938\u093e\u0939\u0938 \u0915\u093e \u092a\u0930\u093f\u091a\u092f \u0926\u093f\u092f\u093e\u0964 \u0935\u0939 \u0905\u0932\u092c\u093e\u092e\u093e \u0915\u0947 \u092e\u093e\u0902\u091f\u0917\u094b\u092e\u0930\u0940 \u0938\u0947 \u092c\u0938 \u092e\u0947\u0902 \u0938\u0935\u093e\u0930 \u0939\u0941\u0908\u0902\u0964 \u0909\u0938 \u0926\u093f\u0928 \u0936\u0939\u0930 \u0915\u0940 \u092c\u0938\u094b\u0902 \u092e\u0947\u0902 \u0938\u0940\u091f\u094b\u0902 \u0915\u0947 \u092a\u0943\u0925\u0915\u094d\u0915\u0930\u0923 \u092a\u0930 \u0938\u094d\u0935\u094b\u091a\u094d\u091a \u0928\u094d\u092f\u093e\u092f\u093e\u0932\u092f \u0915\u0947 \u092a\u094d\u0930\u0924\u093f\u092c\u0902\u0927 \u0938\u0947 \u092c\u0938 \u092a\u0930\u093f\u0935\u0939\u0928 \u092a\u094d\u0930\u092d\u093e\u0935\u093f\u0924 \u0939\u0941\u0906 \u0925\u093e\u0964<\/li>\n<li>\u091c\u092c \u0905\u0917\u094d\u0928\u093f IV \u092e\u093f\u0938\u093e\u0907\u0932 \u0915\u093e \u0938\u092b\u0932\u0924\u093e\u092a\u0942\u0930\u094d\u0915 \u092a\u0930\u0940\u0915\u094d\u0937\u0923 \u0915\u093f\u092f\u093e \u0917\u092f\u093e \u0924\u094b \u0909\u0938 \u0926\u093f\u0928 \u0915\u0947\u0935\u0932 \u091a\u093f\u0932\u094d\u0932\u093e\u0939\u091f, \u0938\u0940\u091f\u093f\u092f\u094b\u0902 \u0924\u0925\u093e \u0924\u093e\u0932\u093f\u092f\u094b\u0902 \u0915\u0940 \u0939\u0940 \u0906\u0935\u093e\u091c \u0938\u0941\u0928\u0940 \u091c\u093e \u0938\u0915\u0924\u0940 \u0925\u0940\u0964 \u092a\u0930\u0928\u094d\u0924\u0941 \u0907\u0928 \u0938\u092c \u0915\u0947 \u092a\u0940\u091b\u0947 \u0926\u0943\u0922\u093c \u0938\u0902\u0915\u0932\u094d\u092a \u0914\u0930 \u0938\u093e\u0939\u0938 \u0915\u0940 \u0915\u0939\u093e\u0928\u0940 \u0925\u0940\u0964 \u092f\u0939 \u0915\u0939\u093e\u0928\u0940 \u090f\u0915 \u092d\u093e\u0930\u0924\u0940\u092f \u0935\u0948\u091c\u094d\u091e\u093e\u0928\u093f\u0915 \u090f\u0935\u0902 \u0905\u0917\u094d\u0928\u093f IV \u092e\u093f\u0938\u093e\u0907\u0932 \u0915\u0940 \u092a\u0930\u093f\u092f\u094b\u091c\u0928\u093e \u0928\u093f\u0926\u0947\u0936\u0915 \u091f\u0947\u0938\u0940 \u0925\u0949\u092e\u0938 \u0915\u0940 \u0925\u0940\u0964<\/li>\n<li>\u090f\u0915 \u0905\u092e\u0947\u0930\u093f\u0915\u0940 \u0936\u093f\u0915\u094d\u0937\u093f\u0915\u093e \u0939\u0947\u0932\u0947\u0928 \u0915\u0947\u0932\u0930 \u0938\u094d\u0924\u094d\u0930\u093f\u092f\u094b\u0902 \u0915\u0940 \u0915\u094d\u0937\u092e\u0924\u093e \u090f\u0935\u0902 \u0936\u0915\u094d\u0924\u093f \u0915\u093e \u092e\u0939\u0924\u094d\u0935\u092a\u0942\u0930\u094d\u0923 \u0909\u0926\u093e\u0939\u0930\u0923 \u0939\u0948 \u091c\u093f\u0938\u0928\u0947 \u0905\u092a\u0928\u0947 \u0928\u0947\u0924\u094d\u0930\u0939\u0940\u0928 \u0914\u0930 \u092c\u0927\u093f\u0930 \u0939\u094b\u0928\u0947 \u0915\u0947 \u0926\u0941\u0930\u094d\u092d\u093e\u0917\u094d\u092f \u092a\u0930 \u0935\u093f\u091c\u092f \u092a\u094d\u0930\u093e\u092a\u094d\u0924 \u0915\u0940 \u0924\u0925\u093e 20\u0935\u0940\u0902 \u0936\u0924\u093e\u092c\u094d\u0926\u0940 \u0915\u0940 \u0905\u0917\u094d\u0930\u0923\u0940 \u092e\u093e\u0928\u0935\u0924\u093e\u0935\u093e\u0926\u093f\u092f\u094b\u0902 \u0924\u0925\u093e \u0905\u092e\u0947\u0930\u093f\u0915\u0928 \u0938\u093f\u0935\u093f\u0932 \u0932\u093f\u092c\u0930\u094d\u091f\u0940\u091c \u092f\u0942\u0928\u093f\u092f\u0928 \u0915\u0940 \u0938\u0902\u0938\u094d\u0925\u093e\u092a\u0915\u094b\u0902 \u092e\u0947\u0902 \u0938\u0947 \u090f\u0915 \u0930\u0939\u0940\u0902\u0964<\/li>\n<li>\u0915\u093f\u0938\u0940 \u092d\u0940 \u0938\u092e\u092f \u0915\u0940 \u0938\u0930\u094d\u0935\u093e\u0927\u093f\u0915 \u0915\u092e\u093e\u0908 \u0915\u0930\u0928\u0947 \u0935\u093e\u0932\u0940 \u092d\u093e\u0930\u0924\u0940\u092f \u092b\u093f\u0932\u094d\u092e \u0924\u0925\u093e \u092a\u093e\u0902\u091a\u0935\u0947\u0902 \u0938\u094d\u0925\u093e\u0928 \u092a\u0930 \u0938\u0930\u094d\u0935\u093e\u0927\u093f\u0915 \u0915\u092e\u093e\u0908 \u0915\u0930\u0928\u0947 \u0935\u093e\u0932\u0940 \u0917\u0948\u0930-\u0905\u0902\u0917\u094d\u0930\u0947\u091c\u0940 \u092b\u093f\u0932\u094d\u092e \u0915\u093f\u0938\u0940 \u0930\u0942\u092e\u093e\u0928\u0940 \u092f\u093e \u092a\u0941\u0930\u0941\u0937 \u0928\u093e\u092f\u0915 \u092a\u0930 \u0906\u0927\u093e\u0930\u093f\u0924 \u092b\u093f\u0932\u094d\u092e \u0928\u0939\u0940\u0902 \u0939\u0948\u0964 \u092c\u0932\u094d\u0915\u093f \u092f\u0939 \u092b\u093f\u0932\u094d\u092e \u2018\u0926\u0902\u0917\u0932\u2019 \u0939\u0948\u0964 \u092f\u0939 \u092b\u093f\u0932\u094d\u092e \u0917\u0940\u0924\u093e \u0914\u0930 \u092c\u092c\u093f\u0924\u093e \u092b\u093c\u094b\u0917\u093e\u091f \u0915\u0940 \u0915\u0939\u093e\u0928\u0940 \u092a\u0930 \u0906\u0927\u093e\u0930\u093f\u0924 \u0939\u0948 \u091c\u094b \u092d\u093e\u0930\u0924 \u0915\u0940 \u092a\u094d\u0930\u0925\u092e \u0935\u093f\u0936\u094d\u0935 \u0938\u094d\u0924\u0930\u0940\u092f \u092e\u0939\u093f\u0932\u093e \u092a\u0939\u0932\u0935\u093e\u0928 \u0939\u0948\u0902\u0964<\/li>\n<\/ul>\n<h2>Essay on Women Empowerment in Hindi<\/h2>\n<h3>\u092a\u0930\u093f\u092d\u093e\u0937\u093e (Definition) :\u00a0Women Empowerment<\/h3>\n<p>\u0938\u0902\u092f\u0941\u0915\u094d\u0924 \u0930\u093e\u0937\u094d\u091f\u094d\u0930 \u0938\u0902\u0918 \u0915\u0947 \u0905\u0928\u0941\u0938\u093e\u0930<strong> \u092e\u0939\u093f\u0932\u093e \u0938\u0936\u0915\u094d\u0924\u093f\u0915\u0930\u0923 \u0915\u0947 \u092a\u093e\u0902\u091a \u0918\u091f\u0915 \u0939\u0948\u0902:<\/strong><\/p>\n<ul>\n<li>\u092e\u0939\u093f\u0932\u093e\u0913\u0902 \u092e\u0947\u0902 \u0906\u0924\u094d\u092e-\u092e\u0942\u0932\u094d\u092f \u0915\u0940 \u092d\u093e\u0935\u0928\u093e;<\/li>\n<li>\u0935\u093f\u0915\u0932\u094d\u092a \u0930\u0916\u0928\u0947 \u0914\u0930 \u0928\u093f\u0930\u094d\u0927\u093e\u0930\u093f\u0924 \u0915\u0930\u0928\u0947 \u0915\u093e \u0909\u0928\u0915\u093e \u0905\u0927\u093f\u0915\u093e\u0930;<\/li>\n<li>\u0905\u0935\u0938\u0930\u094b\u0902 \u0924\u0925\u093e \u0938\u0902\u0938\u093e\u0927\u0928\u094b\u0902 \u0924\u0915 \u092a\u0939\u0941\u0901\u091a \u0930\u0916\u0928\u0947 \u0915\u093e \u0909\u0928\u0915\u093e \u0905\u0927\u093f\u0915\u093e\u0930;<\/li>\n<li>\u0918\u0930 \u0915\u0947 \u092d\u0940\u0924\u0930 \u0924\u0925\u093e \u0918\u0930 \u0915\u0947 \u092c\u093e\u0939\u0930 \u0926\u094b\u0928\u094b\u0902 \u0938\u094d\u0925\u093f\u0924\u093f\u092f\u094b\u0902 \u092e\u0947\u0902 \u0905\u092a\u0928\u0947 \u091c\u0940\u0935\u0928 \u0915\u094b \u0928\u093f\u092f\u0902\u0924\u094d\u0930\u093f\u0924 \u0915\u0930\u0928\u0947 \u0915\u0940 \u0936\u0915\u094d\u0924\u093f<br \/>\n\u0930\u0916\u0928\u0947 \u0915\u093e \u0909\u0928\u0915\u093e \u0905\u0927\u093f\u0915\u093e\u0930; \u0924\u0925\u093e<\/li>\n<li>\u0930\u093e\u0937\u094d\u091f\u094d\u0930\u0940\u092f \u0924\u0925\u093e \u0905\u0902\u0924\u0930\u094d\u0930\u093e\u0937\u094d\u091f\u094d\u0930\u0940\u092f \u0938\u094d\u0924\u0930 \u092a\u0930 \u0905\u0927\u093f\u0915 \u0928\u094d\u092f\u093e\u092f\u094b\u091a\u093f\u0924 \u0938\u093e\u092e\u093e\u091c\u093f\u0915 \u090f\u0935\u0902 \u0906\u0930\u094d\u0925\u093f\u0915 \u0935\u094d\u092f\u0935\u0938\u094d\u0925\u093e \u0915\u0947 \u0938\u0943\u091c\u0928\u00a0 \u0939\u0947\u0924\u0941 \u0938\u093e\u092e\u093e\u091c\u093f\u0915 \u092a\u0930\u093f\u0935\u0930\u094d\u0924\u0928 \u0915\u0940 \u0926\u093f\u0936\u093e \u0915\u094b \u092a\u094d\u0930\u092d\u093e\u0935\u093f\u0924 \u0915\u0930\u0928\u0947 \u0915\u0940 \u0909\u0928\u0915\u0940 \u092f\u094b\u0917\u094d\u092f\u0924\u093e\u0964<\/li>\n<\/ul>\n<p><strong>\u0906\u0930\u094d\u0925\u093f\u0915 \u0938\u0930\u094d\u0935\u0947\u0915\u094d\u0937\u0923 2017-18 \u0928\u0947 \u0932\u093f\u0902\u0917 \u0905\u0938\u092e\u093e\u0928\u0924\u093e \u0915\u094b \u0928\u093f\u092e\u094d\u0928\u0932\u093f\u0916\u093f\u0924 \u0906\u092f\u093e\u092e\u094b\u0902 \u092e\u0947\u0902 \u092a\u0930\u093f\u092d\u093e\u0937\u093f\u0924 \u0915\u093f\u092f\u093e \u0939\u0948<\/strong><\/p>\n<ul>\n<li><strong>\u0915\u094d\u0937\u092e\u0924\u093e (AGENCY)-<\/strong> \u092a\u094d\u0930\u091c\u0928\u0928, \u0935\u093f\u0924\u094d\u0924\u0940\u092f \u0938\u0902\u0938\u093e\u0927\u0928 \u0924\u0925\u093e \u0905\u092a\u0928\u0947 \u0938\u094d\u0935\u093e\u0938\u094d\u0925\u094d\u092f \u090f\u0935\u0902 \u0938\u0915\u094d\u0930\u093f\u092f\u0924\u093e \u092a\u0930 \u0935\u094d\u092f\u092f<br \/>\n\u0915\u0930\u0928\u0947 \u0915\u0947 \u0932\u093f\u090f \u0905\u0928\u0928\u094d\u092f \u0928\u093f\u0930\u094d\u0923\u092f\u0928 \u0915\u093e \u0938\u093e\u092e\u0930\u094d\u0925\u094d\u092f\u0964<\/li>\n<li><strong>\u092e\u0928\u094b\u0935\u0943\u0924\u093f (ATTITUDE):<\/strong> \u092e\u0939\u093f\u0932\u093e\u0913\u0902\/\u092a\u0924\u094d\u0928\u093f\u092f\u094b\u0902 \u0915\u0947 \u0935\u093f\u0930\u0941\u0926\u094d\u0927 \u0939\u093f\u0902\u0938\u093e \u0914\u0930 \u092a\u0941\u0924\u094d\u0930\u094b\u0902 \u0915\u0940 \u0906\u0926\u0930\u094d\u0936 \u0938\u0902\u0916\u094d\u092f\u093e \u0915\u0940<br \/>\n\u0924\u0941\u0932\u0928\u093e \u092e\u0947\u0902 \u0935\u0930\u0940\u092f\u0924\u093e \u0926\u0940 \u0917\u0908 \u092a\u0941\u0924\u094d\u0930\u093f\u092f\u094b\u0902 \u0915\u0940 \u0906\u0926\u0930\u094d\u0936 \u0938\u0902\u0916\u094d\u092f\u093e \u0915\u0940 \u092e\u0928\u094b\u0935\u0943\u0924\u094d\u0924\u093f\u0964<\/li>\n<li><strong>\u0928\u093f\u0937\u094d\u0915\u0930\u094d\u0937 (OUTCOMES):<\/strong> \u0907\u0938\u0915\u093e \u0938\u0902\u092c\u0902\u0927 \u092a\u0941\u0924\u094d\u0930 \u0915\u0940 \u091a\u093e\u0939 (\u0905\u0902\u0924\u093f\u092e \u0938\u0928\u094d\u0924\u093e\u0928 \u0915\u0947 \u0932\u093f\u0902\u0917 \u0905\u0928\u0941\u092a\u093e\u0924 \u0926\u094d\u0935\u093e\u0930\u093e<br \/>\n\u092e\u093e\u092a\u093f\u0924), \u092e\u0939\u093f\u0932\u093e \u0928\u093f\u092f\u094b\u091c\u0928, \u0917\u0930\u094d\u092d\u0928\u093f\u0930\u094b\u0927\u0915 \u0935\u093f\u0915\u0932\u094d\u092a, \u0936\u093f\u0915\u094d\u0937\u093e \u0938\u094d\u0924\u0930, \u0935\u093f\u0935\u093e\u0939 \u0915\u0947 \u0938\u092e\u092f \u0906\u092f\u0941, \u092a\u0939\u0932\u0947<br \/>\n\u092c\u091a\u094d\u091a\u0947 \u0915\u0947 \u091c\u0928\u094d\u092e \u0915\u0947 \u0938\u092e\u092f \u0906\u092f\u0941 \u0924\u0925\u093e \u092e\u0939\u093f\u0932\u093e\u0913\u0902 \u0926\u094d\u0935\u093e\u0930\u093e \u092d\u094b\u0917\u0940 \u0917\u0908 \u0936\u093e\u0930\u0940\u0930\u093f\u0915 \u0914\u0930 \u092f\u094c\u0928 \u0939\u093f\u0902\u0938\u093e \u0938\u0947 \u0939\u0948\u0964<\/li>\n<li><strong>\u0935\u093f\u0936\u094d\u0935 \u092c\u0948\u0902\u0915 \u0915\u0947 \u0905\u0928\u0941\u0938\u093e\u0930-<\/strong> \u0935\u093f\u0915\u0932\u094d\u092a\u094b\u0902 \u0915\u0947 \u0938\u0943\u091c\u0928 \u0914\u0930 \u0909\u0928 \u0935\u093f\u0915\u0932\u094d\u092a\u094b\u0902 \u0915\u094b \u0907\u091a\u094d\u091b\u093f\u0924 \u0915\u093e\u0930\u094d\u092f\u094b\u0902 \u090f\u0935\u0902 \u092a\u0930\u093f\u0923\u093e\u092e\u094b\u0902 \u092e\u0947\u0902<br \/>\n\u0930\u0942\u092a\u093e\u0902\u0924\u0930\u093f\u0924 \u0915\u0930\u0928\u0947 \u0939\u0947\u0924\u0941 \u0935\u094d\u092f\u0915\u094d\u0924\u093f\u092f\u094b\u0902 \u092f\u093e \u0938\u092e\u0942\u0939\u094b\u0902 \u0915\u0940 \u0915\u094d\u0937\u092e\u0924\u093e\u0913\u0902 \u092e\u0947\u0902 \u0935\u0943\u0926\u094d\u0927\u093f \u0915\u0930\u0928\u0947 \u0915\u0940 \u092a\u094d\u0930\u0915\u094d\u0930\u093f\u092f\u093e \u0938\u0936\u0915\u094d\u0924\u093f\u0915\u0930\u0923 \u0939\u0948\u0964<\/li>\n<\/ul>\n<h3>\u0935\u093f\u092d\u093f\u0928\u094d\u0928 \u0915\u093e\u0932\u094b\u0902 \u0964 \u092f\u0941\u0917\u094b\u0902 \u092e\u0947\u0902 \u092e\u0939\u093f\u0932\u093e \u0938\u0936\u0915\u094d\u0924\u093f\u0915\u0930\u0923 \u0915\u0940 \u0938\u094d\u0925\u093f\u0924\u093f (Status of Women Empowerment of oven the Ages)<\/h3>\n<ul>\n<li><strong>\u090b\u0917\u094d\u0935\u0947\u0926<\/strong> \u0915\u0939\u0924\u093e \u0939\u0948, \u201c\u0915\u093f\u0938\u0940 \u092a\u0926\u093e\u0930\u094d\u0925 \u0915\u0947 \u0938\u092e\u093e\u0928 \u0905\u0930\u094d\u0926\u094d\u0927\u0936 \u0939\u094b\u0928\u0947 \u0915\u0947 \u0915\u093e\u0930\u0923 \u092a\u0924\u094d\u0928\u0940 \u0914\u0930 \u092a\u0924\u0947 \u092a\u094d\u0930\u0924\u094d\u092f\u0947\u0915 \u0938\u0902\u092c\u0902\u0927 \u092e\u0947\u0902 \u0938\u092e\u093e\u0928 \u0939\u094b\u0924\u0947 \u0939\u0948\u0902\u0964 \u0907\u0938\u0940\u0932\u093f\u090f \u0926\u094b\u0928\u094b\u0902 \u0915\u094b \u0938\u092d\u0940 \u0927\u093e\u0930\u094d\u092e\u093f\u0915 \u090f\u0935\u0902 \u0932\u094c\u0915\u093f\u0915 \u0915\u093e\u0930\u094d\u092f\u094b\u0902 \u092e\u0947\u0902 \u0938\u0902\u092f\u0941\u0915\u094d\u0924 \u0914\u0930 \u0938\u092e\u093e\u0928 \u0930\u0942\u092a \u0938\u0947 \u092d\u093e\u0917 \u0932\u0947\u0928\u093e \u091a\u093e\u0939\u093f\u090f\u0964 \u0909\u092a\u0928\u093f\u0937\u0926 \u092d\u0940 \u0938\u094d\u092a\u0937\u094d\u091f \u0930\u0942\u092a \u0938\u0947 \u0918\u094b\u0937\u0923\u093e \u0915\u0930\u0924\u0947 \u0939\u0948\u0902 \u0915\u093f \u0939\u092e\u093e\u0930\u0940 \u0935\u094d\u092f\u0915\u094d\u0924\u093f\u0917\u0924 \u0906\u0924\u094d\u092e\u093e \u0928 \u0924\u094b \u092a\u0941\u0930\u0941\u0937 \u0939\u0948 \u0914\u0930 \u0928 \u0939\u0940 \u0938\u094d\u0924\u094d\u0930\u0940\u0964<\/li>\n<li><strong>\u0909\u0924\u094d\u0924\u0930 \u0935\u0948\u0926\u093f\u0915 \u092f\u0941\u0917<\/strong> \u0915\u0947 \u0909\u0926\u092f \u0915\u0947 \u0938\u093e\u0925 \u0939\u0940 \u0935\u0948\u0926\u093f\u0915 \u092f\u0941\u0917 \u0915\u0940 \u092e\u0939\u093f\u0932\u093e\u0913\u0902 \u0915\u0940 \u0938\u094d\u0925\u093f\u0924\u093f \u092e\u0947\u0902 \u092a\u0924\u0928 \u092a\u094d\u0930\u093e\u0930\u092e\u094d\u092d \u0939\u094b \u0917\u092f\u093e\u0964 \u0915\u094d\u0930\u092e\u0936\u0903 \u0938\u092e\u093e\u091c \u092e\u0947\u0902 \u0932\u093f\u0902\u0917 \u0938\u092e\u093e\u0928\u0924\u093e \u092c\u0922\u0924\u0940 \u091a\u0932\u0940 \u0917\u092f\u0940\u0964<\/li>\n<li>\u0907\u0938\u0928\u0947 <strong>\u092e\u0939\u093f\u0932\u093e\u0913\u0902 \u0915\u0947 \u0935\u093f\u0930\u0941\u0926\u094d\u0927 \u0938\u093e\u092e\u093e\u091c\u093f\u0915 \u092c\u0941\u0930\u093e\u0908<\/strong> \u0915\u0940 \u090f\u0915 \u0936\u094d\u0930\u0943\u0902\u0916\u0932\u093e \u0915\u094b \u091c\u0928\u094d\u092e \u0926\u093f\u092f\u093e \u092f\u0925\u093e- \u092c\u093e\u0932 \u0935\u093f\u0935\u093e\u0939, \u0938\u0924\u0940 \u092a\u094d\u0930\u0925\u093e, \u091c\u094c\u0939\u0930 \u0907\u0924\u094d\u092f\u093e\u0926\u093f\u0964 \u0907\u0928 \u0938\u092c\u0915\u0947 \u092c\u093e\u0935\u091c\u0942\u0926 \u0938\u092b\u0932 \u092e\u0939\u093f\u0932\u093e\u0913\u0902 \u0915\u0947 \u092d\u0940 \u0905\u0928\u0947\u0915 \u0909\u0926\u093e\u0939\u0930\u0923 \u092e\u094c\u091c\u0942\u0926 \u0925\u0947 \u091c\u0948\u0938\u0947 &#8211; \u0932\u094b\u092a\u093e\u092e\u0941\u0926\u094d\u0930\u093e, \u092e\u0948\u0924\u094d\u0930\u0947\u092f, \u0917\u093e\u0930\u094d\u0917\u0940, \u0905\u0939\u093f\u0932\u094d\u092f\u093e\u092c\u093e\u0908 \u0939\u094b\u0932\u094d\u0915\u0930 \u0907\u0924\u094d\u092f\u093e\u0926\u093f\u0964<\/li>\n<li><strong>\u092d\u093e\u0930\u0924\u0940\u092f \u092a\u0941\u0928\u0930\u094d\u091c\u093e\u0917\u0930\u0923 \u092c\u094d\u0930\u093f\u091f\u093f\u0936 \u0936\u093e\u0938\u0928 \u0915\u0947 \u0926\u094c\u0930\u093e\u0928 \u0930\u093e\u091c\u093e \u0930\u093e\u092e\u092e\u094b\u0939\u0928 \u0930\u093e\u092f, \u0908\u0936\u094d\u0935\u0930\u091a\u0902\u0926 \u0935\u093f\u0926\u094d\u092f\u093e\u0938\u093e\u0917\u0930<\/strong> \u091c\u0948\u0938\u0947 \u0938\u0941\u0927\u093e\u0930\u0915\u094b\u0902 \u0915\u0947 \u092a\u094d\u0930\u092f\u0924\u094d\u0928\u094b\u0902 \u0924\u0925\u093e \u0938\u092e\u093e\u0928\u0924\u093e \u0915\u0947 \u0938\u093f\u0926\u094d\u0927\u093e\u0902\u0924 \u0915\u094b \u092a\u094d\u0930\u0924\u093f\u092a\u093e\u0926\u093f\u0924 \u0915\u0930\u0928\u0947 \u0935\u093e\u0932\u0940 \u092a\u0936\u094d\u091a\u093f\u092e\u0940 \u0936\u093f\u0915\u094d\u0937\u093e \u0915\u0947 \u092a\u094d\u0930\u0938\u093e\u0930 \u0915\u0947 \u0915\u093e\u0930\u0923 \u092a\u094d\u0930\u093e\u0930\u092e\u094d\u092d \u0939\u0941\u0906\u0964 \u0907\u0938\u0915\u0947 \u092b\u0932\u0938\u094d\u0935\u0930\u0942\u092a \u0938\u0924\u0940 \u092a\u094d\u0930\u0925\u093e \u0915\u0947 \u0909\u0928\u094d\u092e\u0942\u0932\u0928, \u0935\u093f\u0935\u093e\u0939 \u0915\u0940 \u0906\u092f\u0941 \u092e\u0947\u0902 \u0935\u0943\u0926\u094d\u0927\u093f, \u0935\u093f\u0927\u0935\u093e \u092a\u0941\u0928\u0930\u094d\u0935\u093f\u0935\u093e\u0939 \u0938\u0947 \u0938\u092e\u094d\u092c\u0902\u0927\u093f\u0924 \u0935\u093f\u0935\u093f\u0927 \u0915\u093e\u0928\u0942\u0928 \u0905\u0938\u094d\u0924\u093f\u0924\u094d\u0935 \u092e\u0947\u0902 \u0906\u090f\u0964<\/li>\n<li>\u0930\u093e\u0937\u094d\u091f\u094d\u0930\u0940\u092f \u092a\u0930\u093f\u0926\u0943\u0936\u094d\u092f \u092e\u0947\u0902 \u092e\u0939\u093f\u0932\u093e \u0938\u0936\u0915\u094d\u0924\u093f\u0915\u0930\u0923 \u0915\u093e \u0905\u0917\u0932\u093e \u091a\u0930\u0923 \u092e\u0939\u093e\u0924\u094d\u092e\u093e \u0917\u093e\u0901\u0927\u0940 \u0915\u0947 \u0909\u0926\u092f \u0915\u0947 \u0938\u093e\u0925 \u0906\u0930\u092e\u094d\u092d \u0939\u0941\u0906\u0964 \u092e\u0939\u093e\u0924\u094d\u092e\u093e \u0917\u093e\u0901\u0927\u0940 \u0915\u0947 \u0905\u0928\u0941\u0938\u093e\u0930 \u092d\u093e\u0930\u0924 \u0915\u0947 \u0938\u094d\u0935\u093e\u0927\u0940\u0928\u0924\u093e \u0938\u0902\u0918\u0930\u094d\u0937 \u092e\u0947\u0902 \u092e\u0939\u093f\u0932\u093e\u090f\u0902 \u092e\u0939\u0924\u094d\u0935\u092a\u0942\u0930\u094d\u0923 \u0905\u0939\u093f\u0902\u0938\u093e\u0924\u094d\u092e\u0915 \u092d\u0942\u092e\u093f\u0915\u093e \u0928\u093f\u092d\u093e \u0938\u0915\u0924\u0940 \u0939\u0948\u0902\u0964 \u0938\u0930\u094b\u091c\u093f\u0928\u0940 \u0928\u093e\u092f\u0921\u0942, \u0905\u0930\u0941\u0923\u093e \u0906\u0938\u092b \u0905\u0932\u0940, \u0915\u0932\u094d\u092a\u0928\u093e \u0926\u0924\u094d\u0924, \u092a\u094d\u0930\u0940\u0924\u093f\u0932\u0924\u093e \u0935\u0921\u094d\u0921\u0947\u0926\u093e\u0930, \u0938\u0941\u091a\u0947\u0924\u093e \u0915\u0943\u092a\u0932\u093e\u0928\u0940, \u0909\u0937\u093e \u092e\u0947\u0939\u0924\u093e \u0907\u0924\u094d\u092f\u093e\u0926\u093f \u092e\u0939\u093f\u0932\u093e\u0913\u0902 \u0928\u0947 \u092d\u093e\u0930\u0924 \u0915\u0947 \u0938\u094d\u0935\u0924\u0902\u0924\u094d\u0930\u0924\u093e \u0906\u0928\u094d\u0926\u094b\u0932\u0928 \u092e\u0947\u0902 \u092e\u0939\u0924\u094d\u0935\u092a\u0942\u0930\u094d\u0923 \u092d\u0942\u092e\u093f\u0915\u093e\u090f\u0902 \u0928\u093f\u092d\u093e\u0908\u0964<\/li>\n<\/ul>\n<h3>\u092e\u0939\u093f\u0932\u093e \u0938\u0936\u0915\u094d\u0924\u093f\u0915\u0930\u0923 \u0915\u0947 \u0906\u092f\u093e\u092e (Dimensions to Women Empowerment)<\/h3>\n<h4><strong>\u0938\u093e\u092e\u093e\u091c\u093f\u0915 \u0914\u0930 \u0938\u093e\u0902\u0938\u094d\u0915\u0943\u0924\u093f\u0915 \u0938\u0936\u0915\u094d\u0924\u093f\u0915\u0930\u0923 (Social &amp; Cultural Empowerment)<\/strong><\/h4>\n<ul>\n<li><strong>\u0935\u094d\u092f\u0915\u094d\u0924\u093f\u0917\u0924 \u0938\u094d\u0924\u0930 \u092a\u0930:<\/strong> \u0909\u0928\u0915\u0947 \u0905\u092a\u0928\u0947 \u0938\u094d\u0935\u093e\u0938\u094d\u0925\u094d\u092f \u0938\u0947 \u0938\u0902\u092c\u0902\u0927\u093f\u0924 \u0928\u093f\u0930\u094d\u0923\u092f\u094b\u0902, \u0935\u0943\u0939\u0926\u094d \u0918\u0930\u0947\u0932\u0942 \u0916\u0930\u0940\u0926\u094b\u0902 \u0938\u0947 \u0938\u0902\u092c\u0902\u0927\u093f\u0924<br \/>\n\u0928\u093f\u0930\u094d\u0923\u092f\u094b\u0902, \u0918\u0930\u0947\u0932\u0942 \u0915\u094d\u0937\u0947\u0924\u094d\u0930 \u0938\u0947 \u092c\u093e\u0939\u0930 \u0909\u0928\u0915\u0940 \u0917\u0924\u093f\u0936\u0940\u0932\u0924\u093e \u091c\u0948\u0938\u0947 \u092a\u0930\u093f\u0935\u093e\u0930 \u090f\u0935\u0902 \u0930\u093f\u0936\u094d\u0924\u0947\u0926\u093e\u0930\u094b\u0902 \u0915\u0947 \u0918\u0930 \u0914\u0930 \u092c\u093e\u091c\u093e\u0930 \u092e\u0947\u0902 \u092f\u093e\u0924\u094d\u0930\u093e, \u0905\u092a\u0928\u0947 \u092e\u093f\u0924\u094d\u0930\u094b\u0902 \u0915\u0947 \u092a\u093e\u0938 \u091c\u093e\u0928\u0947 \u092f\u093e \u0909\u0928\u0915\u0947 \u092f\u0939\u093e\u0901 \u0920\u0939\u0930\u0928\u0947 \u0938\u0947 \u0938\u0902\u092c\u0902\u0927\u093f\u0924 \u0928\u093f\u0930\u094d\u0923\u092f\u094b\u0902, \u0905\u092a\u0928\u0940 \u0906\u091c\u0940\u0935\u093f\u0915\u093e\u0913\u0902 \u0938\u0947 \u0938\u0902\u092c\u0902\u0927\u093f\u0924 \u0928\u093f\u0930\u094d\u0923\u092f\u094b\u0902, \u0917\u0930\u094d\u092d\u0928\u093f\u0930\u094b\u0927\u0915, \u092e\u093e\u0938\u093f\u0915 \u0927\u0930\u094d\u092e \u0938\u094d\u0935\u093e\u0938\u094d\u0925\u094d\u092f, \u0938\u094d\u0935\u091a\u094d\u091b\u0924\u093e, \u0938\u094d\u0935\u093e\u0938\u094d\u0925\u094d\u092f,\u0938\u0930\u094b\u0917\u0947\u0938\u0940, \u0917\u0930\u094d\u092d\u092a\u093e\u0924 \u0906\u0926\u093f \u0938\u0947 \u0938\u0902\u092c\u0902\u0927\u093f\u0924 \u0928\u093f\u0930\u094d\u0923\u092f\u094b\u0902 \u092e\u0947\u0902 \u0909\u0928\u0915\u0940 \u0938\u0902\u0932\u0917\u094d\u0928\u0924\u093e\u0964<\/li>\n<li><strong>\u092a\u093e\u0930\u093f\u0935\u093e\u0930\u093f\u0915 \u0924\u0925\u093e \u0938\u093e\u092e\u093e\u091c\u093f\u0915 \u0938\u094d\u0924\u0930 \u092a\u0930:<\/strong> \u0909\u0928\u0915\u0940 \u0935\u0943\u0924\u094d\u0924\u093f (\u0915\u0948\u0930\u093f\u092f\u0930) \u090f\u0935\u0902 \u0936\u093f\u0915\u094d\u0937\u093e, \u092c\u091a\u094d\u091a\u0947 (\u0935\u093f\u0936\u0947\u0937\u0924\u0903 \u092a\u0941\u0924\u094d\u0930<br \/>\n\u0915\u094b \u092a\u094d\u0930\u093e\u0925\u092e\u093f\u0915\u0924\u093e \u0926\u0947\u0928\u093e), \u0935\u093f\u0935\u093e\u0939 (\u0905\u0930\u094d\u0925\u093e\u0924\u094d \u092a\u0930\u093f\u0935\u093e\u0930 \u0915\u0947 \u0928\u093f\u0930\u094d\u0923\u092f \u0915\u0947 \u0935\u093f\u0930\u0941\u0926\u094d\u0927 \u091c\u093e\u0928\u0947 \u0915\u0940 \u0938\u094d\u0925\u093f\u0924\u093f \u092e\u0947\u0902 \u0911\u0928\u0930 \u0915\u093f\u0932\u093f\u0902\u0917 \u091c\u0948\u0938\u0947 \u092e\u0941\u0926\u094d\u0926\u0947 ), \u092e\u093e\u0924\u093e-\u092a\u093f\u0924\u093e \u092f\u093e \u092a\u0948\u0924\u0943\u0915 \u0938\u092e\u094d\u092a\u0924\u094d\u0924\u093f \u092e\u0947\u0902 \u0939\u093f\u0938\u094d\u0938\u093e, \u092a\u0930\u093f\u0935\u093e\u0930 \u0928\u093f\u092f\u094b\u091c\u0928, \u0935\u094d\u092f\u092f\u094b\u0902 \u0915\u0947 \u092a\u094d\u0930\u092c\u0902\u0927\u0928 \u091c\u0948\u0938\u0947 \u0938\u093e\u092e\u0942\u0939\u093f\u0915 \u0928\u093f\u0930\u094d\u0923\u092f\u094b\u0902 \u092e\u0947\u0902 \u0938\u0902\u0932\u0917\u094d\u0928\u0924\u093e, \u0905\u092a\u0928\u0940 \u091c\u0940\u0935\u0928\u0936\u0948\u0932\u0940 \u0915\u0947 \u091a\u092f\u0928 \u091c\u0948\u0938\u0947-\u092a\u0930\u093f\u0927\u093e\u0928, \u092e\u093f\u0924\u094d\u0930, \u0935\u093f\u091a\u093e\u0930-\u0936\u0948\u0932\u0940 \u092f\u093e \u0935\u094d\u092f\u0935\u0939\u093e\u0930 \u0907\u0924\u094d\u092f\u093e\u0926\u093f \u0938\u0947 \u0938\u0902\u092c\u0902\u0927\u093f\u0924 \u0928\u093f\u0930\u094d\u0923\u092f\u094b\u0902 \u092e\u0947\u0902 \u0909\u0928\u0915\u0940 \u0938\u0939\u092d\u093e\u0917\u093f\u0924\u093e\u0964<\/li>\n<li><strong>\u0915\u093e\u0928\u0942\u0928\u094b\u0902 \u0915\u0947 \u0938\u0943\u091c\u0928 \u0924\u0925\u093e \u0915\u094d\u0930\u093f\u092f\u093e\u0928\u094d\u0935\u092f\u0928 \u0915\u0947 \u0938\u094d\u0924\u0930 \u092a\u0930:<\/strong> \u0906\u0930\u0902\u092d\u093f\u0915 \u0938\u094d\u0924\u0930 \u092a\u0930 \u0935\u0948\u0935\u093e\u0939\u093f\u0915 \u092c\u0932\u093e\u0924\u094d\u0915\u093e\u0930 \u0915\u094b \u0905\u092a\u0930\u093e\u0927 \u0928 \u092e\u093e\u0928\u0928\u093e, \u0926\u0939\u0947\u091c \u092a\u094d\u0930\u0924\u093f\u0937\u0947\u0927 \u0905\u0927\u093f\u0928\u093f\u092f\u092e-1961, \u0918\u0930\u0947\u0932\u0942 \u0939\u093f\u0902\u0938\u093e \u0938\u0947 \u092e\u0939\u093f\u0932\u093e \u0938\u0902\u0930\u0915\u094d\u0937\u0923 \u0905\u0927\u093f\u0928\u093f\u092f\u092e-2005 \u0935\u093f\u0936\u0947\u0937 \u0930\u0942\u092a \u0938\u0947 \u092d\u093e\u0930\u0924\u0940\u092f \u0926\u0902\u0921 \u0938\u0902\u0939\u093f\u0924\u093e (IPC) \u0915\u0940 \u0927\u093e\u0930\u093e 498A \u091c\u0948\u0938\u0947 \u0938\u093e\u092e\u093e\u091c\u093f\u0915 \u0915\u093e\u0928\u0942\u0928\u094b\u0902 \u0915\u0947 \u0915\u094d\u0930\u093f\u092f\u093e\u0928\u094d\u0935\u092f\u0928 \u0915\u093e \u0905\u092d\u093e\u0935 \u0924\u0925\u093e \u0907\u0928\u0915\u093e \u0926\u0941\u0930\u0941\u092a\u092f\u094b\u0917, \u092d\u093e\u0930\u0924 \u092e\u0947\u0902 \u0911\u0928\u0930 \u0915\u093f\u0932\u093f\u0902\u0917 \u0915\u0940 \u090f\u0915 \u0905\u092a\u0930\u093e\u0927 \u0915\u0947 \u0930\u0942\u092a \u092e\u0947\u0902 \u0905\u0932\u0917 \u0938\u0947 \u0915\u094b\u0908 \u092a\u0930\u093f\u092d\u093e\u0937\u093e \u092f\u093e \u0935\u0930\u094d\u0917\u0940\u0915\u0930\u0923 \u0915\u093e \u0928 \u0939\u094b\u0928\u093e (\u0907\u0938\u0947 IPC \u0915\u0940 \u0927\u093e\u0930\u093e 302 \u0915\u0947 \u0905\u0902\u0924\u0930\u094d\u0917\u0924 \u0939\u0924\u094d\u092f\u093e \u092e\u093e\u0928\u093e \u091c\u093e\u0924\u093e \u0939\u0948 \u0924\u0925\u093e \u0927\u093e\u0930\u093e 302 \u0915\u0947 \u0905\u0902\u0924\u0930\u094d\u0917\u0924 \u092f\u0939 \u090f\u0915 \u0926\u0902\u0921\u0928\u0940\u092f \u0905\u092a\u0930\u093e\u0927 \u0939\u0948)\u0964<\/li>\n<\/ul>\n<table style=\"border-collapse: collapse; width: 100%;\" border=\"1\">\n<tbody>\n<tr>\n<td style=\"width: 100%;\">\n<h4><strong>\u0935\u093f\u0930\u094b\u0927\u093e\u092d\u093e\u0938 \u0924\u0925\u093e \u0905\u0902\u0924\u0930\u094d\u0935\u093f\u0930\u094b\u0927 (Paradoxes &amp; Contradictions)<\/strong><\/h4>\n<ul>\n<li>\u092d\u093e\u0930\u0924 \u0935\u0939 \u092d\u0942\u092e\u093f \u0939\u0948 \u091c\u0939\u093e\u0901 \u092e\u0939\u093f\u0932\u093e\u0913\u0902 \u0915\u0940 \u0926\u0947\u0935\u093f\u092f\u094b\u0902 \u0915\u0947 \u0930\u0942\u092a \u092e\u0947\u0902 \u092a\u0942\u091c\u093e \u0939\u094b\u0924\u0940 \u0939\u0948\u0964 \u0909\u0928\u094d\u0939\u0947\u0902 \u090f\u0915 \u092a\u0935\u093f\u0924\u094d\u0930 \u0926\u0930\u094d\u091c\u093e \u0926\u093f\u092f\u093e<br \/>\n\u091c\u093e\u0924\u093e \u0939\u0948 \u091c\u092c\u0915\u093f \u0926\u0942\u0938\u0930\u0940 \u0913\u0930 \u0909\u0928\u094d\u0939\u0947\u0902 \u092e\u0902\u0926\u093f\u0930\u094b\u0902 \u092e\u0947\u0902 \u092a\u094d\u0930\u0935\u0947\u0936 \u0915\u0930\u0928\u0947 \u0938\u0947 \u0935\u0930\u094d\u091c\u093f\u0924 \u0915\u093f\u092f\u093e \u091c\u093e\u0924\u093e \u0939\u0948 (\u0938\u092c\u0930\u0940\u092e\u093e\u0932\u093e \u092e\u0941\u0926\u094d\u0926\u093e)\u0964<\/li>\n<li>\u092e\u0939\u093f\u0932\u093e\u0913\u0902 \u0915\u094b \u0938\u092e\u093e\u091c \u092e\u0947\u0902 \u0917\u0943\u0939-\u0928\u093f\u0930\u094d\u092e\u093e\u0924\u093e \u0924\u0925\u093e \u0938\u094d\u0935\u093e\u0938\u094d\u0925\u094d\u092f \u0915\u0947 \u0915\u094d\u0937\u0947\u0924\u094d\u0930 \u092e\u0947\u0902 \u090f\u0915 \u0926\u0947\u0916\u092d\u093e\u0932\u0915\u0930\u094d\u0924\u093e \u0915\u0947 \u0930\u0942\u092a \u092e\u0947\u0902 \u0926\u0947\u0916\u093e \u091c\u093e\u0924\u093e \u0939\u0948\u0964 \u092f\u0939\u093e\u0901 \u0924\u0915 \u0915\u093f \u0928\u0930\u094d\u0938 \u0915\u0940 \u0928\u094c\u0915\u0930\u0940 \u0905\u0927\u093f\u0915\u0924\u0930 \u092e\u0939\u093f\u0932\u093e\u0913\u0902 \u0915\u094b \u0926\u0940 \u091c\u093e\u0924\u0940 \u0939\u0948\u0964 \u0926\u0942\u0938\u0930\u0940 \u0913\u0930 \u091c\u092c \u092e\u0939\u093f\u0932\u093e\u0913\u0902 \u0915\u0947 \u0938\u094d\u0935\u093e\u0938\u094d\u0925\u094d\u092f \u090f\u0935\u0902 \u092a\u094b\u0937\u0923 \u0915\u0940 \u092c\u093e\u0924 \u0906\u0924\u0940 \u0939\u0948 \u0924\u094b \u0909\u0928\u0915\u0940 \u0909\u092a\u0947\u0915\u094d\u0937\u093e \u0915\u0940 \u091c\u093e\u0924\u0940 \u0939\u0948\u0964<\/li>\n<li>\u092d\u093e\u0930\u0924 \u092e\u0947\u0902 \u0936\u093f\u0915\u094d\u0937\u093e \u0915\u0947 \u0915\u094d\u0937\u0947\u0924\u094d\u0930 \u092e\u0947\u0902 \u0935\u093f\u0917\u0924 \u0905\u0928\u0947\u0915 \u0935\u0930\u094d\u0937\u094b\u0902 \u0938\u0947 \u092f\u0939 \u0926\u0947\u0916\u093e \u091c\u093e \u0930\u0939\u093e \u0939\u0948 \u0915\u093f CBSE \u0915\u0940 \u092a\u0930\u0940\u0915\u094d\u0937\u093e\u0913\u0902 \u092e\u0947\u0902 \u0932\u0921\u093c\u0915\u094b\u0902 \u0915\u0940 \u0924\u0941\u0932\u0928\u093e \u092e\u0947\u0902 \u0932\u0921\u093c\u0915\u093f\u092f\u094b\u0902 \u0915\u0947 \u0909\u0924\u094d\u0924\u0940\u0930\u094d\u0923 \u0939\u094b\u0928\u0947 \u0915\u093e \u092a\u094d\u0930\u0924\u093f\u0936\u0924 \u0905\u0927\u093f\u0915 \u0939\u0948\u0964 \u092a\u0930\u0928\u094d\u0924\u0941 \u090f\u0915 \u092a\u0930\u093f\u0935\u093e\u0930 \u092e\u0947\u0902 \u0932\u0921\u093c\u0915\u0947 \u0915\u0940 \u0924\u0941\u0932\u0928\u093e \u092e\u0947\u0902 \u0932\u0921\u093c\u0915\u0940 \u0915\u0940 \u0936\u093f\u0915\u094d\u0937\u093e \u092a\u0930 \u0935\u094d\u092f\u092f \u0915\u0947 \u0938\u0902\u0926\u0930\u094d\u092d \u092e\u0947\u0902 \u0905\u092d\u0940 \u092d\u0940 \u092d\u0947\u0926\u092d\u093e\u0935 \u0915\u093f\u092f\u093e \u091c\u093e\u0924\u093e \u0939\u0948\u0964<\/li>\n<\/ul>\n<\/td>\n<\/tr>\n<\/tbody>\n<\/table>\n<h4><strong>\u0906\u0930\u094d\u0925\u093f\u0915 \u0938\u0936\u0915\u094d\u0924\u093f\u0915\u0930\u0923 (Economic Empowerment)<\/strong><\/h4>\n<ul>\n<li><strong>\u092e\u0939\u093f\u0932\u093e\u0913\u0902 \u0915\u0947 \u0915\u0948\u0930\u093f\u092f\u0930 \u092e\u0947\u0902 \u0928\u093f\u0930\u094d\u0927\u093e\u0930\u0923 \u0924\u0925\u093e \u092a\u094d\u0930\u0924\u093f\u092c\u0928\u094d\u0927:<\/strong> \u092e\u0939\u093f\u0932\u093e\u0913\u0902 \u0915\u0947 \u0918\u0930\u0947\u0932\u0942 \u0915\u093e\u0930\u094d\u092f (\u0915\u0947\u092f\u0930 \u0907\u0915\u0949\u0928\u092e\u0940) \u0905\u0935\u0948\u0924\u0928\u093f\u0915 \u0939\u0948\u0902 \u0914\u0930 \u0907\u0938\u0915\u0940 \u0915\u0940\u092e\u0924 \u0915\u092e \u0906\u0902\u0915\u0940 \u091c\u093e\u0924\u0940 \u0939\u0948\u0964 \u092a\u093f\u0902\u0915 \u0915\u0949\u0932\u0930 \u0928\u094c\u0915\u0930\u093f\u092f\u093e\u0902 (\u091c\u093f\u0928\u094d\u0939\u0947\u0902 \u092a\u093e\u0930\u0902\u092a\u0930\u093f\u0915 \u0930\u0942\u092a \u0938\u0947 \u092e\u0939\u093f\u0932\u093e\u0913\u0902 \u0915\u093e \u0915\u093e\u0930\u094d\u092f\u0915\u094d\u0937\u0947\u0924\u094d\u0930 \u092e\u093e\u0928\u093e \u091c\u093e\u0924\u093e \u0939\u0948), \u0915\u0943\u0937\u093f \u0914\u0930 \u0905\u0928\u094c\u092a\u091a\u093e\u0930\u093f\u0915 \u0915\u094d\u0937\u0947\u0924\u094d\u0930 \u092e\u0947\u0902 \u092e\u093e\u0939\u093f\u0932\u093e\u0913\u0902 \u0915\u0940 \u092c\u0922\u0924\u0940 \u092d\u093e\u0917\u0940\u0926\u093e\u0930\u0940, \u0909\u0926\u094d\u092f\u092e\u0936\u0940\u0932\u0924\u093e \u0915\u094b \u090f\u0915 \u0915\u0930\u093f\u092f\u0930 \u0935\u093f\u0915\u0932\u094d\u092a \u0915\u0947 \u0930\u0942\u092a \u092e\u0947\u0902 \u092a\u094d\u0930\u094b\u0924\u094d\u0938\u093e\u0939\u0928 \u0928\u0939\u0940\u0902 \u0926\u093f\u092f\u093e \u0917\u092f\u093e \u0939\u0948 \u0906\u0926\u093f\u0964<\/li>\n<li><strong> \u0915\u093e\u0930\u094d\u092f\u0938\u094d\u0925\u0932 \u092a\u0930 \u092a\u0915\u094d\u0937\u092a\u093e\u0924:<\/strong> \u0935\u0947\u0924\u0928 \u092e\u0947\u0902 \u0935\u093f\u092d\u0947\u0926, \u0936\u093f\u0936\u0941\u0938\u0926\u0928 (\u0915\u094d\u0930\u0947\u091a) \u0938\u0941\u0935\u093f\u0927\u093e\u090f\u0901, \u092e\u093e\u0924\u0943\u0924\u094d\u0935 \u0905\u0935\u0915\u093e\u0936, \u0915\u093e\u0930\u094d\u092f\u0938\u094d\u0925\u0932 \u092a\u0930 \u092f\u094c\u0928-\u0909\u0924\u094d\u092a\u0940\u0921\u093c\u0928, \u0917\u094d\u0932\u093e\u0938-\u0938\u0940\u0932\u093f\u0902\u0917 (\u092e\u0939\u093f\u0932\u093e\u0913\u0902 \u0915\u0940 \u092a\u0926\u094b\u0928\u094d\u0928\u0924\u093f \u092e\u0947\u0902 \u0905\u0926\u0943\u0936\u094d\u092f \u0938\u093e\u092e\u093e\u091c\u093f\u0915 \u092c\u093e\u0927\u093e\u090f\u0902) \u092a\u094d\u0930\u092d\u093e\u0935 \u0906\u0926\u093f\u0964<\/li>\n<li><strong>\u0915\u093e\u0928\u0942\u0928\u094b\u0902 \u0915\u0947 \u0938\u0943\u091c\u0928 \u0924\u0925\u093e \u0915\u094d\u0930\u093f\u092f\u093e\u0928\u094d\u0935\u092f\u0928 \u0915\u0947 \u0938\u094d\u0924\u0930 \u092a\u0930:<\/strong> \u092a\u0948\u0924\u0943\u0915 \u0938\u092e\u094d\u092a\u0924\u094d\u0924\u093f \u092e\u0947\u0902 \u092e\u0939\u093f\u0932\u093e\u0913\u0902 \u0915\u0947 \u0939\u093f\u0938\u094d\u0938\u0947 \u0915\u0947 \u0938\u0902\u092c\u0902\u0927 \u092e\u0947\u0902 \u0928\u093f\u0930\u0902\u0924\u0930 \u092d\u0947\u0926\u092d\u093e\u0935; \u0915\u093e\u0930\u094d\u092f\u0938\u094d\u0925\u0932 \u092a\u0930 \u092e\u0939\u093f\u0932\u093e\u0913\u0902 \u0915\u093e \u092f\u094c\u0928 \u0909\u0924\u094d\u092a\u0940\u0921\u093c\u0928 (\u0928\u093f\u0935\u093e\u0930\u0923, \u0928\u093f\u0937\u0947\u0927 \u090f\u0935\u0902 \u0928\u093f\u0926\u093e\u0928) \u0905\u0927\u093f\u0928\u093f\u092f\u092e, 2013 \u0915\u093e \u0924\u094d\u0930\u0941\u091f\u093f\u092a\u0942\u0930\u094d\u0923 \u0915\u094d\u0930\u093f\u092f\u093e\u0928\u094d\u0935\u092f\u0928\u0964<\/li>\n<\/ul>\n<h3>\u0938\u092e\u093e\u091c \u092e\u0947\u0902 \u0915\u093e\u092e\u0915\u093e\u091c\u0940 \u092e\u0939\u093f\u0932\u093e\u0913\u0902 \u0915\u0947 \u0938\u092e\u094d\u092e\u0941\u0916 \u0906\u0928\u0947 \u0935\u093e\u0932\u0940 \u0938\u092e\u0938\u094d\u092f\u093e\u090f\u0902<\/h3>\n<p>(Problem Faced by Working Women in Society)<\/p>\n<ul>\n<li>\u0915\u093e\u092e\u0915\u093e\u091c\u0940 \u092e\u0939\u093f\u0932\u093e\u090f\u0902 \u0917\u094d\u0932\u093e\u0938-\u0938\u0940\u0932\u093f\u0902\u0917 \u0915\u0940 \u0905\u0935\u0927\u093e\u0930\u0923\u093e \u0938\u0947 \u092d\u0940 \u092a\u0940\u0921\u093c\u093f\u0924 \u0939\u0948\u0902 \u091c\u0939\u093e\u0901 \u092a\u0947\u0936\u0947\u0935\u0930 \u091c\u0940\u0935\u0928 \u092e\u0947\u0902 \u0909\u0928\u094d\u0928\u0924\u093f \u0939\u0947\u0924\u0941 \u0905\u092a\u094d\u0930\u0924\u094d\u092f\u0915\u094d\u0937 \u092c\u093e\u0927\u093e\u090f\u0902 \u0909\u092a\u0938\u094d\u0925\u093f\u0924 \u0939\u0948\u0902\u0964 \u0907\u0938\u0915\u0947 \u0905\u0924\u093f\u0930\u093f\u0915\u094d\u0924 \u0926\u0947\u0916\u092d\u093e\u0932 \u0909\u0926\u094d\u092f\u094b\u0917 (care industry) \u092e\u0947\u0902 \u0915\u0941\u091b \u0928\u094c\u0915\u0930\u093f\u092f\u093e\u0902 \u0915\u0947\u0935\u0932 \u092e\u0939\u093f\u0932\u093e\u0913\u0902 \u0939\u0947\u0924\u0941 \u0939\u0940 \u0906\u0930\u0915\u094d\u0937\u093f\u0924 \u0939\u0948\u0902, \u091c\u093f\u0928\u094d\u0939\u0947\u0902 \u092a\u094d\u0930\u093e\u092f: \u092a\u093f\u0902\u0915 \u0915\u0949\u0932\u0930 \u092e\u0941\u0926\u094d\u0926\u094b\u0902 \u0915\u0947 \u0930\u0942\u092a \u092e\u0947\u0902 \u0938\u0902\u0926\u0930\u094d\u092d\u093f\u0924 \u0915\u093f\u092f\u093e \u091c\u093e\u0924\u093e \u0939\u0948\u0964<\/li>\n<li>\u0907\u0938 \u092e\u0941\u0926\u094d\u0926\u0947 \u0938\u0947 \u0905\u0932\u0917 \u0915\u093e\u0930\u094d\u092f\u0938\u094d\u0925\u0932 \u092a\u0930 \u0905\u0928\u094d\u092f \u092e\u0941\u0926\u094d\u0926\u0947 \u092d\u0940 \u0939\u0948\u0902 \u092f\u0925\u093e &#8211; \u092e\u0939\u093f\u0932\u093e\u0913\u0902 \u0915\u0940 \u0915\u094d\u0937\u092e\u0924\u093e\u0913\u0902 \u0915\u0940 \u0905\u0928\u0941\u092d\u0942\u0924\u093f \u091c\u093f\u0928\u094d\u0939\u0947\u0902 \u092a\u094d\u0930\u093e\u092f: \u0917\u094c\u0923 \u092f\u093e \u0928\u093f\u092e\u094d\u0928 \u0938\u092e\u091d\u093e \u091c\u093e\u0924\u093e \u0939\u0948; \u092f\u094c\u0928-\u0909\u0924\u094d\u092a\u0940\u0921\u093c\u0928 \u0915\u0947 \u092e\u0941\u0926\u094d\u0926\u0947; \u0935\u0947\u0924\u0928, \u092a\u0926\u094b\u0928\u094d\u0928\u0924\u093f, \u092e\u0939\u093f\u0932\u093e\u0913\u0902 \u0915\u0947 \u0915\u093e\u0930\u094d\u092f \u0915\u0947 \u0932\u093f\u090f \u0909\u0928\u0915\u0940 \u092a\u094d\u0930\u0936\u0902\u0938\u093e \u0915\u0930\u0928\u0947 \u092f\u093e \u0909\u0928\u094d\u0939\u0947\u0902 \u0915\u094d\u0930\u0947\u0921\u093f\u091f \u0926\u0947\u0928\u0947 \u0907\u0924\u094d\u092f\u093e\u0926\u093f \u0915\u0947 \u0938\u0902\u092c\u0902\u0927 \u092e\u0947\u0902 \u092d\u0947\u0926\u092d\u093e\u0935 \u0906\u0926\u093f\u0964<\/li>\n<li>\u0915\u093e\u092e\u0915\u093e\u091c\u0940 \u092e\u0939\u093f\u0932\u093e\u0913\u0902 \u0915\u094b \u0926\u094b\u0939\u0930\u0947 \u092c\u094b\u091d \u0915\u0940 \u0938\u092e\u0938\u094d\u092f\u093e \u0915\u093e \u0938\u093e\u092e\u0928\u093e \u0915\u0930\u0928\u093e \u092a\u0921\u093c\u0924\u093e \u0939\u0948\u0964 \u092c\u093e\u0939\u0930 \u0915\u093e\u0930\u094d\u092f \u0915\u0930\u0928\u0947 \u0915\u0947 \u0905\u0924\u093f\u0930\u093f\u0915\u094d\u0924 \u0909\u0928\u0938\u0947 \u0918\u0930\u0947\u0932\u0942 \u0915\u093e\u0930\u094d\u092f \u0915\u0930\u0928\u0947 \u0915\u0940 \u092d\u0940 \u0905\u092a\u0947\u0915\u094d\u0937\u093e \u0915\u0940 \u091c\u093e\u0924\u0940 \u0939\u0948\u0964 \u0907\u0938\u0947 &#8216;\u0938\u0947\u0915\u0902\u0921 \u0936\u093f\u092b\u094d\u091f&#8217; \u0915\u0947 \u0930\u0942\u092a \u092e\u0947\u0902 \u092d\u0940 \u0938\u0902\u0926\u0930\u094d\u092d\u093f\u0924 \u0915\u093f\u092f\u093e \u091c\u093e\u0924\u093e \u0939\u0948\u0964<\/li>\n<li><strong> \u092a\u094d\u0930\u094c\u0926\u094d\u092f\u094b\u0917\u093f\u0915\u093f\u092f\u094b\u0902 \u092e\u0947\u0902 \u0909\u0928\u094d\u0928\u0924\u093f \u0915\u0947 \u0915\u093e\u0930\u0923 \u0909\u0928\u0915\u0947 \u0915\u093e\u0930\u094d\u092f\u094b\u0902 \u092e\u0947\u0902 \u0909\u0924\u094d\u092a\u0928\u094d\u0928 \u091a\u0941\u0928\u094c\u0924\u093f\u092f\u093e\u0901 &#8211;<\/strong> \u0915\u0943\u0937\u093f \u092e\u0947\u0902 \u0939\u0941\u0908 \u092a\u094d\u0930\u094c\u0926\u094d\u092f\u094b\u0917\u093f\u0915\u0940\u092f \u0909\u0928\u094d\u0928\u0924\u093f \u0915\u0947 \u0915\u093e\u0930\u0923 \u092e\u0939\u093f\u0932\u093e \u0936\u094d\u0930\u092e \u0905\u0928\u093e\u0935\u0936\u094d\u092f\u0915 \u092c\u0928\u0924\u093e \u091c\u093e \u0930\u0939\u093e \u0939\u0948\u0964 \u0907\u0938\u0938\u0947 \u0909\u0928\u0915\u0947 \u0915\u093e\u0930\u094d\u092f \u0905\u0935\u0938\u0930\u094b\u0902 \u092e\u0947\u0902 \u0915\u092e\u0940 \u0939\u094b<br \/>\n\u0930\u0939\u0940 \u0939\u0948\u0964<\/li>\n<li>\u0915\u093e\u092e\u0915\u093e\u091c\u0940 \u092e\u0939\u093f\u0932\u093e\u0913\u0902 \u0915\u094b \u0909\u0928\u0915\u0947 \u0936\u094d\u0930\u092e \u0915\u093e \u0938\u094d\u0935\u093e\u092e\u0940 \u0938\u094d\u0935\u0940\u0915\u093e\u0930 \u0928\u0939\u0940\u0902 \u0915\u093f\u092f\u093e \u091c\u093e\u0924\u093e\u0964 \u0905\u092a\u0928\u0947 \u0935\u0947\u0924\u0928 \u0915\u094b \u0915\u0948\u0938\u0947 \u0914\u0930 \u0915\u0939\u093e\u0901 \u0935\u094d\u092f\u092f \u0915\u0930\u0928\u093e \u0939\u0948 \u092f\u0939 \u0928\u093f\u0930\u094d\u0923\u092f \u0932\u0947\u0928\u0947 \u092e\u0947\u0902 \u0909\u0928\u0915\u0940 \u092d\u093e\u0917\u0940\u0926\u093e\u0930\u0940 \u092f\u093e \u0924\u094b \u0928\u0917\u0923\u094d\u092f \u0939\u0948 \u092f\u093e \u092a\u0942\u0930\u094d\u0923\u0924\u092f\u093e \u0905\u0928\u0941\u092a\u0938\u094d\u0925\u093f\u0924 \u0939\u0948\u0964<\/li>\n<li><strong>\u0905\u0928\u094d\u092f \u0938\u092e\u0938\u094d\u092f\u093e\u0913\u0902 \u092e\u0947\u0902 \u0936\u093e\u092e\u093f\u0932 \u0939\u0948\u0902-<\/strong> \u0938\u0941\u0930\u0915\u094d\u0937\u093e, \u092f\u093e\u0924\u094d\u0930\u093e, \u0915\u093e\u0930\u094d\u092f\u0938\u094d\u0925\u0932 \u092a\u0930 \u0938\u0941\u0935\u093f\u0927\u093e\u0913\u0902 (\u0936\u093f\u0936\u0941\u0938\u0926\u0928, \u0936\u094c\u091a\u093e\u0932\u092f) \u0906\u0926\u093f \u0915\u0940 \u0938\u092e\u0938\u094d\u092f\u093e\u090f\u0902\u0964<\/li>\n<\/ul>\n<table style=\"border-collapse: collapse; width: 100%;\" border=\"1\">\n<tbody>\n<tr>\n<td style=\"width: 100%;\">\n<h4><strong>\u0935\u093f\u0930\u094b\u0927\u093e\u092d\u093e\u0938 \u0924\u0925\u093e \u0905\u0902\u0924\u0930\u094d\u0935\u093f\u0930\u094b\u0927 (Paradoxes &amp; Contradictions)<\/strong><\/h4>\n<ul>\n<li>\u092a\u0930\u093f\u0935\u093e\u0930 \u092e\u0947\u0902 \u092e\u0939\u093f\u0932\u093e\u0913\u0902 \u0915\u094b \u0926\u0947\u0916\u092d\u093e\u0932 \u092a\u094d\u0930\u092c\u0902\u0927\u0915 (\u092a\u093e\u0932\u0928-\u092a\u094b\u0937\u0923, \u0936\u093f\u0915\u094d\u0937\u093e \u0906\u0926\u093f), \u0938\u0902\u092c\u0902\u0927 \u092a\u094d\u0930\u092c\u0902\u0927\u0915 (\u0938\u0902\u092c\u0902\u0927 \u0938\u094d\u0924\u0930 \u092a\u0930 \u092a\u0924\u093f \u0914\u0930 \u0935\u093f\u0938\u094d\u0924\u0943\u0924 \u092a\u0930\u093f\u0935\u093e\u0930) \u0924\u0925\u093e \u0935\u093f\u0924\u094d\u0924\u0940\u092f \u092a\u094d\u0930\u092c\u0902\u0927\u0915 (\u092c\u091a\u0924, \u092c\u093e\u0932\u092d\u093e\u0935 \u092f\u094b\u0917\u094d\u092f\u0924\u093e\u090f\u0902) \u0915\u0947 \u0930\u0942\u092a \u092e\u0947\u0902 \u0926\u0947\u0916\u093e \u091c\u093e\u0924\u093e \u0939\u0948, \u091c\u092c\u0915\u093f \u0915\u093e\u0930\u094d\u092f\u0938\u094d\u0925\u0932 \u092a\u0930 \u0909\u0928\u094d\u0939\u0947\u0902 \u0928\u093f\u0930\u0902\u0924\u0930 \u0917\u094d\u0932\u093e\u0938-\u0938\u0940\u0932\u093f\u0902\u0917 \u0915\u093e \u0938\u093e\u092e\u0928\u093e \u0915\u0930\u0928\u093e \u092a\u0921\u093c\u0924\u093e \u0939\u0948\u0964<\/li>\n<li>\u090f\u0915 \u0913\u0930 \u0935\u093f\u0924\u094d\u0924\u0940\u092f \u0932\u093e\u092d\u094b\u0902 \u0939\u0947\u0924\u0941 \u092e\u0939\u093f\u0932\u093e\u0913\u0902 \u0915\u0947 \u0928\u093e\u092e \u092a\u0930 \u0938\u092e\u094d\u092a\u0924\u094d\u0924\u093f\u092f\u094b\u0902 \u0915\u094b \u092a\u0902\u091c\u0940\u0915\u0943\u0924 \u0915\u093f\u092f\u093e \u091c\u093e\u0924\u093e \u0939\u0948 \u092f\u093e \u0916\u0930\u0940\u0926\u093e \u091c\u093e\u0924\u093e \u0939\u0948 \u091c\u092c\u0915\u093f \u0926\u0942\u0938\u0930\u0940 \u0913\u0930 \u092e\u0939\u093f\u0932\u093e\u0913\u0902 \u0915\u094b \u0907\u0928 \u0932\u093e\u092d\u094b\u0902 \u0938\u0947 \u0935\u0902\u091a\u093f\u0924 \u0915\u0930 \u0926\u093f\u092f\u093e \u091c\u093e\u0924\u093e \u0939\u0948\u0964<\/li>\n<li>\u0935\u0930\u094d\u0937 2008 \u0915\u0947 \u092d\u093e\u0930\u0924 \u0915\u0947 \u0909\u0924\u094d\u0924\u0930 \u0935\u0948\u0936\u094d\u0935\u093f\u0915 \u0935\u093f\u0924\u094d\u0924\u0940\u092f \u0938\u0902\u0915\u091f \u092e\u0947\u0902 \u0906\u0930\u094d\u0925\u093f\u0915 \u092a\u0941\u0928\u0930\u094d\u0918\u093e\u092a\u094d\u0924\u093f \u092e\u0939\u093f\u0932\u093e \u0905\u0927\u094d\u092f\u0915\u094d\u0937\u0924\u093e \u0935\u093e\u0932\u0947 \u092c\u0948\u0902\u0915\u094b\u0902 \u0915\u0947 \u0928\u0947\u0924\u0943\u0924\u094d\u0935 \u092e\u0947\u0902 \u0939\u0941\u0908 \u0925\u0940- \u090f\u0915\u094d\u0938\u093f\u0938 \u092c\u0948\u0902\u0915 \u0915\u0940 \u0936\u093f\u0916\u093e \u0936\u0930\u094d\u092e\u093e, \u092d\u093e\u0930\u0924\u0940\u092f \u0938\u094d\u091f\u0947\u091f \u092c\u0948\u0902\u0915 \u0915\u0940 \u0905\u0930\u0941\u0902\u0927\u0924\u0940 \u092d\u091f\u094d\u091f\u093e\u091a\u093e\u0930\u094d\u092f \u0906\u0926\u093f\u0964 \u0939\u093e\u0932\u093e\u0901\u0915\u093f \u0928\u0947\u0924\u0943\u0924\u094d\u0935 \u0935\u093e\u0932\u0947 \u092a\u0926\u094b\u0902 \u0939\u0947\u0924\u0941 \u092e\u0939\u093f\u0932\u093e\u0913\u0902 \u0915\u0947 \u0932\u093f\u090f \u0905\u0938\u094d\u0935\u0940\u0915\u0943\u0924\u093f \u0905\u092d\u0940 \u092d\u0940 \u0928\u093f\u0930\u0902\u0924\u0930 \u091c\u093e\u0930\u0940 \u0939\u0948\u0964 \u0935\u093f\u0936\u094d\u0935 \u0906\u0930\u094d\u0925\u093f\u0915 \u092e\u0902\u091a \u0915\u0940 \u091c\u0947\u0902\u0921\u0930 \u0917\u0948\u092a \u0930\u093f\u092a\u094b\u0930\u094d\u091f-2015 \u0915\u0947 \u0905\u0928\u0941\u0938\u093e\u0930 \u0938\u093e\u0930\u094d\u0935\u091c\u0928\u093f\u0915 \u0930\u0942\u092a \u0938\u0947 \u0935\u094d\u092f\u093e\u092a\u093e\u0930 \u0915\u0930\u0928\u0947 \u0935\u093e\u0932\u0940 \u0915\u0902\u092a\u0928\u093f\u092f\u094b\u0902 \u0915\u0947 \u092c\u094b\u0930\u094d\u0921 \u092e\u0947\u0902 \u0915\u0947\u0935\u0932 7% \u0938\u094d\u0925\u093e\u0928 \u0939\u0940 \u092e\u0939\u093f\u0932\u093e\u0913\u0902 \u0915\u0947 \u0932\u093f\u090f \u0917\u0920\u093f\u0924 \u0915\u093f\u090f \u0917\u090f \u0939\u0948\u0902\u0964<\/li>\n<li>\u092f\u0926\u094d\u092f\u092a\u093f \u092d\u093e\u0930\u0924\u0940\u092f \u092b\u093f\u0932\u094d\u092e \u0909\u0926\u094d\u092f\u094b\u0917 \u092e\u0947\u0902 \u092e\u0939\u093f\u0932\u093e\u0913\u0902 \u0915\u0947 \u092a\u093e\u0938 \u0935\u093f\u0936\u093e\u0932 \u092b\u0948\u0928 \u092b\u093e\u0932\u094b\u0907\u0902\u0917 \u090f\u0935\u0902 \u0938\u094d\u091f\u093e\u0930\u0921\u092e \u0939\u0948 \u0924\u0925\u093e \u0905\u0927\u093f\u0915 \u0938\u0902\u0916\u094d\u092f\u093e \u092e\u0947\u0902 \u0926\u0930\u094d\u0936\u0915\u094b\u0902 \u0915\u094b \u0906\u0915\u0930\u094d\u0937\u093f\u0924 \u0915\u0930\u0928\u0947 \u0939\u0947\u0924\u0941 \u0909\u0928\u0915\u093e \u092a\u094d\u0930\u092f\u094b\u0917 \u0915\u093f\u092f\u093e \u091c\u093e\u0924\u093e \u0939\u0948, \u092a\u0930\u0928\u094d\u0924\u0941 \u0909\u0928\u094d\u0939\u0947\u0902 \u0909\u0928\u0915\u0947 \u092a\u0941\u0930\u0941\u0937 \u0938\u092e\u0915\u0915\u094d\u0937\u094b\u0902 \u0915\u0940 \u0924\u0941\u0932\u0928\u093e \u092e\u0947\u0902 \u092c\u0939\u0941\u0924 \u0939\u0940 \u0915\u092e \u092d\u0941\u0917\u0924\u093e\u0928 \u0926\u093f\u092f\u093e \u091c\u093e\u0924\u093e \u0939\u0948\u0964<\/li>\n<\/ul>\n<\/td>\n<\/tr>\n<\/tbody>\n<\/table>\n<h3>\u00a0\u0930\u093e\u091c\u0928\u0940\u0924\u093f\u0915 \u0938\u0936\u0915\u094d\u0924\u093f\u0915\u0930\u0923 (Political Empowerment)<\/h3>\n<ul>\n<li><strong>\u0930\u093e\u091c\u0928\u0940\u0924\u093f\u0915 \u0926\u0932 \u0914\u0930 \u0935\u093f\u0927\u093e\u092f\u093f\u0915\u093e:<\/strong> \u092a\u093e\u0930\u094d\u091f\u0940 \u0938\u094d\u0924\u0930 \u092a\u0930 \u091f\u093f\u0915\u091f \u0915\u0940 \u0938\u0902\u0916\u094d\u092f\u093e \u0915\u0947 \u0938\u0902\u0926\u0930\u094d\u092d \u092e\u0947\u0902 \u092d\u0947\u0926\u092d\u093e\u0935 (\u092a\u093e\u0930\u094d\u091f\u0940 \u091f\u093f\u0915\u091f\u094b\u0902\/\u092a\u094d\u0930\u094b\u0928\u094d\u0928\u0924\u093f \u0915\u0947 \u092c\u0926\u0932\u0947 \u092e\u0947\u0902 \u092f\u094c\u0928 \u0905\u0928\u0941\u0917\u094d\u0930\u0939 \u092f\u093e \u0938\u092e\u091d\u094c\u0924\u0947); \u092e\u0939\u093f\u0932\u093e \u0935\u093f\u0927\u093e\u092f\u093f\u0915\u094b\u0902\/\u0938\u093e\u0902\u0938\u0926\u094b\u0902 \u0915\u0940 \u0915\u092e \u0938\u0902\u0916\u094d\u092f\u093e; \u0935\u093f\u0927\u093e\u092f\u093f\u0915\u093e\u0913\u0902 \u092e\u0947\u0902 \u0909\u091a\u093f\u0924 \u092a\u094d\u0930\u0924\u093f\u0928\u093f\u0927\u093f\u0924\u094d\u0935 \u0928 \u0939\u094b\u0928\u093e \u0906\u0926\u093f\u0964<\/li>\n<li><strong>\u0915\u093e\u0930\u094d\u092f\u092a\u093e\u0932\u093f\u0915\u093e:<\/strong> \u0928\u094c\u0915\u0930\u0936\u093e\u0939\u0940, \u092a\u0941\u0932\u093f\u0938, \u0938\u0936\u0938\u094d\u0924\u094d\u0930 \u092c\u0932\u0964<\/li>\n<li><strong>\u0928\u094d\u092f\u093e\u092f\u092a\u093e\u0932\u093f\u0915\u093e:<\/strong> \u092a\u094d\u0930\u0924\u093f\u0928\u093f\u0927\u093f\u0924\u094d\u0935, \u092e\u0939\u093f\u0932\u093e\u0913\u0902 \u0915\u0947 \u0935\u093f\u0930\u0941\u0926\u094d\u0927 \u092d\u0947\u0926\u092d\u093e\u0935, \u092e\u0939\u093f\u0932\u093e\u0913\u0902 \u0915\u0947 \u0935\u093f\u0930\u0941\u0926\u094d\u0927 \u092f\u094c\u0928 \u0909\u0924\u094d\u092a\u0940\u0921\u093c\u0928\u0964<\/li>\n<\/ul>\n<table style=\"border-collapse: collapse; width: 100%;\" border=\"1\">\n<tbody>\n<tr>\n<td style=\"width: 100%;\">\n<h4><strong>\u0935\u093f\u0930\u094b\u0927\u093e\u092d\u093e\u0938 \u0924\u0925\u093e \u0905\u0902\u0924\u0930\u094d\u0935\u093f\u0930\u094b\u0927 (Paradoxes &amp; Contradictions)<\/strong><\/h4>\n<ul>\n<li>\u092f\u0926\u094d\u092f\u092a\u093f \u0905\u092d\u093f\u0928\u0947\u0924\u094d\u0930\u093f\u092f\u093e\u0901 \u0906\u0915\u0930\u094d\u0937\u0923 \u0915\u093e \u092a\u094d\u0930\u092e\u0941\u0916 \u0915\u0947\u0902\u0926\u094d\u0930 \u0939\u094b\u0928\u0947 \u0915\u0947 \u0938\u093e\u0925-\u0938\u093e\u0925 \u0935\u093f\u092d\u093f\u0928\u094d\u0928 \u0930\u093e\u091c\u0928\u0940\u0924\u093f\u0915 \u0926\u0932\u094b\u0902 \u0939\u0947\u0924\u0941 \u092a\u094d\u0930\u091a\u093e\u0930 \u0905\u092d\u093f\u092f\u093e\u0928\u094b\u0902 \u0915\u0940 \u0938\u0915\u094d\u0930\u093f\u092f \u0938\u0926\u0938\u094d\u092f \u0939\u094b\u0924\u0940 \u0939\u0948\u0902, \u0915\u093f\u0928\u094d\u0924\u0941 \u092b\u093f\u0930 \u092d\u0940 \u091c\u092c \u091f\u093f\u0915\u091f \u0906\u0935\u0902\u091f\u0928 \u0924\u0925\u093e \u0938\u0924\u094d\u0924\u093e \u092e\u0947\u0902 \u092a\u0926 \u0915\u0940 \u092c\u093e\u0924 \u0906\u0924\u0940 \u0939\u0948 \u0924\u094b \u0909\u0928\u0915\u0947 \u0938\u093e\u0925 \u092d\u0947\u0926\u092d\u093e\u0935 \u0915\u093f\u092f\u093e \u091c\u093e\u0924\u093e \u0939\u0948\u0964<\/li>\n<li>\u092e\u0939\u093f\u0932\u093e\u0913\u0902 \u0928\u0947 \u0905\u0928\u0947\u0915 \u092a\u0925\u092a\u094d\u0930\u0935\u0930\u094d\u0924\u0915 \u092a\u0939\u0932\u094b\u0902 \u0915\u093e \u0928\u0947\u0924\u0943\u0924\u094d\u0935 \u0915\u093f\u092f\u093e \u0939\u0948 \u0924\u0925\u093e \u0905\u0928\u0941\u0915\u0930\u0923\u0940\u092f \u0938\u093e\u0939\u0938 \u0915\u093e \u092a\u0930\u093f\u091a\u092f \u0926\u093f\u092f\u093e\u00a0 \u0939\u0948, \u091c\u0948\u0938\u0947-\u0926\u0941\u0930\u094d\u0917\u093e \u0936\u0915\u094d\u0924\u093f \u0928\u093e\u0917\u092a\u093e\u0932 (IAS), \u0915\u093f\u0930\u0923 \u092c\u0947\u0926\u0940 (IPS) \u0906\u0926\u093f\u0964 \u0939\u093e\u0932\u093e\u0901\u0915\u093f \u0938\u0930\u0915\u093e\u0930 \u092e\u0947\u0902 \u0915\u093e\u0930\u094d\u092f\u0915\u093e\u0930\u0940 \u092a\u0926\u094b\u0902 \u092e\u0947\u0902 \u0935\u093f\u0936\u0947\u0937 \u0930\u0942\u092a \u0938\u0947 \u0909\u091a\u094d\u091a \u0938\u094d\u0924\u0930 \u092a\u0930 \u0909\u0928\u0915\u0940 \u0938\u0902\u0916\u094d\u092f\u093e\/\u092a\u094d\u0930\u0924\u093f\u0936\u0924 \u0928\u093f\u0930\u093e\u0936\u093e\u091c\u0928\u0915 \u092c\u0928\u0940 \u0939\u0941\u0908 \u0939\u0948\u0964<\/li>\n<li>\u092a\u0902\u091a\u093e\u092f\u0924\u0940 \u0930\u093e\u091c \u0938\u094d\u0924\u0930 \u092a\u0930 \u092e\u0939\u093f\u0932\u093e\u0913\u0902 \u0939\u0947\u0924\u0941 \u0938\u094d\u0925\u093e\u0928\u094b\u0902 \u0915\u0947 33.3% \u0906\u0930\u0915\u094d\u0937\u0923 \u0915\u0947 \u0938\u0902\u0935\u0948\u0927\u093e\u0928\u093f\u0915 \u0906\u0926\u0947\u0936 \u0915\u0947 \u0939\u094b\u0928\u0947 \u0915\u0947 \u092c\u093e\u0935\u091c\u0942\u0926 \u092f\u0947 \u092a\u0926 \u0905\u092d\u0940 \u092d\u0940 \u0909\u0928\u0915\u0947 \u092a\u0924\u093f\u092f\u094b\u0902 \u0926\u094d\u0935\u093e\u0930\u093e \u2018\u0938\u0930\u092a\u0902\u091a \u092a\u0924\u093f&#8217; \u0915\u0947 \u0930\u0942\u092a \u092e\u0947\u0902 \u092a\u094d\u0930\u092d\u093e\u0935\u0940 \u0930\u0942\u092a \u0938\u0947 \u0928\u093f\u092f\u0902\u0924\u094d\u0930\u093f\u0924 \u0915\u093f\u090f \u091c\u093e \u0930\u0939\u0947 \u0939\u0948\u0902\u0964<\/li>\n<\/ul>\n<\/td>\n<\/tr>\n<\/tbody>\n<\/table>\n<h3>\u092e\u0939\u093f\u0932\u093e \u0906\u0930\u0915\u094d\u0937\u0923 \u0915\u0947 \u092e\u0941\u0926\u094d\u0926\u0947 (Issues of women Reservation)<\/h3>\n<p><strong>\u092e\u0939\u093f\u0932\u093e \u0906\u0930\u0915\u094d\u0937\u0923 \u0915\u0947 \u0932\u093e\u092d (Merits of Women&#8217;s Reservation)<\/strong><\/p>\n<ul>\n<li>\u092f\u0939 \u0938\u0902\u0938\u0926 \u0924\u0925\u093e \u0930\u093e\u091c\u094d\u092f \u0935\u093f\u0927\u093e\u0928 \u092e\u0902\u0921\u0932\u094b\u0902 \u092e\u0947\u0902 \u092e\u0939\u093f\u0932\u093e \u0938\u0926\u0938\u094d\u092f\u094b\u0902 \u0915\u0940 \u0938\u0902\u0916\u094d\u092f\u093e \u092e\u0947\u0902 \u0935\u0943\u0926\u094d\u0927\u093f \u0915\u0930\u0947\u0917\u093e\u0964 \u0935\u0930\u094d\u0924\u092e\u093e\u0928 \u092e\u0947\u0902<br \/>\n\u0932\u094b\u0915 \u0938\u092d\u093e \u092e\u0947\u0902 \u0915\u0947\u0935\u0932 11.6% \u0924\u0925\u093e \u0930\u093e\u091c\u094d\u092f \u0938\u092d\u093e \u092e\u0947\u0902 11% \u092e\u0939\u093f\u0932\u093e \u0938\u0926\u0938\u094d\u092f \u0939\u0948\u0902\u0964<\/li>\n<li>\u092e\u0939\u093f\u0932\u093e\u0913\u0902 \u0938\u0947 \u0938\u0902\u092c\u0902\u0927\u093f\u0924 \u092e\u0941\u0926\u094d\u0926\u0947 \u0938\u0902\u0938\u0926 \u092e\u0947\u0902 \u0905\u0924\u094d\u092f\u0927\u093f\u0915 \u092a\u094d\u0930\u093e\u0925\u092e\u093f\u0915\u0924\u093e \u092a\u094d\u0930\u093e\u092a\u094d\u0924 \u0915\u0930\u0947\u0902\u0917\u0947 \u0924\u0925\u093e \u0909\u0928\u0915\u093e \u0938\u0930\u0932\u0924\u093e \u0938\u0947<br \/>\n\u0938\u092e\u093e\u0927\u093e\u0928 \u0915\u093f\u092f\u093e \u091c\u093e \u0938\u0915\u0947\u0917\u093e\u0964<\/li>\n<li>\u0907\u0938\u0938\u0947 \u0938\u0902\u0938\u0926 \u0914\u0930 \u0930\u093e\u091c\u094d\u092f \u0935\u093f\u0927\u093e\u0928\u092e\u0902\u0921\u0932\u094b\u0902 \u0915\u0947 \u092a\u0930\u093f\u0935\u0947\u0936 \u0915\u094b \u0935\u093e\u0926-\u0935\u093f\u0935\u093e\u0926\u094b\u0902 \u0924\u0925\u093e \u091a\u0930\u094d\u091a\u093e\u0913\u0902 \u0939\u0947\u0924\u0941 \u0905\u0927\u093f\u0915<br \/>\n\u0939\u093f\u0924\u0915\u0930 \u092c\u0928\u093e\u0928\u0947 \u092e\u0947\u0902 \u0938\u0939\u093e\u092f\u0924\u093e \u092e\u093f\u0932\u0947\u0917\u0940\u0964<\/li>\n<li>\u092a\u0902\u091a\u093e\u092f\u0924\u0940 \u0930\u093e\u091c \u0938\u0902\u0938\u094d\u0925\u093e\u0913\u0902 \u092e\u0947\u0902 \u092e\u0939\u093f\u0932\u093e \u0906\u0930\u0915\u094d\u0937\u0923 \u0907\u0938 \u0924\u0925\u094d\u092f \u0915\u093e \u090f\u0915 \u092c\u0947\u0939\u0924\u0930\u0940\u0928 \u0909\u0926\u093e\u0939\u0930\u0923 \u092a\u094d\u0930\u0938\u094d\u0924\u0941\u0924 \u0915\u0930\u0924\u093e \u0939\u0948 \u0915\u093f \u0906\u0930\u0915\u094d\u0937\u0923 \u0915\u093e \u092e\u0939\u093f\u0932\u093e \u0938\u0936\u0915\u094d\u0924\u093f\u0915\u0930\u0923 \u0939\u0947\u0924\u0941 \u090f\u0915 \u0909\u092a\u0915\u0930\u0923 \u0915\u0947 \u0930\u0942\u092a \u092e\u0947\u0902 \u0915\u093f\u0938 \u092a\u094d\u0930\u0915\u093e\u0930 \u092a\u094d\u0930\u092f\u094b\u0917 \u0915\u093f\u092f\u093e \u091c\u093e \u0938\u0915\u0924\u093e \u0939\u0948\u0964<\/li>\n<\/ul>\n<p><strong>\u092e\u0939\u093f\u0932\u093e \u0906\u0930\u0915\u094d\u0937\u0923 \u0915\u0940 \u0939\u093e\u0928\u093f\u092f\u093e\u0901 (Demerits of Women&#8217;s Reservation)<\/strong><\/p>\n<ul>\n<li>\u092f\u0939 \u092e\u0924\u0926\u093e\u0924\u093e\u0913\u0902 \u0915\u0947 \u0905\u092a\u0928\u093e \u092a\u094d\u0930\u0924\u093f\u0928\u093f\u0927\u093f\u0924\u094d\u0935 \u091a\u0941\u0928\u0928\u0947 \u0915\u0947 \u0932\u094b\u0915\u0924\u093e\u0902\u0924\u094d\u0930\u093f\u0915 \u0905\u0927\u093f\u0915\u093e\u0930 \u0915\u094b \u0915\u094d\u0937\u0924\u093f \u092a\u0939\u0941\u0902\u091a\u093e\u0924\u093e \u0939\u0948\u0964 \u0915\u094d\u092f\u094b\u0902\u0915\u093f \u0935\u093f\u0927\u0947\u092f\u0915 \u0915\u0947 \u0915\u094d\u0930\u093f\u092f\u093e\u0928\u094d\u0935\u092f\u0928 \u0915\u0947 \u092a\u0936\u094d\u091a\u093e\u0924\u094d \u092e\u0939\u093f\u0932\u093e\u0913\u0902 \u0939\u0947\u0924\u0941 \u0906\u0930\u0915\u094d\u0937\u093f\u0924 \u0938\u0940\u091f\u094b\u0902 \u0915\u094b \u092d\u0930\u0928\u093e \u0905\u0928\u093f\u0935\u093e\u0930\u094d\u092f \u0939\u094b \u091c\u093e\u090f\u0917\u093e\u0964<\/li>\n<li>\u0907\u0938 \u092c\u093e\u0924 \u0915\u0940 \u0915\u094b\u0908 \u0917\u093e\u0930\u0902\u091f\u0940 \u0928\u0939\u0940\u0902 \u0939\u0948 \u0915\u093f \u0915\u094d\u092f\u093e \u0909\u0928 \u0938\u093e\u092e\u093e\u091c\u093f\u0915 \u0930\u0942\u092a \u0938\u0947 \u092a\u093f\u091b\u0921\u093c\u0947 \u0935\u0930\u094d\u0917 \u090f\u0935\u0902 \u0905\u092a\u0935\u0902\u091a\u093f\u0924 \u0935\u0930\u094d\u0917\u094b\u0902 \u0915\u0940 \u092e\u0939\u093f\u0932\u093e\u0913\u0902 \u0915\u094b \u0932\u093e\u092d \u092a\u094d\u0930\u093e\u092a\u094d\u0924 \u0939\u094b\u0902\u0917\u0947 \u091c\u093f\u0928\u094d\u0939\u0947\u0902 \u0935\u093e\u0938\u094d\u0924\u0935\u093f\u0915 \u0930\u0942\u092a \u0938\u0947 \u091c\u093f\u0928\u094d\u0939\u0947\u0902 \u0907\u0938\u0915\u0940 \u0905\u0927\u093f\u0915 \u0906\u0935\u0936\u094d\u092f\u0915\u0924\u093e \u0939\u0948\u0964<\/li>\n<li>\u0905\u0928\u0947\u0915 \u0935\u093f\u0927\u093e\u092f\u0915 \u0914\u0930 \u0938\u093e\u0902\u0938\u0926 \u091c\u093f\u0928\u094d\u0939\u0947\u0902 \u0938\u0902\u0938\u0926 \u0914\u0930 \u0930\u093e\u091c\u094d\u092f \u0935\u093f\u0927\u093e\u0928 \u092e\u0902\u0921\u0932\u094b\u0902 \u092e\u0947\u0902 \u092a\u0939\u0932\u0947 \u0938\u0947 \u0939\u0940 \u0938\u094d\u0925\u093e\u0928 \u092a\u094d\u0930\u093e\u092a\u094d\u0924 \u0939\u0948\u0902\u0964 \u0905\u0928\u094d\u092f \u0938\u094d\u0925\u093e\u0928\u094b\u0902 \u0915\u094b \u092d\u0930\u0928\u0947 \u0939\u0947\u0924\u0941 \u0905\u092a\u0928\u0940 \u092a\u0924\u094d\u0928\u093f\u092f\u094b\u0902 \u0924\u0925\u093e \u0905\u0928\u094d\u092f \u0930\u093f\u0936\u094d\u0924\u0947\u0926\u093e\u0930\u094b\u0902 \u0915\u094b \u0932\u093e\u0928\u0947 \u0915\u093e \u092a\u094d\u0930\u092f\u093e\u0938 \u0915\u0930\u0947\u0902\u0917\u0947\u0964<\/li>\n<\/ul>\n<h3>\u0906\u0930\u0915\u094d\u0937\u0923: \u0938\u0930\u0915\u093e\u0930 \u0915\u0947 \u0938\u094d\u0924\u0930 \u092a\u0930 \u092a\u094d\u0930\u0917\u0924\u093f<\/h3>\n<p>(Reservation: Progress at the level of Government)<\/p>\n<p><strong>\u092e\u0939\u093f\u0932\u093e \u0906\u0930\u0915\u094d\u0937\u0923 \u0935\u093f\u0927\u0947\u092f\u0915, 2008 (Women Reservation Bill, 2008) <\/strong><\/p>\n<ul>\n<li>\u092f\u0939 \u0935\u093f\u0927\u0947\u092f\u0915 \u0932\u094b\u0915 \u0938\u092d\u093e \u090f\u0935\u0902 \u0930\u093e\u091c\u094d\u092f \u0935\u093f\u0927\u093e\u0928 \u0938\u092d\u093e\u0913\u0902 \u0915\u0940 \u0915\u0941\u0932 \u0938\u0940\u091f\u094b\u0902 \u092e\u0947\u0902 \u090f\u0915-\u0924\u093f\u0939\u093e\u0908 \u0938\u0940\u091f\u0947\u0902 \u092e\u0939\u093f\u0932\u093e\u0913\u0902 \u0915\u0947 \u0932\u093f\u090f \u0906\u0930\u0915\u094d\u0937\u093f\u0924 \u0915\u0930\u0928\u0947 \u0915\u093e \u092a\u094d\u0930\u093e\u0935\u0927\u093e\u0928 \u0915\u0930\u0924\u093e \u0939\u0948\u0964<\/li>\n<\/ul>\n<p><strong>\u092a\u0902\u091a\u093e\u092f\u0924\u0940 \u0930\u093e\u091c \u092e\u0947\u0902 \u092e\u0939\u093f\u0932\u093e\u0913\u0902 \u0915\u094b \u0906\u0930\u0915\u094d\u0937\u0923 (Women reservation in Panchayati Raj)<\/strong><\/p>\n<ul>\n<li>\u0938\u0902\u0935\u093f\u0927\u093e\u0928 \u0915\u0947 \u0905\u0928\u0941\u091a\u094d\u091b\u0947\u0926 243 D \u0915\u0947 \u0905\u0902\u0924\u0930\u094d\u0917\u0924 \u092a\u0902\u091a\u093e\u092f\u0924\u0940 \u0930\u093e\u091c \u0938\u0902\u0938\u094d\u0925\u093e\u0928\u094b\u0902 \u0915\u0947 \u0938\u092d\u0940 \u0938\u094d\u0924\u0930\u094b\u0902 \u0915\u0940 \u0915\u0941\u0932 \u0938\u0940\u091f\u094b\u0902<br \/>\n\u092e\u0947\u0902 \u0938\u0947 \u090f\u0915-\u0924\u093f\u0939\u093e\u0908 \u0938\u0940\u091f\u0947\u0902 \u0924\u0925\u093e \u092a\u0902\u091a\u093e\u092f\u0924\u0940 \u0930\u093e\u091c \u0938\u0902\u0938\u094d\u0925\u093e\u0928\u094b\u0902 \u0915\u0947 \u0905\u0927\u094d\u092f\u0915\u094d\u0937 \u0915\u0947 \u092a\u0926\u094b\u0902 \u092e\u0947\u0902 \u0938\u0947 \u090f\u0915-\u0924\u093f\u0939\u093e\u0908 \u092a\u0926<br \/>\n\u092e\u0939\u093f\u0932\u093e\u0913\u0902 \u0915\u0947 \u0932\u093f\u090f \u0906\u0930\u0915\u094d\u0937\u093f\u0924 \u0939\u0948\u0902\u0964<\/li>\n<li>\u092c\u093f\u0939\u093e\u0930, \u0909\u0924\u094d\u0924\u0930\u093e\u0916\u0902\u0921, \u092e\u0927\u094d\u092f \u092a\u094d\u0930\u0926\u0947\u0936 \u0914\u0930 \u0939\u093f\u092e\u093e\u091a\u0932 \u092a\u094d\u0930\u0926\u0947\u0936 \u091c\u0948\u0938\u0947 \u0930\u093e\u091c\u094d\u092f \u092a\u0902\u091a\u093e\u092f\u0924\u0940 \u0930\u093e\u091c \u0938\u0902\u0938\u094d\u0925\u093e\u0928\u094b\u0902<br \/>\n(PRIs) \u092e\u0947\u0902 \u092e\u0939\u093f\u0932\u093e\u0913\u0902 \u0915\u094b 50% \u0906\u0930\u0915\u094d\u0937\u0923 \u092a\u094d\u0930\u0926\u093e\u0928 \u0915\u0930\u0924\u0947 \u0939\u0948\u0902\u0964<\/li>\n<li>\u0938\u0930\u0915\u093e\u0930 \u092a\u0902\u091a\u093e\u092f\u0924\u094b\u0902 \u092e\u0947\u0902 \u092e\u0939\u093f\u0932\u093e\u0913\u0902 \u0915\u0947 \u0932\u093f\u090f \u092e\u094c\u091c\u0942\u0926\u093e 33% \u0906\u0930\u0915\u094d\u0937\u0923 \u0915\u094b \u092c\u0922\u093c\u093e\u0915\u0930 50% \u0924\u0915 \u0915\u0930\u0928\u0947<br \/>\n\u092a\u0930 \u0935\u093f\u091a\u093e\u0930 \u0915\u0930 \u0930\u0939\u0940 \u0939\u0948\u0964<\/li>\n<\/ul>\n<p><strong>\u092a\u0941\u0932\u093f\u0938 \u092e\u0947\u0902 \u092e\u0939\u093f\u0932\u093e\u0913\u0902 \u0915\u094b \u0906\u0930\u0915\u094d\u0937\u0923 (Women reservation in Police)<\/strong><\/p>\n<ul>\n<li>\u0938\u0930\u0915\u093e\u0930 \u0928\u0947 \u0917\u0948\u0930-\u0930\u093e\u091c\u092a\u0924\u094d\u0930\u093f\u0924 (non-gazetted) \u092a\u0926\u094b\u0902 \u092e\u0947\u0902 \u0938\u0940\u0927\u0940 \u092d\u0930\u094d\u0924\u0940 \u0915\u0947 \u092e\u093e\u0927\u094d\u092f\u092e \u0938\u0947 \u0938\u092d\u0940 \u0915\u0947\u0902\u0926\u094d\u0930<br \/>\n\u092a\u094d\u0930\u0936\u093e\u0938\u093f\u0924 \u092a\u094d\u0930\u0926\u0947\u0936\u094b\u0902 \u0915\u0947 \u092a\u0941\u0932\u093f\u0938 \u092c\u0932\u094b\u0902 \u092e\u0947\u0902 \u092e\u0939\u093f\u0932\u093e\u0913\u0902 \u0915\u0947 \u0932\u093f\u090f 33% \u0906\u0930\u0915\u094d\u0937\u0923 \u0915\u094b \u0938\u094d\u0935\u0940\u0915\u0943\u0924\u093f \u0926\u0947 \u0926\u0940 \u0939\u0948\u0964<\/li>\n<li>\u0917\u0941\u091c\u0930\u093e\u0924 \u090f\u0935\u0902 \u092c\u093f\u0939\u093e\u0930 \u091c\u0948\u0938\u0947 \u0930\u093e\u091c\u094d\u092f\u094b\u0902 \u0928\u0947 \u092a\u0941\u0932\u093f\u0938 \u092c\u0932\u094b\u0902 \u092e\u0947\u0902 \u092e\u0939\u093f\u0932\u093e\u0913\u0902 \u0915\u0947 \u0932\u093f\u090f 33% \u0906\u0930\u0915\u094d\u0937\u0923 \u0915\u094b \u0932\u093e\u0917\u0942<br \/>\n\u0915\u0930 \u0926\u093f\u092f\u093e \u0939\u0948\u0964<\/li>\n<\/ul>\n<p><strong>\u0938\u0948\u0928\u094d\u092f\/\u0905\u0930\u094d\u0926\u094d\u0927 \u0938\u0948\u0928\u093f\u0915 \u092c\u0932\u094b\u0902 \u092e\u0947\u0902 \u092e\u0939\u093f\u0932\u093e\u090f\u0902 (Women in Arned\/Paramilitary Forces) <\/strong><\/p>\n<ul>\n<li>\u092d\u093e\u0930\u0924\u0940\u092f \u0935\u093e\u092f\u0941 \u0938\u0947\u0928\u093e \u0928\u0947 \u092b\u093e\u0907\u091f\u0930 \u092a\u093e\u092f\u0932\u091f\u094b\u0902 \u0915\u0947 \u0930\u0942\u092a \u092e\u0947\u0902 \u092e\u0939\u093f\u0932\u093e\u0913\u0902 \u0915\u094b \u092f\u0941\u0926\u094d\u0927 \u092e\u0947\u0902 \u092d\u0942\u092e\u093f\u0915\u093e \u0928\u093f\u092d\u093e\u0928\u0947 \u0939\u0947\u0924\u0941 \u0928\u090f \u0905\u0935\u0938\u0930 \u092a\u094d\u0930\u0926\u093e\u0928 \u0915\u093f\u090f \u0939\u0948\u0902\u0964<\/li>\n<li>\u0938\u0930\u0915\u093e\u0930 \u0928\u0947 \u0938\u092d\u0940 5 \u0915\u0947\u0902\u0926\u094d\u0930\u0940\u092f \u0938\u0936\u0938\u094d\u0924\u094d\u0930 \u092a\u0941\u0932\u093f\u0938 \u092c\u0932\u094b\u0902 \u092e\u0947\u0902 \u092e\u0939\u093f\u0932\u093e \u0905\u0927\u093f\u0915\u093e\u0930\u093f\u092f\u094b\u0902 \u0915\u0940 \u0938\u0940\u0927\u0940 \u092d\u0930\u094d\u0924\u0940 \u0915\u094b \u0938\u094d\u0935\u0940\u0915\u0943\u0924\u093f \u092a\u094d\u0930\u0926\u093e\u0928 \u0915\u0940 \u0939\u0948\u0964 \u0907\u0938\u0915\u0947 \u0938\u093e\u0925 \u0939\u0940 \u0938\u0940\u0927\u0940 \u092d\u0930\u094d\u0924\u0940 \u0915\u0947 \u092e\u093e\u0927\u094d\u092f\u092e \u0938\u0947 \u092e\u0939\u093f\u0932\u093e\u0913\u0902 \u0915\u094b \u091c\u0942\u0928\u093f\u092f\u0930 \u0930\u0948\u0902\u0915 \u0915\u093e \u0905\u0927\u093f\u0915\u093e\u0930\u0940 \u0914\u0930 \u0938\u0902\u0918 \u0932\u094b\u0915 \u0938\u0947\u0935\u093e \u0906\u092f\u094b\u0917 \u0915\u0947 \u092e\u093e\u0927\u094d\u092f\u092e \u0938\u0947 \u092e\u0939\u093f\u0932\u093e \u0905\u0927\u093f\u0915\u093e\u0930\u093f\u092f\u094b\u0902 \u0915\u0940 \u092a\u0930\u094d\u092f\u0935\u0947\u0915\u094d\u0937\u0940 \u092f\u0941\u0926\u094d\u0927 \u092d\u0942\u092e\u093f\u0915\u093e \u0915\u094b \u0905\u0928\u0941\u092e\u0924\u093f \u092a\u094d\u0930\u0926\u093e\u0928 \u0915\u0940 \u0939\u0948\u0964<\/li>\n<li>\u0938\u0930\u0915\u093e\u0930 \u0915\u0947\u0902\u0926\u094d\u0930\u0940\u092f \u0930\u093f\u091c\u093c\u0930\u094d\u0935 \u092a\u0941\u0932\u093f\u0938 \u092c\u0932 (CRPF) \u0914\u0930 \u0915\u0947\u0902\u0926\u094d\u0930\u0940\u092f \u0914\u0926\u094d\u092f\u094b\u0917\u093f\u0915 \u0938\u0941\u0930\u0915\u094d\u0937\u093e \u092c\u0932 (CISF) \u092e\u0947\u0902 33% \u0924\u0925\u093e \u0938\u0940\u092e\u093e \u0938\u0941\u0930\u0915\u094d\u0937\u093e \u092c\u0932 (BSF), \u0938\u0936\u0938\u094d\u0924\u094d\u0930 \u0938\u0941\u0930\u0915\u094d\u0937\u093e \u092c\u0932 (SSB) \u090f\u0935\u0902 \u092d\u093e\u0930\u0924-\u0924\u093f\u092c\u094d\u092c\u0924 \u0938\u0940\u092e\u093e \u0938\u0941\u0930\u0915\u094d\u0937\u093e \u092c\u0932 (ITBP) \u091c\u0948\u0938\u0947 \u0938\u0940\u092e\u093e \u0938\u0941\u0930\u0915\u094d\u0937\u093e \u092c\u0932\u094b\u0902 \u092e\u0947\u0902 15% \u0915\u0949\u0928\u094d\u0938\u094d\u091f\u0947\u092c\u0932 \u0930\u0948\u0902\u0915 \u0915\u0947 \u0915\u0930\u094d\u092e\u093f\u092f\u094b\u0902 \u0915\u0947 \u0930\u0942\u092a \u092e\u0947\u0902 \u092e\u0939\u093f\u0932\u093e\u0913\u0902 \u0915\u094b \u0936\u093e\u092e\u093f\u0932 \u0915\u0930\u0928\u0947 \u0915\u0940 \u092f\u094b\u091c\u0928\u093e \u092c\u0928\u093e \u0930\u0939\u0940 \u0939\u0948\u0964<\/li>\n<\/ul>\n<table style=\"border-collapse: collapse; width: 100%;\" border=\"1\">\n<tbody>\n<tr>\n<td style=\"width: 100%;\">\n<h4><strong>\u092d\u093e\u0930\u0924 \u092e\u0947\u0902 \u092e\u0939\u093f\u0932\u093e\u0913\u0902 \u0915\u093e \u0930\u093e\u091c\u0928\u0940\u0924\u093f\u0915 \u0938\u0936\u0915\u094d\u0924\u093f\u0915\u0930\u0923 (Political Empowerment of Women in India)<\/strong><\/h4>\n<ul>\n<li>545 \u0938\u0926\u0938\u094d\u092f\u0940\u092f \u0932\u094b\u0915 \u0938\u092d\u093e \u092e\u0947\u0902 \u092e\u0939\u093f\u0932\u093e\u0913\u0902 \u0915\u0940 \u0938\u0926\u0938\u094d\u092f\u0924\u093e 11.8%, \u091c\u092c\u0915\u093f 245 \u0938\u0926\u0938\u094d\u092f\u0940\u092f \u0930\u093e\u091c\u094d\u092f \u0938\u092d\u093e \u092e\u0947\u0902<br \/>\n\u0907\u0928\u0915\u0940 \u0938\u0902\u0916\u094d\u092f\u093e 11% \u0939\u0948\u0964<\/li>\n<li>\u092e\u0939\u093f\u0932\u093e\u0913\u0902 \u0915\u0940 \u0938\u0902\u0916\u094d\u092f\u093e \u0930\u093e\u091c\u094d\u092f \u0935\u093f\u0927\u093e\u0928\u0938\u092d\u093e \u0915\u0947 \u0938\u0926\u0938\u094d\u092f\u094b\u0902 \u092e\u0947\u0902 \u0915\u0947\u0935\u0932 9% \u0914\u0930 \u0930\u093e\u091c\u094d\u092f \u092a\u0930\u093f\u0937\u0926 \u0915\u0947 \u0938\u0926\u0938\u094d\u092f\u094b\u0902 \u092e\u0947\u0902 5% \u0939\u0948\u0964 \u092e\u093f\u091c\u094b\u0930\u092e, \u0928\u093e\u0917\u093e\u0932\u0948\u0902\u0921 \u0914\u0930 \u092a\u0941\u0926\u0941\u091a\u0947\u0930\u0940 \u091c\u0948\u0938\u0947 \u0930\u093e\u091c\u094d\u092f\u094b\u0902 \u092e\u0947\u0902 \u0915\u094b\u0908 \u092d\u0940 \u092e\u0939\u093f\u0932\u093e \u0935\u093f\u0927\u093e\u092f\u0915 \u0928\u0939\u0940\u0902 \u0939\u0948\u0964<\/li>\n<li>\u0938\u0930\u0915\u093e\u0930\u0940 \u0906\u0902\u0915\u0921\u093c\u094b\u0902 \u0915\u0947 \u0905\u0928\u0941\u0938\u093e\u0930 \u092d\u093e\u0930\u0924 \u092e\u0947\u0902 \u092a\u0941\u0932\u093f\u0938 \u092c\u0932\u094b\u0902 \u0915\u0947 \u0905\u0902\u0924\u0930\u094d\u0917\u0924 \u092e\u0939\u093f\u0932\u093e\u0913\u0902 \u0915\u0940 \u0938\u0902\u0916\u094d\u092f\u093e \u0915\u0947\u0935\u0932 7.28% \u0939\u0948\u0964<\/li>\n<li>\u0905\u0902\u0924\u0930-\u0938\u0902\u0938\u0926\u0940\u092f \u0938\u0902\u0918 (Inter Parliamentary Union: IPU) \u090f\u0935\u0902 \u092f\u0942\u090f\u0928 \u0935\u0940\u092e\u0947\u0928 (UN Women) \u0926\u094d\u0935\u093e\u0930\u093e \u092a\u094d\u0930\u0915\u093e\u0936\u093f\u0924 \u0935\u0940\u092e\u0947\u0928 \u0907\u0928 \u092a\u0949\u0932\u093f\u091f\u093f\u0915\u094d\u0938, 2017 \u0928\u093e\u092e\u0915 \u0930\u093f\u092a\u094b\u0930\u094d\u091f \u0915\u0947 \u0905\u0928\u0941\u0938\u093e\u0930 \u0915\u093e\u0930\u094d\u092f\u0915\u093e\u0930\u0940 \u0938\u0930\u0915\u093e\u0930 \u0924\u0925\u093e \u0938\u0902\u0938\u0926 \u092e\u0947\u0902 \u092e\u0939\u093f\u0932\u093e\u0913\u0902 \u0915\u0947 \u092a\u094d\u0930\u0924\u093f\u0928\u093f\u0927\u093f\u0924\u094d\u0935 \u0915\u0947 \u0938\u0902\u0926\u0930\u094d\u092d \u092e\u0947\u0902 \u092d\u093e\u0930\u0924 \u0915\u094b \u0935\u093f\u0936\u094d\u0935 \u0938\u094d\u0924\u0930 \u092a\u0930 148\u0935\u093e\u0902 \u0938\u094d\u0925\u093e\u0928 \u092a\u094d\u0930\u0926\u093e\u0928 \u0915\u093f\u092f\u093e \u0917\u092f\u093e \u0939\u0948\u0964<\/li>\n<\/ul>\n<\/td>\n<\/tr>\n<\/tbody>\n<\/table>\n<h3><strong>\u092a\u093e\u0930\u093f\u0938\u094d\u0925\u093f\u0924\u093f\u0915\u0940\u092f \u0938\u0936\u0915\u094d\u0924\u093f\u0915\u0930\u0923 (Ecological Empowerment)<\/strong><\/h3>\n<ul>\n<li>\u00a0\u092a\u094d\u0930\u0915\u0943\u0924\u093f \u0905\u0925\u0935\u093e \u092a\u0943\u0925\u094d\u0935\u0940 \u0915\u094b \u092e\u093e\u0901 \u0915\u093e \u0926\u0930\u094d\u091c\u093e \u0926\u093f\u092f\u093e \u0917\u092f\u093e \u0939\u0948\u0964<\/li>\n<li>\u0907\u0915\u094b-\u092b\u0947\u092e\u093f\u0928\u093f\u091c\u094d\u092e (\u092a\u0930\u094d\u092f\u093e\u0935\u0930\u0923\u0940\u092f \u0938\u094d\u0924\u094d\u0930\u0940\u0935\u093e\u0926)- \u0938\u0930\u094d\u0935\u092a\u094d\u0930\u0925\u092e &#8220;\u0907\u0915\u094b-\u092b\u0947\u092e\u093f\u0928\u093f\u091c\u094d\u092e&#8221; \u0936\u092c\u094d\u0926 <strong>1980 \u092e\u0947\u0902 \u092b\u094d\u0930\u093e\u0902\u0938\u093f\u0938<\/strong><br \/>\n<strong>\u0921\u0940&#8217; \u0907\u0909\u092c\u094b\u0928 \u0926\u094d\u0935\u093e\u0930\u093e \u092a\u094d\u0930\u092f\u0941\u0915\u094d\u0924 \u0915\u093f\u092f\u093e \u0917\u092f\u093e \u0925\u093e \u0924\u0925\u093e \u0928\u093f\u0930\u0902\u0924\u0930 \u092a\u093e\u0930\u093f\u0938\u094d\u0925\u093f\u0924\u093f\u0915\u0940\u092f \u0906\u092a\u0926\u093e \u0915\u0947 \u0935\u093f\u0930\u0941\u0926\u094d\u0927 \u0935\u093f\u0930\u094b\u0927 \u092a\u094d\u0930\u0926\u0930\u094d\u0936\u0928 \u090f\u0935\u0902 \u0917\u0924\u093f\u0935\u093f\u0927\u093f\u092f\u094b\u0902 \u0915\u0947 \u0915\u093e\u0930\u0923 \u0907\u0938\u0947 \u0932\u094b\u0915\u092a\u094d\u0930\u093f\u092f\u0924\u093e \u092a\u094d\u0930\u093e\u092a\u094d\u0924 \u0939\u0941\u0908\u0964<\/strong> \u092f\u0939 \u092a\u093e\u0930\u093f\u0938\u094d\u0925\u093f\u0924\u093f\u0915\u0940\u092f \u0938\u094d\u0924\u094d\u0930\u0940\u0935\u093e\u0926 \u0914\u0930 \u092e\u0939\u093f\u0932\u093e\u0913\u0902 \u0915\u0947 \u0906\u0927\u094d\u092f\u093e\u0924\u094d\u092e\u093f\u0915 \u092e\u0941\u0926\u094d\u0926\u094b\u0902 \u0915\u093e \u0938\u0902\u092f\u0941\u0915\u094d\u0924 \u0930\u0942\u092a \u0939\u0948\u0964 \u091c\u0948\u0938\u0947 \u0939\u0940 \u092a\u0930\u094d\u092f\u093e\u0935\u0930\u0923\u0940\u092f \u0906\u0902\u0926\u094b\u0932\u0928 \u0928\u0947 \u092a\u0943\u0925\u094d\u0935\u0940 \u0915\u0947 \u0915\u094d\u0937\u092f \u0939\u0947\u0924\u0941 \u092a\u0930\u094d\u092f\u093e\u0935\u0930\u0923\u0940\u092f \u0938\u0902\u0915\u091f \u0915\u0947 \u0938\u093e\u0925 \u092e\u0939\u093f\u0932\u093e\u0913\u0902 \u0915\u0940 \u091a\u0947\u0924\u0928\u093e \u0915\u094b \u091c\u093e\u0917\u0943\u0924 \u0915\u093f\u092f\u093e, \u0907\u0938\u0928\u0947 \u092a\u0943\u0925\u094d\u0935\u0940 \u0915\u0947 \u0905\u0935\u092e\u0942\u0932\u094d\u092f\u0928 \u0924\u0925\u093e \u092e\u0939\u093f\u0932\u093e\u0913\u0902 \u0915\u0947 \u0905\u0935\u092e\u0942\u0932\u094d\u092f\u0928 \u0915\u0947 \u092e\u0927\u094d\u092f \u0938\u092e\u0928\u094d\u0935\u092f \u0915\u0930\u0928\u093e \u092a\u094d\u0930\u093e\u0930\u0902\u092d \u0915\u0930 \u0926\u093f\u092f\u093e\u0964 \u0905\u0924\u0903 \u092a\u094d\u0930\u0915\u0943\u0924\u093f \u0914\u0930 \u092e\u0939\u093f\u0932\u093e\u0913\u0902 \u0915\u0947 \u092e\u0927\u094d\u092f \u0905\u092d\u093f\u0938\u0930\u0923 \u0915\u094b \u091a\u093f\u0939\u094d\u0928\u093e\u0902\u0915\u093f\u0924 \u0915\u0930\u0928\u0947 \u0915\u0947 \u0932\u093f\u090f \u0907\u0915\u094b-\u092b\u0947\u092e\u093f\u0928\u093f\u091c\u094d\u092e \u0915\u0940 \u0905\u0935\u0927\u093e\u0930\u0923\u093e \u0915\u094b \u092a\u094d\u0930\u0938\u094d\u0924\u0941\u0924 \u0915\u093f\u092f\u093e \u0917\u092f\u093e\u0964<\/li>\n<li><strong>\u092e\u0939\u093f\u0932\u093e\u090f\u0902 \u090f\u0935\u0902 \u091c\u0932\u0935\u093e\u092f\u0941 \u092a\u0930\u093f\u0935\u0930\u094d\u0924\u0928-<\/strong> \u091c\u0932\u0935\u093e\u092f\u0941 \u092a\u0930\u093f\u0935\u0930\u094d\u0924\u0928 \u0938\u092d\u0940 \u0915\u094b \u092a\u094d\u0930\u092d\u093e\u0935\u093f\u0924 \u0915\u0930\u0924\u093e \u0939\u0948- \u092a\u0930\u0902\u0924\u0941 \u092f\u0947 \u0935\u093f\u0936\u094d\u0935 \u0915\u0947 \u0938\u092c\u0938\u0947 \u0917\u0930\u0940\u092c \u0914\u0930 \u0938\u0941\u092d\u0947\u0926\u094d\u092f \u092a\u0930\u093f\u0938\u094d\u0925\u093f\u0924\u093f\u092f\u094b\u0902 \u092e\u0947\u0902 \u0930\u0939\u0928\u0947 \u0935\u093e\u0932\u0947 \u0935\u093f\u0936\u0947\u0937\u0924\u0903 \u092e\u0939\u093f\u0932\u093e\u090f\u0901 \u090f\u0935\u0902 \u092c\u093e\u0932\u093f\u0915\u093e\u090f\u0901 \u0939\u0940 \u0939\u0948\u0902, \u091c\u094b \u092a\u0930\u094d\u092f\u093e\u0935\u0930\u0923\u0940\u092f, \u0906\u0930\u094d\u0925\u093f\u0915 \u090f\u0935\u0902 \u0938\u093e\u092e\u093e\u091c\u093f\u0915 \u0915\u094d\u0937\u0924\u093f \u0915\u0947 \u0906\u0918\u093e\u0924\u094b\u0902 \u0915\u093e \u0938\u0930\u094d\u0935\u093e\u0927\u093f\u0915 \u0938\u093e\u092e\u0928\u093e \u0915\u0930\u0924\u0940 \u0939\u0948\u0902\u0964 \u0915\u0908 \u0935\u093f\u0915\u093e\u0938\u0936\u0940\u0932 \u0926\u0947\u0936\u094b\u0902 \u092e\u0947\u0902 \u092a\u094d\u0930\u093e\u092f\u0903 \u092e\u0939\u093f\u0932\u093e\u0913\u0902 \u0914\u0930 \u092c\u093e\u0932\u093f\u0915\u093e\u0913\u0902 \u0915\u094b \u091c\u0932, \u0908\u0902\u0927\u0928 \u0938\u0902\u0917\u094d\u0930\u0939 \u090f\u0935\u0902 \u0916\u093e\u0926\u094d\u092f \u0935\u094d\u092f\u0935\u0938\u094d\u0925\u093e \u0915\u093e \u0909\u0924\u094d\u0924\u0930\u0926\u093e\u092f\u093f\u0924\u094d\u0935 \u0928\u093f\u092d\u093e\u0928\u093e \u092a\u0921\u093c\u0924\u093e \u0939\u0948\u0964 \u0907\u0938 \u092a\u094d\u0930\u0915\u093e\u0930 \u091c\u0932\u0935\u093e\u092f\u0941 \u092a\u0930\u093f\u0935\u0930\u094d\u0924\u0928, \u0938\u0942\u0916\u093e, \u092c\u093e\u0922\u093c \u0907\u0924\u094d\u092f\u093e\u0926\u093f \u0915\u0947 \u092e\u093e\u0927\u094d\u092f\u092e \u0938\u0947 \u092e\u0939\u093f\u0932\u093e\u0913\u0902 \u0915\u094b \u092a\u094d\u0930\u0924\u094d\u092f\u0915\u094d\u0937 \u090f\u0935\u0902 \u0905\u092a\u094d\u0930\u0924\u094d\u092f\u0915\u094d\u0937 \u0930\u0942\u092a \u0938\u0947 \u092a\u094d\u0930\u092d\u093e\u0935\u093f\u0924 \u0915\u0930\u0924\u093e \u0939\u0948\u0964<\/li>\n<\/ul>\n<p><strong>\u0938\u0902\u0927\u093e\u0930\u0923\u0940\u092f \u0909\u092a\u093e\u092f: \u0935\u0948\u0936\u094d\u0935\u093f\u0915 \u0938\u094d\u0924\u0930 \u092a\u0930 \u092a\u094d\u0930\u0924\u093f\u0915\u094d\u0930\u093f\u092f\u093e (Sustainable solutions &#8211; The response at Global Level)<\/strong><\/p>\n<ul>\n<li>\u0938\u0924\u0924 \u090a\u0930\u094d\u091c\u093e \u0939\u0947\u0924\u0941 \u092e\u0939\u093f\u0932\u093e\u0913\u0902 \u0915\u0940 \u0909\u0926\u094d\u092f\u092e\u093f\u0924\u093e \u0915\u094b \u092c\u0922\u093c\u093e\u0935\u093e \u0926\u0947\u0928\u0947 \u0915\u0947 \u0932\u093f\u090f \u092f\u0942\u090f\u0928 \u0935\u0940\u092e\u0947\u0928 (UN Women) \u0914\u0930 \u092f\u0942\u090f\u0928 \u090f\u0928\u0935\u093e\u092f\u0930\u0928\u092e\u0947\u0902\u091f (UN Environment) \u0935\u0948\u0936\u094d\u0935\u093f\u0915 \u0915\u093e\u0930\u094d\u092f\u0915\u094d\u0930\u092e \u0915\u0947 \u0905\u0902\u0924\u0930\u094d\u0917\u0924 \u092e\u093f\u0932\u0915\u0930 \u0915\u093e\u0930\u094d\u092f \u0915\u0930\u0947\u0902\u0917\u0947\u0964 \u092a\u094d\u0930\u093e\u0930\u0902\u092d\u093f\u0915 \u091a\u0930\u0923 \u092e\u0947\u0902 \u092f\u0939 \u0915\u093e\u0930\u094d\u092f\u0915\u094d\u0930\u092e \u0938\u0947\u0928\u0947\u0917\u0932, \u092e\u094b\u0930\u0915\u094d\u0915\u094b, \u092e\u094d\u092f\u093e\u0902\u092e\u093e\u0930, \u092d\u093e\u0930\u0924, \u0907\u0902\u0921\u094b\u0928\u0947\u0936\u093f\u092f\u093e \u0924\u0925\u093e \u092c\u094b\u0932\u0940\u0935\u093f\u092f\u093e \u092e\u0947\u0902 \u0906\u0930\u092e\u094d\u092d \u0915\u093f\u092f\u093e \u091c\u093e\u090f\u0917\u093e\u0964<\/li>\n<li>\u0910\u0938\u093e \u0905\u0928\u0941\u092e\u093e\u0928 \u0939\u0948 \u0915\u093f \u092d\u093e\u0930\u0924 \u092e\u0947\u0902 100,000 \u092e\u0939\u093f\u0932\u093e\u0913\u0902 \u0915\u094b \u0935\u0930\u094d\u0924\u092e\u093e\u0928 \u0915\u093e\u0930\u094d\u092f\u0915\u094d\u0930\u092e \u0915\u0947 \u092a\u094d\u0930\u092f\u093e\u0938\u094b\u0902 \u0915\u0947 \u092d\u093e\u0917 \u0915\u0947 \u0930\u0942\u092a \u092e\u0947\u0902 \u0938\u094d\u0935\u091a\u094d\u091b \u090f\u0935\u0902 \u0905\u0915\u094d\u0937\u092f \u090a\u0930\u094d\u091c\u093e \u0924\u0915 \u092a\u0939\u0941\u0902\u091a \u092a\u094d\u0930\u093e\u092a\u094d\u0924 \u0939\u094b\u0917\u0940\u0964<\/li>\n<\/ul>\n<h3>\u0909\u0926\u093e\u0939\u0930\u0923<\/h3>\n<p>\u0910\u0938\u0947 \u092a\u094d\u0930\u092e\u0941\u0916 \u0909\u0926\u093e\u0939\u0930\u0923 \u091c\u093f\u0928\u092e\u0947\u0902 \u092e\u0939\u093f\u0932\u093e\u0913\u0902 \u0928\u0947 \u092a\u0930\u094d\u092f\u093e\u0935\u0930\u0923\u0940\u092f \u0935\u093f\u0928\u093e\u0936 \u0915\u0947 \u0935\u093f\u0930\u0941\u0926\u094d\u0927 \u0935\u093f\u092d\u093f\u0928\u094d\u0928 \u0906\u0902\u0926\u094b\u0932\u0928\u094b\u0902 \u092e\u0947\u0902 \u0905\u0917\u094d\u0930\u0923\u0940 \u092d\u0942\u092e\u093f\u0915\u093e \u0928\u093f\u092d\u093e\u0908 (Promient Examples where women have been at the forefront of movements against ecological destruction)<\/p>\n<ul>\n<li>18\u0935\u0940\u0902 \u0936\u0924\u093e\u092c\u094d\u0926\u0940 \u0915\u0947 \u092c\u093f\u0936\u094d\u0928\u094b\u0908 \u0906\u0902\u0926\u094b\u0932\u0928 \u0915\u093e \u0928\u0947\u0924\u0943\u0924\u094d\u0935 <strong>\u0905\u092e\u0943\u0924\u093e \u0926\u0947\u0935\u0940<\/strong> \u0928\u0947 \u0915\u093f\u092f\u093e\u0964<\/li>\n<li><strong>\u091a\u093f\u092a\u0915\u094b \u0906\u0902\u0926\u094b\u0932\u0928 \u092e\u0941\u0916\u094d\u092f\u0924\u0903<\/strong> \u092e\u0939\u093f\u0932\u093e\u0913\u0902 \u0915\u0947 \u0928\u0947\u0924\u0943\u0924\u094d\u0935 \u0935\u093e\u0932\u093e \u0906\u0902\u0926\u094b\u0932\u0928 \u0925\u093e, \u091c\u093f\u0938\u092e\u0947\u0902 \u091a\u092e\u094b\u0932\u0940 \u0917\u093e\u0902\u0935 \u0915\u0940 \u092e\u0939\u093f\u0932\u093e\u0913\u0902 \u0928\u0947 \u0935\u0943\u0915\u094d\u0937\u094b\u0902 \u0915\u094b \u0915\u091f\u0928\u0947 \u0938\u0947 \u092c\u091a\u093e\u0928\u0947 \u0915\u0947 \u0932\u093f\u090f \u0909\u0928\u094d\u0939\u0947\u0902 \u0917\u0932\u0947 \u0932\u0917\u093e \u0932\u093f\u092f\u093e \u0925\u093e\u0964 \u0935\u0902\u0926\u0928\u093e \u0936\u093f\u0935\u093e \u0928\u093e\u092e\u0915 \u090f\u0915 \u0907\u0915\u094b\u092b\u0947\u092e\u093f\u0928\u093f\u0938\u094d\u091f \u092d\u0940 \u0907\u0938\u092e\u0947\u0902 \u0936\u093e\u092e\u093f\u0932 \u0925\u0940\u0902\u0964<\/li>\n<li>\u0928\u0930\u094d\u092e\u0926\u093e \u092c\u091a\u093e\u0913 \u0906\u0902\u0926\u094b\u0932\u0928 \u0915\u093e \u0928\u0947\u0924\u0943\u0924\u094d\u0935 \u092e\u0947\u0927\u093e \u092a\u093e\u091f\u0915\u0930 \u0928\u0947 \u0915\u093f\u092f\u093e\u0964<\/li>\n<li>\u092a\u0930\u094d\u092f\u093e\u0935\u0930\u0923\u0940\u092f \u0905\u0935\u0915\u094d\u0930\u092e\u0923 \u0915\u094b \u0927\u094d\u092f\u093e\u0928 \u092e\u0947\u0902 \u0930\u0916\u0915\u0930 \u0917\u0920\u093f\u0924 \u092a\u094d\u0930\u0925\u092e \u092a\u0930\u094d\u092f\u093e\u0935\u0930\u0923 \u090f\u0935\u0902 \u0935\u093f\u0915\u093e\u0938 \u092a\u0930 \u0938\u0902\u092f\u0941\u0915\u094d\u0924 \u0930\u093e\u0937\u094d\u091f\u094d\u0930 \u0935\u093f\u0936\u094d\u0935 \u0906\u092f\u094b\u0917 (World Commission on Environment and Development: WCED) \u0915\u0940 \u0905\u0927\u094d\u092f\u0915\u094d\u0937\u0924\u093e \u0917\u094d\u0930\u094b \u0939\u0930\u094d\u0932\u0947\u092e \u092c\u0945\u091f\u0932\u0948\u0902\u0921 \u0928\u093e\u092e\u0915 \u090f\u0915 \u092e\u0939\u093f\u0932\u093e \u0926\u094d\u0935\u093e\u0930\u093e \u0915\u0940 \u0917\u0908 \u0925\u0940\u0964<\/li>\n<\/ul>\n<table style=\"border-collapse: collapse; width: 100%;\" border=\"1\">\n<tbody>\n<tr>\n<td style=\"width: 100%;\">\n<h4><strong>\u0915\u0943\u0937\u093f \u0915\u093e \u0938\u094d\u0924\u094d\u0930\u0940\u0915\u0930\u0923 (Feminization of Agriculture)<\/strong><\/h4>\n<ul>\n<li>\u0935\u093f\u0917\u0924 \u0915\u0941\u091b \u0926\u0936\u0915\u094b\u0902 \u092e\u0947\u0902 \u092e\u0939\u093f\u0932\u093e\u0913\u0902 \u0928\u0947 \u0915\u0943\u0937\u093f \u0909\u0924\u094d\u092a\u093e\u0926\u0928 \u092e\u0947\u0902 \u0905\u092a\u0928\u0940 \u092d\u093e\u0917\u0940\u0926\u093e\u0930\u0940 \u0915\u094b \u0935\u093f\u0938\u094d\u0924\u093e\u0930\u093f\u0924 \u090f\u0935\u0902 \u092e\u091c\u092c\u0942\u0924 \u0915\u093f\u092f\u093e \u0939\u0948 \u091c\u093f\u0938\u0915\u0947 \u0938\u093e\u0925-\u0938\u093e\u0925 \u0907\u0928\u0915\u0947 \u0918\u0930\u0947\u0932\u0942 \u091c\u0940\u0935\u0928 \u0915\u0947 \u0909\u0924\u094d\u0924\u0930\u0926\u093e\u092f\u093f\u0924\u094d\u0935 \u092e\u0947\u0902 \u092d\u0940 \u0909\u0924\u094d\u0924\u0930\u094b\u0924\u094d\u0924\u0930 \u0935\u0943\u0926\u094d\u0927\u093f \u0939\u0941\u0908 \u0939\u0948 \u0924\u0925\u093e \u0907\u0928\u094d\u0939\u094b\u0902\u0928\u0947 \u0935\u093e\u0923\u093f\u091c\u094d\u092f\u093f\u0915 \u0915\u0943\u0937\u093f \u092e\u0947\u0902 \u0906\u0930\u094d\u0925\u093f\u0915 \u0905\u0935\u0938\u0930\u094b\u0902 \u0915\u094b \u092d\u0940 \u0905\u092a\u0928\u0947 \u0905\u0928\u0941\u0915\u0942\u0932 \u0915\u093f\u092f\u093e \u0939\u0948\u0964 \u0907\u0938 \u092a\u094d\u0930\u0935\u0943\u0924\u094d\u0924\u093f \u0915\u094b \u0915\u0943\u0937\u093f \u0915\u093e \u0938\u094d\u0924\u094d\u0930\u0940\u0915\u0930\u0923 \u0915\u0939\u093e \u091c\u093e\u0924\u093e \u0939\u0948\u0964<\/li>\n<li>\u0917\u094d\u0930\u093e\u092e\u0940\u0923 \u092d\u093e\u0930\u0924 \u092e\u0947\u0902 \u0905\u092a\u0928\u0940 \u0906\u091c\u0940\u0935\u093f\u0915\u093e \u0915\u0947 \u0932\u093f\u090f \u0915\u0943\u0937\u093f \u092a\u0930 \u0928\u093f\u0930\u094d\u092d\u0930 \u092e\u0939\u093f\u0932\u093e\u0913\u0902 \u0915\u093e \u092a\u094d\u0930\u0924\u093f\u0936\u0924 \u0938\u092c\u0938\u0947 \u0909\u091a\u094d\u091a \u0939\u0948 \u0914\u0930 \u092f\u0939 \u0932\u0917\u092d\u0917 84% \u0939\u0948\u0964 \u092e\u0939\u093f\u0932\u093e \u0915\u0943\u0937\u0915\u094b\u0902 \u0915\u0940 \u0938\u0902\u0916\u094d\u092f\u093e 33% \u0939\u0948 \u0914\u0930 \u0932\u0917\u092d\u0917 47% \u092e\u0939\u093f\u0932\u093e\u090f\u0901 \u0915\u0943\u0937\u093f \u0936\u094d\u0930\u092e\u093f\u0915<\/li>\n<\/ul>\n<p><strong>\u092e\u0941\u0926\u094d\u0926\u0947<\/strong><\/p>\n<ul>\n<li>\u00a0\u092f\u0926\u094d\u092f\u092a\u093f \u0915\u0943\u0937\u093f \u0909\u0924\u094d\u092a\u093e\u0926\u0928 \u092e\u0947\u0902 \u092e\u0939\u093f\u0932\u093e\u0913\u0902 \u0915\u0947 \u0915\u093e\u0930\u094d\u092f \u0938\u092e\u092f \u092e\u0947\u0902 \u0935\u0943\u0926\u094d\u0927\u093f \u0939\u0941\u0908 \u0939\u0948, \u092a\u0930\u0902\u0924\u0941 \u0935\u0939\u0940\u0902 \u0918\u0930 \u0915\u0947 \u092d\u0940\u0924\u0930 \u092a\u0941\u0928\u0930\u0941\u0924\u094d\u092a\u093e\u0926\u0915 \u0915\u093e\u0930\u094d\u092f \u0915\u0947 \u0938\u0902\u092c\u0902\u0927 \u092e\u0947\u0902 \u0936\u094d\u0930\u092e \u0915\u0947 \u0932\u093f\u0902\u0917 \u0935\u093f\u092d\u093e\u091c\u0928 \u092e\u0947\u0902 \u0928\u094d\u092f\u0942\u0928 \u092a\u0930\u093f\u0935\u0930\u094d\u0924\u0928 \u0939\u0940 \u0906\u092f\u093e \u0939\u0948\u0964<\/li>\n<li>\u092a\u0941\u0930\u0941\u0937 \u092a\u0941\u0928\u0930\u0941\u0924\u094d\u092a\u093e\u0926\u0915 \u0924\u0925\u093e \u0918\u0930\u0947\u0932\u0942 \u0915\u093e\u0930\u094d\u092f\u094b\u0902 \u0915\u094b \u0915\u0930\u0928\u0947 \u0915\u0947 \u0907\u091a\u094d\u091b\u0941\u0915 \u0928\u0939\u0940\u0902 \u0939\u094b\u0924\u0947 \u0939\u0948\u0902, \u092d\u0932\u0947 \u0939\u0940 \u092e\u0939\u093f\u0932\u093e\u0913\u0902 \u0915\u094b \u0915\u0943\u0937\u093f \u0914\u0930<br \/>\n\u0917\u0948\u0930-\u0915\u0943\u0937\u093f \u0909\u0924\u094d\u092a\u093e\u0926\u0915 \u0917\u0924\u093f\u0935\u093f\u0927\u093f\u092f\u094b\u0902 \u092e\u0947\u0902 \u0905\u092a\u0928\u0940 \u092d\u093e\u0917\u0940\u0926\u093e\u0930\u0940 \u092e\u0947\u0902 \u0935\u0943\u0926\u094d\u0927\u093f \u0915\u0930\u0928\u0940 \u092a\u0921\u093c\u0947\u0964<\/li>\n<li>\u0909\u0924\u094d\u092a\u093e\u0926\u0915 \u0938\u0902\u0938\u093e\u0927\u0928\u094b\u0902 \u090f\u0935\u0902 \u092c\u093e\u091c\u093e\u0930\u094b\u0902 \u0924\u0915 \u092d\u093f\u0928\u094d\u0928-\u092d\u093f\u0928\u094d\u0928 \u092a\u0939\u0941\u0902\u091a\u0964<\/li>\n<\/ul>\n<\/td>\n<\/tr>\n<\/tbody>\n<\/table>\n<h3>\u092e\u0939\u093f\u0932\u093e\u0913\u0902 \u092a\u0930 \u0935\u093f\u0935\u093e\u0926, \u0938\u0902\u0918\u0930\u094d\u0937 \u0914\u0930 \u092f\u0941\u0926\u094d\u0927 \u0915\u093e \u092a\u094d\u0930\u092d\u093e\u0935 (Impact of Distress, Conflict and War on Women)<\/h3>\n<ul>\n<li>\u0938\u0902\u0918\u0930\u094d\u0937 \u090f\u0935\u0902 \u092f\u0941\u0926\u094d\u0927 \u0938\u0947 \u0938\u0902\u092c\u0902\u0927\u093f\u0924 \u0928\u093f\u0930\u094d\u0923\u092f \u092e\u0947\u0902 \u092e\u0939\u093f\u0932\u093e\u0913\u0902 \u0915\u0940 \u092d\u0942\u092e\u093f\u0915\u093e \u0928\u0917\u0923\u094d\u092f \u0939\u094b\u0924\u0940 \u0939\u0948\u0964 \u0939\u093e\u0932\u093e\u0902\u0915\u093f \u0935\u093f\u0935\u093e\u0926, \u0938\u0902\u0918\u0930\u094d\u0937<br \/>\n\u0914\u0930 \u092f\u0941\u0926\u094d\u0927 \u0915\u093e \u092a\u094d\u0930\u092d\u093e\u0935 \u0915\u092d\u0940 \u092d\u0940 \u0932\u0948\u0902\u0917\u093f\u0915 \u0930\u0942\u092a \u0938\u0947 \u0924\u091f\u0938\u094d\u0925 \u0928\u0939\u0940\u0902 \u0939\u094b\u0924\u093e \u0939\u0948\u0964<\/li>\n<li>\u0938\u0902\u0918\u0930\u094d\u0937 \u0915\u0947 \u0926\u094c\u0930\u093e\u0928 \u092e\u0939\u093f\u0932\u093e\u0913\u0902 \u0915\u0947 \u0935\u093f\u0930\u0941\u0926\u094d\u0927 \u0926\u0941\u0937\u094d\u0915\u0930\u094d\u092e \u090f\u0935\u0902 \u092f\u094c\u0928 \u0939\u093f\u0902\u0938\u093e \u0915\u094b \u0936\u0924\u094d\u0930\u0941\u0913\u0902 \u0915\u094b \u0905\u092a\u092e\u093e\u0928\u093f\u0924 \u0915\u0930\u0928\u0947, \u091c\u0940\u0924 \u0915\u093e \u092a\u094d\u0930\u0926\u0930\u094d\u0936\u0928 \u0915\u0930\u0928\u0947, \u091c\u0928\u0938\u0902\u0916\u094d\u092f\u093e \u0915\u094b \u0906\u0924\u0902\u0915\u093f\u0924 \u0915\u0930\u0928\u0947, \u092a\u093e\u0930\u093f\u0935\u093e\u0930\u093f\u0915 \u0938\u0902\u092c\u0902\u0927\u094b\u0902 \u0915\u094b \u0935\u093f\u091a\u094d\u091b\u093f\u0928\u094d\u0928 \u0915\u0930\u0928\u0947 \u0914\u0930 \u0915\u0941\u091b \u092e\u093e\u092e\u0932\u094b\u0902 \u092e\u0947\u0902 \u0905\u0917\u0932\u0940 \u092a\u0940\u0922\u093c\u0940 \u0915\u0940 \u0928\u0943\u091c\u093e\u0924\u0940\u092f \u092c\u0928\u093e\u0935\u091f \u0915\u094b \u092a\u0930\u093f\u0935\u0930\u094d\u0924\u093f\u0924 \u0915\u0930\u0928\u0947 \u0939\u0947\u0924\u0941 \u090f\u0915 \u0909\u092a\u0915\u0930\u0923 \u0915\u0947 \u0930\u0942\u092a \u092e\u0947\u0902 \u092a\u094d\u0930\u092f\u094b\u0917 \u0915\u093f\u092f\u093e \u091c\u093e\u0924\u093e \u0939\u0948\u0964<\/li>\n<li>\u092e\u0939\u093f\u0932\u093e\u0913\u0902 \u0915\u0947 \u0935\u093f\u0930\u0941\u0926\u094d\u0927 \u092f\u094c\u0928 \u0926\u093e\u0938\u0924\u093e \u0915\u094b \u0906\u0924\u0902\u0915\u0935\u093e\u0926\u0940 \u0938\u092e\u0942\u0939\u094b\u0902 \u092e\u0947\u0902 \u092d\u0930\u094d\u0924\u0940 \u0939\u0947\u0924\u0941 \u092a\u094d\u0930\u094b\u0924\u094d\u0938\u093e\u0939\u0928 \u0915\u0947 \u0930\u0942\u092a \u092e\u0947\u0902 \u092a\u094d\u0930\u092f\u094b\u0917 \u0915\u093f\u092f\u093e \u091c\u093e\u0924\u093e \u0939\u0948\u0964<\/li>\n<\/ul>\n<h4>\u0938\u0902\u0918\u0930\u094d\u0937 \u0915\u0947 \u092a\u0936\u094d\u091a\u093e\u0924 (Post-Conflict)<\/h4>\n<ul>\n<li>\u092f\u094c\u0928 \u0939\u093f\u0902\u0938\u093e \u0938\u0902\u0918\u0930\u094d\u0937 \u0915\u0947 \u092a\u0936\u094d\u091a\u093e\u0924 \u092d\u0940 \u091c\u093e\u0930\u0940 \u0930\u0939\u0924\u0940 \u0939\u0948 \u0915\u094d\u092f\u094b\u0902\u0915\u093f \u092f\u0939 \u092c\u0922\u093c\u0924\u0940 \u0932\u0948\u0902\u0917\u093f\u0915 \u0939\u093f\u0902\u0938\u093e \u0924\u0925\u093e \u092a\u093e\u0930\u093f\u0935\u093e\u0930\u093f\u0915\u00a0 \u0938\u0902\u092c\u0902\u0927\u094b\u0902 \u092a\u0930 \u092a\u0921\u093c\u0928\u0947 \u0935\u093e\u0932\u0947 \u0907\u0938\u0915\u0947 \u0939\u093e\u0928\u093f\u0915\u093e\u0930\u0915 \u092a\u094d\u0930\u092d\u093e\u0935\u094b\u0902 \u0915\u094b \u092a\u094d\u0930\u0926\u0930\u094d\u0936\u093f\u0924 \u0915\u0930\u0924\u0940 \u0939\u0948\u0964<\/li>\n<li>\u0926\u0941\u0937\u094d\u0915\u0930\u094d\u092e \u0915\u0947 \u092a\u0930\u093f\u0923\u093e\u092e\u0938\u094d\u0935\u0930\u0942\u092a \u092a\u0930\u093f\u0935\u093e\u0930\u094b\u0902 \u0914\u0930 \u0938\u092e\u0941\u0926\u093e\u092f\u094b\u0902 \u0926\u094d\u0935\u093e\u0930\u093e \u0924\u094d\u092f\u093e\u0917 \u0926\u0947\u0928\u0947 \u0938\u0902\u092c\u0902\u0927\u0940 \u0938\u092e\u0938\u094d\u092f\u093e\u090f\u0902, \u0905\u0935\u093e\u0902\u091b\u093f\u0924 \u0917\u0930\u094d\u092d\u0927\u093e\u0930\u0923 \u090f\u0935\u0902 \u092c\u091a\u094d\u091a\u0947, \u0907\u0928 \u092c\u091a\u094d\u091a\u094b\u0902 \u0915\u0940 \u0905\u0938\u094d\u0935\u0940\u0915\u0943\u0924\u093f, \u091a\u094b\u091f \u092a\u0939\u0941\u0901\u091a\u0940 \u0939\u0941\u0908 (\u091f\u094d\u0930\u0949\u092e\u0947\u091f\u093e\u0907\u091c\u093c\u0921\u093c) \u092e\u0939\u093f\u0932\u093e\u0913\u0902 \u092a\u0930 \u0926\u094b\u0937\u093e\u0930\u094b\u092a\u0923 \u090f\u0935\u0902 \u0909\u0928\u094d\u0939\u0947\u0902 \u0924\u094d\u092f\u093e\u0917\u0928\u093e, \u092f\u094c\u0928 \u0938\u0902\u0915\u094d\u0930\u092e\u0923 \u0914\u0930 HIV \u0915\u093e \u092a\u094d\u0930\u0938\u093e\u0930, \u0906\u0924\u094d\u092e\u0939\u0924\u094d\u092f\u093e \u0915\u0930\u0928\u093e \u0914\u0930 \u0906\u0924\u094d\u092e\u0939\u0924\u094d\u092f\u093e \u0915\u0930\u0928\u0947 \u0939\u0947\u0924\u0941 \u0935\u093f\u0935\u0936 \u0939\u094b\u0928\u093e (\u092a\u0924\u093f \u092f\u093e \u0938\u092e\u0941\u0926\u093e\u092f \u0915\u0947 \u0938\u0926\u0938\u094d\u092f\u094b\u0902 \u0915\u0947 \u0926\u092c\u093e\u0935 \u092e\u0947\u0902)\u0964<\/li>\n<li>\u092f\u0941\u0926\u094d\u0927 \u0926\u094d\u0935\u093e\u0930\u093e \u0935\u093f\u0938\u094d\u0925\u093e\u092a\u093f\u0924 \u0924\u0925\u093e \u092c\u0917\u0948\u0930 \u092a\u0941\u0930\u0941\u0937 \u0938\u0902\u0930\u0915\u094d\u0937\u0923 \u0915\u0947 \u0936\u0930\u0923\u093e\u0930\u094d\u0925\u0940 \u0936\u093f\u0935\u093f\u0930\u094b\u0902 \u092e\u0947\u0902 \u0930\u0939 \u0930\u0939\u0940 \u092e\u0939\u093f\u0932\u093e\u0913\u0902 \u0915\u0947 \u0938\u093e\u0925 \u0926\u0941\u0937\u094d\u0915\u0930\u094d\u092e \u0915\u093f\u092f\u093e \u091c\u093e\u0924\u093e \u0939\u0948\u0964<\/li>\n<\/ul>\n<h3>\u092a\u094d\u0930\u094c\u0926\u094d\u092f\u094b\u0917\u093f\u0915\u0940 \/\u00a0\u092e\u0940\u0921\u093f\u092f\u093e \u092e\u0947\u0902 \u0938\u0936\u0915\u094d\u0924\u093f\u0915\u0930\u0923 (Empowerment in Media\/Technology)<\/h3>\n<p><strong>\u092e\u0940\u0921\u093f\u092f\u093e (Media) <\/strong><\/p>\n<ul>\n<li>\u092e\u0940\u0921\u093f\u092f\u093e \u092e\u0947\u0902 \u092e\u0939\u093f\u0932\u093e\u0913\u0902 \u0915\u093e \u092a\u094d\u0930\u0924\u093f\u0928\u093f\u0927\u093f\u0924\u094d\u0935 \u0938\u0926\u0948\u0935 \u0939\u0940 \u092a\u0942\u0930\u094d\u0935\u093e\u0917\u094d\u0930\u0939 \u0915\u0940 \u0927\u093e\u0930\u0923\u093e \u0938\u0947 \u0917\u094d\u0930\u0938\u094d\u0924 \u0930\u0939\u093e \u0939\u0948\u0964 \u0909\u0926\u093e\u0939\u0930\u0923<br \/>\n\u0915\u0947 \u0932\u093f\u090f, \u092b\u093f\u0932\u094d\u092e\u094b\u0902 \u092e\u0947\u0902 \u092e\u0939\u093f\u0932\u093e\u0913\u0902 \u0915\u094b \u092e\u0941\u0916\u094d\u092f \u092d\u0942\u092e\u093f\u0915\u093e \u0915\u0940 \u092c\u091c\u093e\u092f \u092e\u093e\u0924\u093e\u0913\u0902 \u092f\u093e \u092a\u0924\u094d\u0928\u093f\u092f\u094b\u0902 \u091c\u0948\u0938\u0940 \u092e\u0939\u0924\u094d\u0935\u0939\u0940\u0928 \u092f\u093e \u0930\u0942\u0922\u093c\u093f\u0935\u093e\u0926\u0940 \u092d\u0942\u092e\u093f\u0915\u093e\u090f\u0902 \u0926\u0940 \u091c\u093e\u0924\u0940 \u0939\u0948\u0902\u0964 \u092f\u0939\u093e\u0902 \u0924\u0915 \u0915\u093f \u0935\u093f\u091c\u094d\u091e\u093e\u092a\u0928\u094b\u0902 \u092e\u0947\u0902 \u092d\u0940 \u092e\u0939\u093f\u0932\u093e\u0913\u0902 \u0915\u094b \u0918\u0930 \u0905\u0925\u0935\u093e \u092c\u091a\u094d\u091a\u0947 \u092f\u093e \u0916\u093e\u0926\u094d\u092f \u0938\u093e\u092e\u0917\u094d\u0930\u0940\/\u092a\u094b\u0937\u0923 \u0938\u0902\u092c\u0902\u0927\u0940 \u0935\u0938\u094d\u0924\u0941\u0913\u0902 \u092e\u0947\u0902 \u0905\u0927\u093f\u0915 \u0926\u093f\u0916\u093e\u092f\u093e \u091c\u093e\u0924\u093e \u0939\u0948 \u091c\u092c\u0915\u093f \u092a\u0941\u0930\u0941\u0937\u094b\u0902 \u0915\u094b \u092c\u093e\u0939\u0930\u0940 \u0935\u093f\u0936\u094d\u0935 \u092e\u0947\u0902 \u0926\u093f\u0916\u093e\u092f\u093e \u091c\u093e\u0924\u093e \u0939\u0948\u0902\u0964 \u0910\u0938\u0947 \u0917\u0940\u0924\u094b\u0902 \u0915\u0940 \u0930\u091a\u0928\u093e \u0939\u094b \u0930\u0939\u0940 \u0939\u0948 \u091c\u094b \u091b\u0947\u0921\u093c\u091b\u093e\u0921\u093c\/\u092f\u094c\u0928 \u0909\u0924\u094d\u092a\u0940\u0921\u093c\u0928 \u0915\u093e \u092f\u093e \u0924\u094b \u0914\u091a\u093f\u0924\u094d\u092f \u0938\u093f\u0926\u094d\u0927 \u0915\u0930\u0924\u0947 \u0939\u0948\u0902 \u0905\u0925\u0935\u093e \u0909\u0938\u0947 \u0917\u094d\u0932\u0948\u092e\u0930\u093e\u0907\u091c\u093c \u0915\u0930\u0928\u0947 \u0915\u093e \u092a\u094d\u0930\u092f\u093e\u0938 \u0915\u0930\u0924\u0947 \u0939\u0948\u0902\u0964<\/li>\n<li>\u0939\u093e\u0932\u093e\u0902\u0915\u093f \u0939\u093e\u0932\u093f\u092f\u093e \u0930\u0941\u091d\u093e\u0928\u094b\u0902 \u092e\u0947\u0902 \u0915\u093e\u092b\u0940 \u0939\u0926 \u0924\u0915 \u0938\u0941\u0927\u093e\u0930 \u0939\u0941\u0906 \u0939\u0948\u0964 \u0909\u0926\u093e\u0939\u0930\u0923\u093e\u0930\u094d\u0925 \u0910\u0938\u0940 \u0915\u0908 \u092e\u0939\u093f\u0932\u093e<br \/>\n\u0915\u0947\u0902\u0926\u094d\u0930\u093f\u0924 \u092b\u093f\u0932\u094d\u092e\u0947\u0902 \u092c\u0928\u0928\u0947 \u0932\u0917\u0940 \u0939\u0948\u0902 \u091c\u094b \u092c\u0926\u0932\u0924\u0940 \u092d\u0942\u092e\u093f\u0915\u093e\u0913\u0902 \u0924\u0925\u093e \u0938\u092e\u093e\u0928\u0924\u093e \u0915\u0940 \u0926\u093f\u0936\u093e \u092e\u0947\u0902 \u0938\u092e\u093e\u091c \u0915\u0947<br \/>\n\u091d\u0941\u0915\u093e\u0935 \u0915\u093e \u092a\u094d\u0930\u0924\u093f\u0928\u093f\u0927\u093f\u0924\u094d\u0935 \u0915\u0930\u0924\u0940 \u0939\u0948\u0902 (\u0930\u093e\u091c\u093c\u0940, \u0915\u094d\u0935\u0940\u0928, \u0939\u093f\u091a\u0915\u0940 \u0907\u0924\u094d\u092f\u093e\u0926\u093f \u091c\u0948\u0938\u0940 \u092b\u093f\u0932\u094d\u092e\u0947\u0902)\u0964<\/li>\n<\/ul>\n<p><strong> \u092a\u094d\u0930\u094c\u0926\u094d\u092f\u094b\u0917\u093f\u0915\u0940 (Technology)<\/strong><\/p>\n<ul>\n<li>\u0936\u093f\u0915\u094d\u0937\u093e, \u0938\u094d\u0935\u093e\u0938\u094d\u0925\u094d\u092f, \u0915\u094c\u0936\u0932 \u0924\u0915 \u092a\u0939\u0941\u0902\u091a \u090f\u0935\u0902 \u0938\u093e\u092e\u0930\u094d\u0925\u094d\u092f \u0939\u0947\u0924\u0941 \u0938\u0915\u094d\u0937\u092e \u092c\u0928\u093e\u0928\u093e\u0964<\/li>\n<li>\u0935\u093f\u0936\u0947\u0937 \u0930\u0942\u092a \u0938\u0947 \u0938\u0947\u0935\u093e \u0915\u094d\u0937\u0947\u0924\u094d\u0930 \u091c\u0948\u0938\u0947- \u0938\u0942\u091a\u0928\u093e \u092a\u094d\u0930\u094c\u0926\u094d\u092f\u094b\u0917\u093f\u0915\u0940-\u0938\u0942\u091a\u0928\u093e \u092a\u094d\u0930\u094c\u0926\u094d\u092f\u094b\u0917\u093f\u0915\u0940 \u0938\u092e\u0930\u094d\u0925\u093f\u0924 \u0938\u0947\u0935\u093e \u0915\u094d\u0937\u0947\u0924\u094d\u0930<br \/>\n(Information technology and IT Enabled Services: IT-ITES) \u092e\u0947\u0902 \u0930\u094b\u091c\u0917\u093e\u0930 \u0915\u0947 \u0905\u0935\u0938\u0930 \u092a\u094d\u0930\u0926\u093e\u0928 \u0915\u0930\u0928\u093e\u0964<\/li>\n<li>\u0906\u0930\u094d\u091f\u093f\u092b\u093f\u0936\u093f\u092f\u0932 \u0907\u0902\u091f\u0947\u0932\u093f\u091c\u0947\u0902\u0938 \u090f\u0935\u0902 \u092e\u0936\u0940\u0928\u0940\u0915\u0943\u0924 \u0936\u094d\u0930\u092e \u0915\u0947 \u0915\u093e\u0930\u0923 \u092e\u0939\u093f\u0932\u093e \u0936\u094d\u0930\u092e\u093f\u0915\u094b\u0902 \u0915\u0947 \u0938\u092e\u0915\u094d\u0937 \u0906\u0917\u093e\u092e\u0940 \u091a\u0941\u0928\u094c\u0924\u093f\u092f\u093e\u0902\u0964<\/li>\n<li>\u092e\u0939\u093f\u0932\u093e \u0915\u0947\u0902\u0926\u094d\u0930\u093f\u0924 \u092a\u094d\u0930\u094c\u0926\u094d\u092f\u094b\u0917\u093f\u0915\u093f\u092f\u094b\u0902 \u0905\u0925\u0935\u093e \u0906\u0935\u093f\u0937\u094d\u0915\u093e\u0930\u094b\u0902 \u0915\u094b \u092a\u094d\u0930\u093e\u0925\u092e\u093f\u0915\u0924\u093e \u092f\u093e \u092e\u0939\u0924\u094d\u0935 \u0928\u0939\u0940\u0902 \u0926\u093f\u092f\u093e \u091c\u093e\u0924\u093e \u0939\u0948\u0964 \u0909\u0926\u093e\u0939\u0930\u0923 \u0915\u0947 \u0932\u093f\u090f, \u092b\u093f\u0932\u094d\u092e \u092a\u0948\u0921\u092e\u0948\u0928 \u0905\u0930\u0941\u0923\u093e\u091a\u0932\u092e \u092e\u0941\u0930\u0941\u0917\u0928\u0902\u0924\u092e \u0928\u093e\u092e\u0915 \u090f\u0915 \u0938\u093e\u092e\u093e\u091c\u093f\u0915 \u0909\u0926\u094d\u092f\u092e\u0940 \u092a\u0930 \u0906\u0927\u093e\u0930\u093f\u0924 \u0925\u0940, \u091c\u093f\u0928\u094d\u0939\u094b\u0902\u0928\u0947 \u0915\u092e \u0932\u093e\u0917\u0924 \u0935\u093e\u0932\u0947 \u0938\u0948\u0928\u093f\u091f\u0930\u0940 \u092a\u0948\u0921 \u092c\u0928\u093e\u0928\u0947 \u0915\u0940 \u092e\u0936\u0940\u0928 \u0915\u093e \u0906\u0935\u093f\u0937\u094d\u0915\u093e\u0930 \u0915\u093f\u092f\u093e \u0925\u093e \u0915\u094d\u092f\u094b\u0902\u0915\u093f \u0917\u0930\u0940\u092c \u092e\u0939\u093f\u0932\u093e\u0913\u0902 \u0915\u094b \u0935\u093e\u0923\u093f\u091c\u094d\u092f\u093f\u0915 \u092a\u0948\u0921 \u0915\u0940 \u0909\u091a\u094d\u091a \u0932\u093e\u0917\u0924 \u0915\u0947 \u0915\u093e\u0930\u0923 \u0905\u0938\u094d\u0935\u091a\u094d\u091b \u0905\u0925\u0935\u093e \u092b\u091f\u0947 \u092a\u0941\u0930\u093e\u0928\u0947 \u0915\u092a\u0921\u093c\u094b\u0902 \u0915\u093e \u092a\u094d\u0930\u092f\u094b\u0917 \u0915\u0930\u0928\u093e \u092a\u0921\u093c\u0924\u093e \u0925\u093e\u0964<\/li>\n<\/ul>\n<table style=\"border-collapse: collapse; width: 100%;\" border=\"1\">\n<tbody>\n<tr>\n<td style=\"width: 100%;\">\n<h4><strong>\u0935\u093f\u0930\u094b\u0927\u093e\u092d\u093e\u0938 \u090f\u0935\u0902 \u0905\u0902\u0924\u0930\u094d\u0935\u093f\u0930\u094b\u0927 (Paradoxes &amp; Contradictions)<\/strong><\/h4>\n<ul>\n<li>\u091c\u0939\u093e\u0902 \u090f\u0915 \u0913\u0930, \u092e\u0940\u0921\u093f\u092f\u093e \u0928\u0947 \u092e\u0939\u093f\u0932\u093e\u0913\u0902 \u0915\u094b \u0905\u092a\u0928\u0940 \u0906\u0935\u093e\u091c \u0909\u0920\u093e\u0928\u0947 \u0915\u093e \u0905\u0935\u0938\u0930 \u0926\u093f\u092f\u093e \u0939\u0948, \u0924\u094b \u0938\u093e\u0925 \u0939\u0940 \u092f\u0939 \u090f\u0915 \u0910\u0938\u093e \u0938\u094d\u0925\u093e\u0928 \u092d\u0940 \u092c\u0928 \u091a\u0941\u0915\u093e \u0939\u0948 \u091c\u0939\u093e\u0901 \u092e\u0939\u093f\u0932\u093e\u0913\u0902 \u0915\u094b \u0935\u093f\u092d\u093f\u0928\u094d\u0928 \u0930\u0942\u092a\u094b\u0902 \u092e\u0947\u0902 \u0909\u0924\u094d\u092a\u0940\u0921\u093c\u0928 \u0915\u093e \u0938\u093e\u092e\u0928\u093e \u0915\u0930\u0928\u093e \u092a\u0921\u093c\u0924\u093e \u0939\u0948\u0902 \u091c\u0948\u0938\u0947 \u091f\u094d\u0930\u094b\u0932\u093f\u0902\u0917, \u0938\u093e\u0907\u092c\u0930-\u0938\u094d\u091f\u0949\u0915\u093f\u0902\u0917, \u0938\u093e\u0907\u092c\u0930-\u0909\u0924\u094d\u092a\u0940\u0921\u093c\u0928, \u0907\u092e\u0947\u091c-\u092e\u0949\u0930\u094d\u0915\u093f\u0902\u0917 \u0907\u0924\u094d\u092f\u093e\u0926\u093f\u0964<\/li>\n<li>\u092a\u094d\u0930\u094c\u0926\u094d\u092f\u094b\u0917\u093f\u0915\u0940 \u0928\u0947 \u091c\u0939\u093e\u0901 \u0915\u0943\u0937\u093f, \u0935\u093f\u0928\u093f\u0930\u094d\u092e\u093e\u0923 \u091c\u0948\u0938\u0940 \u0917\u0924\u093f\u0935\u093f\u0927\u093f\u092f\u094b\u0902 \u092e\u0947\u0902 \u092e\u0939\u093f\u0932\u093e\u0913\u0902 \u0915\u0940 \u092d\u0942\u092e\u093f\u0915\u093e \u0915\u094b \u0915\u092e \u0915\u093f\u092f\u093e \u0939\u0948 \u0924\u094b \u0935\u0939\u0940 \u0915\u0928\u094d\u092f\u093e \u092d\u094d\u0930\u0942\u0923\u0939\u0924\u094d\u092f\u093e, \u0932\u093f\u0902\u0917 \u091a\u092f\u0928 \u092a\u0930 \u0906\u0927\u093e\u0930\u093f\u0924 \u0917\u0930\u094d\u092d\u092a\u093e\u0924 \u092e\u0947\u0902 \u092d\u0940 \u0935\u0943\u0926\u094d\u0927\u093f \u0915\u0940 \u0939\u0948\u0964<\/li>\n<\/ul>\n<\/td>\n<\/tr>\n<\/tbody>\n<\/table>\n<h3><strong>\u0916\u0947\u0932-\u0915\u0942\u0926 \u092e\u0947\u0902 \u092e\u0939\u093f\u0932\u093e\u090f\u0901 (Women in Sports) <\/strong><\/h3>\n<ul>\n<li>\u0916\u0947\u0932\u094b\u0902 \u0915\u094b \u0905\u0927\u093f\u0915\u093e\u0902\u0936\u0924\u0903 \u0906\u0915\u094d\u0930\u093e\u092e\u0915\u0924\u093e, \u0936\u093e\u0930\u0940\u0930\u093f\u0915 \u0915\u094d\u0937\u092e\u0924\u093e \u0907\u0924\u094d\u092f\u093e\u0926\u093f \u091c\u0948\u0938\u0940 \u0935\u093f\u0936\u0947\u0937\u0924\u093e\u0913\u0902 \u0915\u0947 \u0932\u093f\u090f \u091c\u093e\u0928\u093e<br \/>\n\u091c\u093e\u0924\u093e \u0939\u0948 \u0914\u0930 \u0907\u0928\u094d\u0939\u0947\u0902 \u092a\u0941\u0930\u0941\u0937\u094b\u0902 \u0915\u093e \u0915\u094d\u0937\u0947\u0924\u094d\u0930 (\u092e\u0947\u0932-\u092c\u0938\u094d\u091f\u093f\u092f\u0928) \u092e\u093e\u0928\u093e \u091c\u093e\u0924\u093e \u0939\u0948\u0964 \u091c\u094b \u092e\u0939\u093f\u0932\u093e\u090f\u0901 \u0916\u0947\u0932-\u0915\u0942\u0926 \u0915\u094b \u0905\u092a\u0928\u0947 \u0915\u0930\u093f\u092f\u0930 \u0915\u0947 \u0930\u0942\u092a \u092e\u0947\u0902 \u0905\u092a\u0928\u093e\u0924\u0940 \u0939\u0948 \u0909\u0928\u094d\u0939\u0947\u0902 \u0928 \u0915\u0947\u0935\u0932 \u0905\u092a\u0928\u0947 \u092a\u0930\u093f\u0935\u093e\u0930 \u092c\u0932\u094d\u0915\u093f \u0916\u0947\u0932 \u092a\u094d\u0930\u0936\u093e\u0938\u0915\u094b\u0902, \u0915\u094b\u091a \u0907\u0924\u094d\u092f\u093e\u0926\u093f \u0915\u0947 \u092d\u0940 \u0935\u093f\u0930\u094b\u0927 \u0915\u093e \u0938\u093e\u092e\u0928\u093e \u0915\u0930\u0928\u093e \u092a\u0921\u093c\u0924\u093e \u0939\u0948\u0964<\/li>\n<li><strong> \u0935\u0947\u0924\u0928 \u0938\u092e\u093e\u0928\u0924\u093e \u0915\u0947 \u092e\u0941\u0926\u094d\u0926\u0947;<\/strong> \u0938\u0902\u0938\u093e\u0927\u0928\u094b\u0902 \u0915\u0947 \u0938\u0902\u092c\u0902\u0927 \u092e\u0947\u0902 \u092d\u0947\u0926\u092d\u093e\u0935; \u092f\u094c\u0928 \u0909\u0924\u094d\u092a\u0940\u0921\u093c\u0928 \u0915\u0947 \u092e\u0941\u0926\u094d\u0926\u0947; \u0916\u0947\u0932 \u0936\u093e\u0938\u0940 \u0928\u093f\u0915\u093e\u092f\u094b\u0902 \u092e\u0947\u0902 \u092e\u0939\u093f\u0932\u093e\u0913\u0902 \u0915\u093e \u0928\u094d\u092f\u0942\u0928 \u092a\u094d\u0930\u0924\u093f\u0928\u093f\u0927\u093f\u0924\u094d\u0935; \u0916\u0947\u0932 \u0938\u0947 \u092a\u094b\u0938\u094d\u091f-\u0930\u093f\u091f\u093e\u092f\u0930\u092e\u0947\u0902\u091f (\u0938\u0947\u0935\u093e \u0928\u093f\u0935\u0943\u0924\u094d\u0924\u093f \u0915\u0947 \u092c\u093e\u0926 \u0915\u0940 \u0938\u094d\u0925\u093f\u0924\u093f) \u0907\u0924\u094d\u092f\u093e\u0926\u093f \u091c\u0948\u0938\u0947 \u092e\u093e\u092e\u0932\u094b\u0902 \u092e\u0947\u0902 \u092e\u0939\u093f\u0932\u093e\u0913\u0902 \u0915\u0940 \u0938\u094d\u0925\u093f\u0924\u093f \u090f\u0915 \u091c\u0948\u0938\u0940 \u0939\u0940 \u092c\u0928\u0940 \u0939\u0941\u0908 \u0939\u0948\u0964<\/li>\n<\/ul>\n<table style=\"border-collapse: collapse; width: 100%;\" border=\"1\">\n<tbody>\n<tr>\n<td style=\"width: 100%;\"><strong>\u0935\u093f\u0930\u094b\u0927\u093e\u092d\u093e\u0938 \u090f\u0935\u0902 \u0905\u0902\u0924\u0930\u094d\u0935\u093f\u0930\u094b\u0927 (Paradoxes &amp; Contradictions)<\/strong><\/p>\n<p>\u092f\u0926\u094d\u092f\u092a\u093f \u092e\u0939\u093f\u0932\u093e\u0913\u0902 \u0915\u094b \u092a\u0930\u093f\u0935\u093e\u0930, \u0916\u0947\u0932-\u0915\u0942\u0926 \u0938\u0902\u092c\u0902\u0927\u0940 \u0915\u0930\u094d\u092e\u093f\u092f\u094b\u0902 \u0914\u0930 \u0938\u092e\u0917\u094d\u0930 \u0930\u0942\u092a \u0938\u0947 \u0938\u092e\u093e\u091c \u0926\u094d\u0935\u093e\u0930\u093e \u0916\u0947\u0932\u094b\u0902 \u092e\u0947\u0902 \u092d\u0947\u0926\u092d\u093e\u0935 \u0915\u093e \u0938\u093e\u092e\u0928\u093e \u0915\u0930\u0928\u093e \u092a\u0921\u093c\u0924\u093e \u0915\u093f\u0928\u094d\u0924\u0941 \u0907\u0928 \u0938\u092c\u0915\u0947 \u092c\u093e\u0935\u091c\u0942\u0926 \u0926\u094b \u092e\u0939\u093f\u0932\u093e \u0916\u093f\u0932\u093e\u0921\u093c\u093f\u092f\u094b\u0902 &#8211; \u092a\u0940. \u0935\u0940. \u0938\u093f\u0902\u0927\u0941 \u0914\u0930 \u0938\u093e\u0915\u094d\u0937\u0940 \u092e\u0932\u093f\u0915 \u0928\u0947 2016 \u0913\u0932\u0902\u092a\u093f\u0915 \u0916\u0947\u0932\u094b\u0902 \u092e\u0947\u0902 \u092d\u093e\u0930\u0924 \u0915\u093e \u0928\u093e\u092e \u0930\u094b\u0936\u0928 \u0915\u093f\u092f\u093e \u0925\u093e\u0964<\/td>\n<\/tr>\n<\/tbody>\n<\/table>\n<h3>\u0928\u093f\u0937\u094d\u0915\u0930\u094d\u0937 (Conclusion)<\/h3>\n<ul>\n<li>\u092f\u0926\u094d\u092f\u092a\u093f \u0939\u092e \u092e\u0939\u093f\u0932\u093e \u0938\u0936\u0915\u094d\u0924\u093f\u0915\u0930\u0923 \u0915\u0940 \u0926\u093f\u0936\u093e \u092e\u0947\u0902 \u0906\u0917\u0947 \u092c\u0922\u093c\u0947 \u0939\u0948\u0902, \u092a\u0930\u0902\u0924\u0941 \u0905\u092d\u0940 \u090f\u0915 \u0932\u0902\u092c\u0940 \u0926\u0942\u0930\u0940 \u0924\u092f \u0915\u0930\u0928\u0940 \u0936\u0947\u0937\u00a0\u0939\u0948\u0964 <strong>\u092e\u0939\u093f\u0932\u093e\u0913\u0902 \u0915\u094b \u0938\u0936\u0915\u094d\u0924 \u092c\u0928\u093e\u0928\u093e \u0939\u092e\u093e\u0930\u0947 \u0906\u0928\u0947 \u0935\u093e\u0932\u0947 \u0915\u0932, \u0939\u092e\u093e\u0930\u0947 \u092d\u0935\u093f\u0937\u094d\u092f \u0915\u0947 \u0932\u093f\u090f \u0905\u0924\u094d\u092f\u0902\u0924 \u092e\u0939\u0924\u094d\u0935\u092a\u0942\u0930\u094d\u0923 \u0939\u0948\u0964<\/strong><\/li>\n<li>\u092e\u0939\u093f\u0932\u093e \u0938\u0936\u0915\u094d\u0924\u093f\u0915\u0930\u0923, \u092a\u094d\u0930\u0915\u0943\u0924\u093f \u0915\u0947 \u0938\u0936\u0915\u094d\u0924\u093f\u0915\u0930\u0923, \u0939\u093e\u0936\u093f\u090f \u092a\u0930 \u0938\u094d\u0925\u093f\u0924 \u0932\u094b\u0917\u094b\u0902 \u0914\u0930 \u0926\u0947\u0936\u094b\u0902 \u0915\u0947 \u0938\u0936\u0915\u094d\u0924\u093f\u0915\u0930\u0923 \u0938\u0947 \u0928 \u0924\u094b \u092d\u093f\u0928\u094d\u0928 \u0939\u0948 \u0914\u0930 \u0928 \u0909\u0928\u0938\u0947 \u0939\u0940 \u092a\u0943\u0925\u0915 \u0915\u093f\u092f\u093e \u091c\u093e \u0938\u0915\u0924\u093e \u0939\u0948\u0964<\/li>\n<li>\u092e\u0939\u093f\u0932\u093e\u0913\u0902 \u0915\u0947 \u0938\u0902\u0918\u0930\u094d\u0937 \u0924\u0925\u093e \u0906\u0902\u0926\u094b\u0932\u0928 \u0939\u092e\u0947\u0936\u093e \u0938\u0947 \u0939\u0940 \u0936\u093e\u0902\u0924\u093f \u0906\u0902\u0926\u094b\u0932\u0928\u094b\u0902, \u092a\u0930\u094d\u092f\u093e\u0935\u0930\u0923 \u0906\u0902\u0926\u094b\u0932\u0928\u094b\u0902, \u0936\u094d\u0930\u092d\u093f\u0915 \u090f\u0935\u0902 \u0915\u093f\u0938\u093e\u0928 \u0906\u0902\u0926\u094b\u0932\u0928\u094b\u0902, \u092e\u093e\u0928\u0935\u093e\u0927\u093f\u0915\u093e\u0930 \u0906\u0902\u0926\u094b\u0932\u0928\u094b\u0902 \u0914\u0930 \u0932\u094b\u0915\u0924\u093e\u0902\u0924\u094d\u0930\u093f\u0915\u0915\u0930\u0923 \u0914\u0930 \u0938\u092e\u093e\u091c \u0915\u0947 \u0935\u093f\u0915\u0947\u0928\u094d\u0926\u094d\u0930\u0940\u0915\u0930\u0923 \u0939\u0947\u0924\u0941 \u0906\u0902\u0926\u094b\u0932\u0928\u094b\u0902 \u0915\u0947 \u0938\u093e\u0925 \u0928\u093f\u0915\u091f\u0924\u093e \u0938\u0947 \u0938\u092e\u094d\u092c\u0926\u094d\u0927 \u0930\u0939\u0947 \u0939\u0948\u0902\u0964<\/li>\n<li><strong> \u092e\u0939\u093f\u0932\u093e\u0913\u0902 \u0915\u094b \u0909\u0928\u0915\u0940 \u0915\u094d\u0937\u092e\u0924\u093e \u0938\u0947 \u0905\u0935\u0917\u0924 \u0915\u0930\u0935\u093e\u0928\u093e \u0905\u092c \u0938\u092e\u092f \u0915\u0940 \u092e\u093e\u0902\u0917 \u092c\u0928 \u091a\u0941\u0915\u0940 \u0939\u0948\u0964<\/strong> \u091c\u092c\u0915\u093f \u0938\u0930\u0915\u093e\u0930 \u0915\u094b \u0938\u094d\u0935\u093e\u0938\u094d\u0925\u094d\u092f, \u0936\u093f\u0915\u094d\u0937\u093e, \u0930\u094b\u091c\u0917\u093e\u0930, \u092e\u0939\u093f\u0932\u093e\u0913\u0902 \u0915\u0947 \u0932\u093f\u090f \u091c\u093e\u0917\u0930\u0942\u0915\u0924\u093e \u0907\u0924\u094d\u092f\u093e\u0926\u093f \u091c\u0948\u0938\u0947 \u0909\u092a\u093e\u092f\u094b\u0902 \u0915\u094b \u0905\u092a\u0928\u093e\u0928\u093e \u091a\u093e\u0939\u093f\u090f\u0964\u092f\u0939 \u0938\u092e\u093e\u091c \u0915\u0947 \u0932\u093f\u090f \u091c\u093e\u0917\u0930\u0942\u0915\u0924\u093e \u0909\u0924\u094d\u092a\u0928\u094d\u0928 \u0915\u0930\u0928\u0947 \u090f\u0935\u0902 \u0938\u093e\u0930\u094d\u0935\u091c\u0928\u093f\u0915 \u092e\u0942\u0932\u094d\u092f\u094b\u0902 \u0915\u093e \u0938\u0943\u091c\u0928 \u0915\u0930\u0928\u0947 \u0939\u0947\u0924\u0941 \u0906\u0935\u0936\u094d\u092f\u0915 \u0939\u0948, \u091c\u093f\u0938\u0938\u0947 \u092e\u0939\u093f\u0932\u093e \u0938\u0936\u0915\u094d\u0924\u093f\u0915\u0930\u0923 \u0915\u094b \u092c\u0922\u093c\u093e\u0935\u093e \u092e\u093f\u0932\u0947\u0917\u093e\u0964<\/li>\n<li>\u092f\u0939\u093e\u0902 \u0924\u0915 \u0915\u093f \u0905\u0928\u0947\u0915 \u092e\u0939\u093f\u0932\u093e\u0913\u0902 \u0928\u0947 \u092a\u093f\u0924\u0943\u0938\u0924\u094d\u0924\u093e \u0915\u0947 \u092e\u093e\u0928\u0926\u0902\u0921\u094b\u0902 \u0915\u093e \u0906\u0902\u0924\u0930\u0940\u0915\u0930\u0923 (internalized) \u0915\u094b \u0906\u0924\u094d\u092e\u0938\u093e\u0924 \u0915\u0930 \u0932\u093f\u092f\u093e \u0939\u0948, \u0924\u093e\u0915\u093f \u0935\u0939 \u0905\u092a\u0928\u0947 \u092a\u094d\u0930\u092d\u0941\u0924\u094d\u0935 \u0915\u094b \u0905\u0928\u094d\u092f \u092e\u0939\u093f\u0932\u093e\u0913\u0902 \u092a\u0930 \u0938\u094d\u0925\u093e\u092a\u093f\u0924 \u0915\u0930 \u0938\u0915\u0947 \u091c\u0948\u0938\u0947 : \u0938\u093e\u0938 \u0915\u093e \u0905\u092a\u0928\u0940 \u092a\u0941\u0924\u094d\u0930\u0935\u0927\u0941 \u092a\u0930 \u092a\u094d\u0930\u092d\u0941\u0924\u094d\u0935\u0964 \u0907\u0938 \u092a\u094d\u0930\u0915\u093e\u0930 \u0915\u0940 \u0938\u0902\u0938\u094d\u0915\u0943\u0924\u093f \u0915\u0940 \u0928\u093f\u0930\u0940\u0915\u094d\u0937\u0923 \u0915\u0930\u0928\u0947 \u0915\u0940 \u0906\u0935\u0936\u094d\u092f\u0915\u0924\u093e \u0939\u0948\u0964 <strong>\u091c\u0948\u0938\u093e \u0915\u093f \u092a\u094d\u0930\u0938\u093f\u0926\u094d\u0927 \u0938\u092e\u093e\u091c\u0936\u093e\u0938\u094d\u0924\u094d\u0930\u0940 \u0906\u0902\u0926\u094d\u0930\u0947 \u092c\u0947\u091f\u0947\u0932 \u0928\u0947 \u0915\u0939\u093e \u0939\u0948- &#8220;\u0915\u093e\u0928\u0942\u0928 \u0915\u0947\u0935\u0932 \u0909\u0938 \u0926\u093f\u0936\u093e \u0915\u094b \u0928\u093f\u0930\u094d\u0927\u093e\u0930\u093f\u0924 \u0915\u0930\u0924\u093e \u0939\u0948 \u091c\u093f\u0938\u0947 \u0938\u092e\u093e\u091c \u0915\u094b \u0905\u092a\u0928\u093e\u0928\u093e \u091a\u093e\u0939\u093f\u090f, \u0938\u092e\u093e\u091c \u0915\u0940 \u0935\u093e\u0938\u094d\u0924\u0935\u093f\u0915 \u0926\u093f\u0936\u093e \u0907\u0938\u0915\u0940 \u0938\u0902\u0938\u094d\u0915\u0943\u0924\u093f \u0926\u094d\u0935\u093e\u0930\u093e \u0928\u093f\u0930\u094d\u0927\u093e\u0930\u093f\u0924 \u0939\u094b\u0924\u0940 \u0939\u0948\u0964 <\/strong><\/li>\n<li>\u0905\u0902\u0924 \u092e\u0947\u0902, \u092e\u0939\u093f\u0932\u093e\u0913\u0902 \u0915\u094b \u0905\u092a\u0928\u0947 \u0938\u0936\u0915\u094d\u0924\u093f\u0915\u0930\u0923 \u0915\u0940 \u092e\u093e\u0902\u0917 \u0915\u0940 \u092a\u0942\u0930\u094d\u0924\u093f \u0939\u0947\u0924\u0941 \u0938\u094d\u0935\u092f\u0902 \u0905\u0917\u094d\u0930\u0938\u0930 \u0939\u094b\u0928\u0947 \u0915\u0940 \u0906\u0935\u0936\u094d\u092f\u0915\u0924\u093e \u0939\u0948\u0964<strong> \u0915\u094b\u092b\u093c\u0940 \u0905\u0928\u094d\u0928\u093e\u0928 \u0915\u0947 \u0905\u0928\u0941\u0938\u093e\u0930<\/strong> \u0935\u093f\u0915\u093e\u0938 \u0915\u0947 \u0932\u093f\u090f \u092e\u0939\u093f\u0932\u093e\u0913\u0902 \u0915\u0947 \u0938\u0936\u0915\u094d\u0924\u093f\u0915\u0930\u0923 \u0938\u0947 \u092c\u0947\u0939\u0924\u0930 \u0915\u094b\u0908 \u092d\u0940 \u0909\u092a\u0915\u0930\u0923 \u0928\u0939\u0940\u0902 \u0939\u0948\u0964<\/li>\n<li><strong> &#8220;\u092f\u0924\u094d\u0930 \u0928\u093e\u0930\u094d\u092f\u0938\u094d\u0924\u0941 \u092a\u0942\u091c\u094d\u092f\u0928\u094d\u0924\u0947 \u0930\u092e\u0928\u094d\u0924\u0947 \u0924\u0924\u094d\u0930 \u0926\u0947\u0935\u0924\u093e:&#8221;<\/strong>&#8211; \u092e\u0928\u0941\u0938\u094d\u092e\u0943\u0924\u093f \u0915\u0947 \u0905\u0928\u0941\u0938\u093e\u0930- &#8220;\u091c\u0939\u093e\u0902 \u0938\u094d\u0924\u094d\u0930\u093f\u092f\u094b\u0902 \u0915\u093e \u0938\u092e\u094d\u092e\u093e\u0928 \u0939\u094b\u0924\u093e \u0939\u0948, \u0935\u0939\u093e\u0902 \u0926\u0947\u0935\u0940-\u0926\u0947\u0935\u0924\u093e \u0928\u093f\u0935\u093e\u0938 \u0915\u0930\u0924\u0947 \u0939\u0948\u0902\u0964 \u091c\u093f\u0928 \u0918\u0930\u094b\u0902 \u092e\u0947\u0902 \u0938\u094d\u0924\u094d\u0930\u093f\u092f\u094b\u0902 \u0915\u093e \u0905\u092a\u092e\u093e\u0928 \u0939\u094b\u0924\u093e \u0939\u0948, \u0935\u0939\u093e\u0902 \u0938\u092d\u0940 \u092a\u094d\u0930\u0915\u093e\u0930 \u0915\u0940 \u092a\u0942\u091c\u093e \u0915\u0930\u0928\u0947 \u0915\u0947 \u092c\u093e\u0926 \u092d\u0940 \u092d\u0917\u0935\u093e\u0928 \u0928\u093f\u0935\u093e\u0938 \u0928\u0939\u0940\u0902 \u0915\u0930\u0924\u0947 \u0939\u0948\u0902\u0964\u201d<\/li>\n<\/ul>\n<p>We hope you liked this essay on women empowerment in Hindi. Please do read other related articles as well for comprehensive knowledge. Also, share you feedback and talk about IASbook with your friends as well.<\/p>\n<p>You can join our <a href=\"https:\/\/t.me\/iasbookhindi\">Telegram Channel<\/a> for daily updates.<\/p>\n<p><strong>Must Read<\/strong><\/p>\n<ul>\n<li><a class=\"row-title\" href=\"https:\/\/hindi.iasbook.com\/bharat-ki-mahila-vaigyanik-evam-unki-bhagidari\/\" aria-label=\"\u201c\u092d\u093e\u0930\u0924 \u0915\u0940 \u092e\u0939\u0924\u094d\u0935\u092a\u0942\u0930\u094d\u0923 \u092e\u0939\u093f\u0932\u093e \u0935\u0948\u091c\u094d\u091e\u093e\u0928\u093f\u0915\u201d (Edit)\">\u092d\u093e\u0930\u0924 \u0915\u0940 \u092e\u0939\u0924\u094d\u0935\u092a\u0942\u0930\u094d\u0923 \u092e\u0939\u093f\u0932\u093e \u0935\u0948\u091c\u094d\u091e\u093e\u0928\u093f\u0915<\/a><\/li>\n<li><a class=\"row-title\" href=\"https:\/\/hindi.iasbook.com\/bharat-me-mahilayon-aur-bacchon-ki-taskari-evanm-upay\/\" aria-label=\"\u201c\u092d\u093e\u0930\u0924 \u092e\u0947\u0902 \u092e\u0939\u093f\u0932\u093e\u0913\u0902 \u0914\u0930 \u092c\u091a\u094d\u091a\u094b\u0902 \u0915\u0940 \u0924\u0938\u094d\u0915\u0930\u0940 \u092e\u0947\u0902 \u092f\u094b\u0917\u0926\u093e\u0928 \u0926\u0947\u0928\u0947 \u0935\u093e\u0932\u0947 \u0915\u093e\u0930\u0915 : \u0924\u0938\u094d\u0915\u0930\u0940 \u0938\u0947 \u0928\u093f\u092a\u091f\u0928\u0947 \u0939\u0947\u0924\u0941 \u0909\u0920\u093e\u090f \u0917\u090f \u0915\u0926\u092e\u201d (Edit)\">\u092d\u093e\u0930\u0924 \u092e\u0947\u0902 \u092e\u0939\u093f\u0932\u093e\u0913\u0902 \u0914\u0930 \u092c\u091a\u094d\u091a\u094b\u0902 \u0915\u0940 \u0924\u0938\u094d\u0915\u0930\u0940 \u092e\u0947\u0902 \u092f\u094b\u0917\u0926\u093e\u0928 \u0926\u0947\u0928\u0947 \u0935\u093e\u0932\u0947 \u0915\u093e\u0930\u0915<\/a><\/li>\n<li><a class=\"row-title\" href=\"https:\/\/hindi.iasbook.com\/essay-climate-change\/\" aria-label=\"\u201c\u0928\u093f\u092c\u0902\u0927: \u091c\u0932\u0935\u093e\u092f\u0941 \u092a\u0930\u093f\u0935\u0930\u094d\u0924\u0928 (Climate change)\u201d (Edit)\">\u0928\u093f\u092c\u0902\u0927: \u091c\u0932\u0935\u093e\u092f\u0941 \u092a\u0930\u093f\u0935\u0930\u094d\u0924\u0928 (Climate change)<\/a><\/li>\n<li><a class=\"row-title\" href=\"https:\/\/hindi.iasbook.com\/essay-indian-culture-hindi\/\" aria-label=\"\u201c\u0939\u093f\u0928\u094d\u0926\u0940 \u0928\u093f\u092c\u0902\u0927: \u092d\u093e\u0930\u0924\u0940\u092f \u0938\u0902\u0938\u094d\u0915\u0943\u0924\u093f\u201d (Edit)\">\u0939\u093f\u0928\u094d\u0926\u0940 \u0928\u093f\u092c\u0902\u0927: \u092d\u093e\u0930\u0924\u0940\u092f \u0938\u0902\u0938\u094d\u0915\u0943\u0924\u093f<\/a><\/li>\n<li><a class=\"row-title\" href=\"https:\/\/hindi.iasbook.com\/short-essay-on-kumbh-mela-hindi\/\" aria-label=\"\u201c\u0939\u093f\u0928\u094d\u0926\u0940 \u0928\u093f\u092c\u0902\u0927: \u0915\u0941\u0902\u092d \u092e\u0947\u0932\u093e\u201d (Edit)\">\u0939\u093f\u0928\u094d\u0926\u0940 \u0928\u093f\u092c\u0902\u0927: \u0915\u0941\u0902\u092d \u092e\u0947\u0932\u093e<\/a><\/li>\n<\/ul>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Essay on Women Empowerment in Hindi! \u092a\u094d\u0930\u0938\u093f\u0926\u094d\u0927 \u0935\u094d\u092f\u0915\u094d\u0924\u093f\u092f\u094b\u0902 \u0915\u0947 \u0915\u0925\u0928 (Quotes of famous personalities) \u201c\u0935\u093f\u0915\u093e\u0938 \u0915\u0947 \u0932\u093f\u090f \u092e\u0939\u093f\u0932\u093e\u0913\u0902 \u0915\u0947 \u0938\u0936\u0915\u094d\u0924\u093f\u0915\u0930\u0923 [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":344067,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[15],"tags":[53,148,149,150],"class_list":["post-258692","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-essay","tag-essay-in-hindi","tag-women-children","tag---pdf","tag-150"],"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO plugin v25.9 - https:\/\/yoast.com\/wordpress\/plugins\/seo\/ -->\n<title>\u0928\u093f\u092c\u0902\u0927: \u092e\u0939\u093f\u0932\u093e \u0938\u0936\u0915\u094d\u0924\u093f\u0915\u0930\u0923 (Essay on Women Empowerment) - IASbook<\/title>\n<meta name=\"description\" content=\"Short &amp; Long Essay on Women Empowerment in Hindi - \u00a0\u0928\u093f\u092c\u0902\u0927: \u092e\u0939\u093f\u0932\u093e \u0938\u0936\u0915\u094d\u0924\u093f\u0915\u0930\u0923 - \u0930\u093e\u091c\u0928\u0940\u0924\u093f\u0915 \u0906\u0930\u094d\u0925\u093f\u0915 \u092a\u094d\u0930\u094c\u0926\u094d\u092f\u094b\u0917\u093f\u0915\u0940 \u0915\u0943\u0937\u093f \u092a\u093e\u0930\u093f\u0938\u094d\u0925\u093f\u0924\u093f\u0915\u0940\u092f \u0906\u0930\u0915\u094d\u0937\u0923 \u0916\u0947\u0932-\u0915\u0942\u0926\" \/>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/www.iasbook.com\/hindi\/essay-women-empowerment\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"en_US\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"\u0928\u093f\u092c\u0902\u0927: \u092e\u0939\u093f\u0932\u093e \u0938\u0936\u0915\u094d\u0924\u093f\u0915\u0930\u0923 (Essay on Women Empowerment) - IASbook\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"Short &amp; Long Essay on Women Empowerment in Hindi - \u00a0\u0928\u093f\u092c\u0902\u0927: \u092e\u0939\u093f\u0932\u093e \u0938\u0936\u0915\u094d\u0924\u093f\u0915\u0930\u0923 - \u0930\u093e\u091c\u0928\u0940\u0924\u093f\u0915 \u0906\u0930\u094d\u0925\u093f\u0915 \u092a\u094d\u0930\u094c\u0926\u094d\u092f\u094b\u0917\u093f\u0915\u0940 \u0915\u0943\u0937\u093f \u092a\u093e\u0930\u093f\u0938\u094d\u0925\u093f\u0924\u093f\u0915\u0940\u092f \u0906\u0930\u0915\u094d\u0937\u0923 \u0916\u0947\u0932-\u0915\u0942\u0926\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/www.iasbook.com\/hindi\/essay-women-empowerment\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"IASbook\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2019-06-18T12:59:25+00:00\" \/>\n<meta property=\"article:modified_time\" content=\"2020-08-19T06:39:20+00:00\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"https:\/\/www.iasbook.com\/hindi\/wp-content\/uploads\/2019\/06\/essay-on-women-empowerment-in-Hindi-iasbook-1.jpg\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:width\" content=\"620\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:height\" content=\"370\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:type\" content=\"image\/jpeg\" \/>\n<meta name=\"author\" content=\"IASbook\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Written by\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"IASbook\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"Est. reading time\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"2 minutes\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\/\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"Article\",\"@id\":\"https:\/\/www.iasbook.com\/hindi\/essay-women-empowerment\/#article\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/www.iasbook.com\/hindi\/essay-women-empowerment\/\"},\"author\":{\"name\":\"IASbook\",\"@id\":\"https:\/\/www.iasbook.com\/hindi\/#\/schema\/person\/630a491091137b169cbd0eaf2b37007b\"},\"headline\":\"\u0928\u093f\u092c\u0902\u0927: \u092e\u0939\u093f\u0932\u093e \u0938\u0936\u0915\u094d\u0924\u093f\u0915\u0930\u0923 (Essay on Women Empowerment)\",\"datePublished\":\"2019-06-18T12:59:25+00:00\",\"dateModified\":\"2020-08-19T06:39:20+00:00\",\"mainEntityOfPage\":{\"@id\":\"https:\/\/www.iasbook.com\/hindi\/essay-women-empowerment\/\"},\"wordCount\":314,\"commentCount\":15,\"publisher\":{\"@id\":\"https:\/\/www.iasbook.com\/hindi\/#organization\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\/\/www.iasbook.com\/hindi\/essay-women-empowerment\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\/\/www.iasbook.com\/hindi\/wp-content\/uploads\/2019\/06\/essay-on-women-empowerment-in-Hindi-iasbook-1.jpg\",\"keywords\":[\"Essay in Hindi\",\"\u092e\u0939\u093f\u0932\u093e \u0914\u0930 \u092c\u091a\u094d\u091a\u0947\",\"\u092e\u0939\u093f\u0932\u093e \u0938\u0936\u0915\u094d\u0924\u093f\u0915\u0930\u0923 pdf\",\"\u092e\u0939\u093f\u0932\u093e \u0938\u0936\u0915\u094d\u0924\u093f\u0915\u0930\u0923 \u092f\u094b\u091c\u0928\u093e\"],\"articleSection\":[\"\u0928\u093f\u092c\u0902\u0927\"],\"inLanguage\":\"en-US\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"CommentAction\",\"name\":\"Comment\",\"target\":[\"https:\/\/www.iasbook.com\/hindi\/essay-women-empowerment\/#respond\"]}]},{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\/\/www.iasbook.com\/hindi\/essay-women-empowerment\/\",\"url\":\"https:\/\/www.iasbook.com\/hindi\/essay-women-empowerment\/\",\"name\":\"\u0928\u093f\u092c\u0902\u0927: \u092e\u0939\u093f\u0932\u093e \u0938\u0936\u0915\u094d\u0924\u093f\u0915\u0930\u0923 (Essay on Women Empowerment) - IASbook\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/www.iasbook.com\/hindi\/#website\"},\"primaryImageOfPage\":{\"@id\":\"https:\/\/www.iasbook.com\/hindi\/essay-women-empowerment\/#primaryimage\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\/\/www.iasbook.com\/hindi\/essay-women-empowerment\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\/\/www.iasbook.com\/hindi\/wp-content\/uploads\/2019\/06\/essay-on-women-empowerment-in-Hindi-iasbook-1.jpg\",\"datePublished\":\"2019-06-18T12:59:25+00:00\",\"dateModified\":\"2020-08-19T06:39:20+00:00\",\"description\":\"Short & Long Essay on Women Empowerment in Hindi - \u00a0\u0928\u093f\u092c\u0902\u0927: \u092e\u0939\u093f\u0932\u093e \u0938\u0936\u0915\u094d\u0924\u093f\u0915\u0930\u0923 - \u0930\u093e\u091c\u0928\u0940\u0924\u093f\u0915 \u0906\u0930\u094d\u0925\u093f\u0915 \u092a\u094d\u0930\u094c\u0926\u094d\u092f\u094b\u0917\u093f\u0915\u0940 \u0915\u0943\u0937\u093f \u092a\u093e\u0930\u093f\u0938\u094d\u0925\u093f\u0924\u093f\u0915\u0940\u092f \u0906\u0930\u0915\u094d\u0937\u0923 \u0916\u0947\u0932-\u0915\u0942\u0926\",\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\/\/www.iasbook.com\/hindi\/essay-women-empowerment\/#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"en-US\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\/\/www.iasbook.com\/hindi\/essay-women-empowerment\/\"]}]},{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"en-US\",\"@id\":\"https:\/\/www.iasbook.com\/hindi\/essay-women-empowerment\/#primaryimage\",\"url\":\"https:\/\/www.iasbook.com\/hindi\/wp-content\/uploads\/2019\/06\/essay-on-women-empowerment-in-Hindi-iasbook-1.jpg\",\"contentUrl\":\"https:\/\/www.iasbook.com\/hindi\/wp-content\/uploads\/2019\/06\/essay-on-women-empowerment-in-Hindi-iasbook-1.jpg\",\"width\":620,\"height\":370,\"caption\":\"Essay on Women Empowerment in Hindi Nari Shakti - Story - Script slogan pdf\"},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\/\/www.iasbook.com\/hindi\/essay-women-empowerment\/#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Home\",\"item\":\"https:\/\/www.iasbook.com\/hindi\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"\u0928\u093f\u092c\u0902\u0927: \u092e\u0939\u093f\u0932\u093e \u0938\u0936\u0915\u094d\u0924\u093f\u0915\u0930\u0923 (Essay on Women Empowerment)\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\/\/www.iasbook.com\/hindi\/#website\",\"url\":\"https:\/\/www.iasbook.com\/hindi\/\",\"name\":\"IASbook\",\"description\":\"Study For Civil Services\",\"publisher\":{\"@id\":\"https:\/\/www.iasbook.com\/hindi\/#organization\"},\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\/\/www.iasbook.com\/hindi\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"en-US\"},{\"@type\":\"Organization\",\"@id\":\"https:\/\/www.iasbook.com\/hindi\/#organization\",\"name\":\"IASbook\",\"url\":\"https:\/\/www.iasbook.com\/hindi\/\",\"logo\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"en-US\",\"@id\":\"https:\/\/www.iasbook.com\/hindi\/#\/schema\/logo\/image\/\",\"url\":\"https:\/\/www.iasbook.com\/hindi\/wp-content\/uploads\/2018\/10\/iasbook-logo-v2-1.png\",\"contentUrl\":\"https:\/\/www.iasbook.com\/hindi\/wp-content\/uploads\/2018\/10\/iasbook-logo-v2-1.png\",\"width\":264,\"height\":56,\"caption\":\"IASbook\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\/\/www.iasbook.com\/hindi\/#\/schema\/logo\/image\/\"}},{\"@type\":\"Person\",\"@id\":\"https:\/\/www.iasbook.com\/hindi\/#\/schema\/person\/630a491091137b169cbd0eaf2b37007b\",\"name\":\"IASbook\",\"image\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"en-US\",\"@id\":\"https:\/\/www.iasbook.com\/hindi\/#\/schema\/person\/image\/\",\"url\":\"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/7a8b1a2a26151e06c0c5bd1bdd617dab88c67a576b33c0fac949a7a5dbf61fca?s=96&d=mm&r=g\",\"contentUrl\":\"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/7a8b1a2a26151e06c0c5bd1bdd617dab88c67a576b33c0fac949a7a5dbf61fca?s=96&d=mm&r=g\",\"caption\":\"IASbook\"},\"url\":\"https:\/\/www.iasbook.com\/hindi\/author\/iasbook\/\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"\u0928\u093f\u092c\u0902\u0927: \u092e\u0939\u093f\u0932\u093e \u0938\u0936\u0915\u094d\u0924\u093f\u0915\u0930\u0923 (Essay on Women Empowerment) - IASbook","description":"Short & Long Essay on Women Empowerment in Hindi - \u00a0\u0928\u093f\u092c\u0902\u0927: \u092e\u0939\u093f\u0932\u093e \u0938\u0936\u0915\u094d\u0924\u093f\u0915\u0930\u0923 - \u0930\u093e\u091c\u0928\u0940\u0924\u093f\u0915 \u0906\u0930\u094d\u0925\u093f\u0915 \u092a\u094d\u0930\u094c\u0926\u094d\u092f\u094b\u0917\u093f\u0915\u0940 \u0915\u0943\u0937\u093f \u092a\u093e\u0930\u093f\u0938\u094d\u0925\u093f\u0924\u093f\u0915\u0940\u092f \u0906\u0930\u0915\u094d\u0937\u0923 \u0916\u0947\u0932-\u0915\u0942\u0926","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/www.iasbook.com\/hindi\/essay-women-empowerment\/","og_locale":"en_US","og_type":"article","og_title":"\u0928\u093f\u092c\u0902\u0927: \u092e\u0939\u093f\u0932\u093e \u0938\u0936\u0915\u094d\u0924\u093f\u0915\u0930\u0923 (Essay on Women Empowerment) - IASbook","og_description":"Short & Long Essay on Women Empowerment in Hindi - \u00a0\u0928\u093f\u092c\u0902\u0927: \u092e\u0939\u093f\u0932\u093e \u0938\u0936\u0915\u094d\u0924\u093f\u0915\u0930\u0923 - \u0930\u093e\u091c\u0928\u0940\u0924\u093f\u0915 \u0906\u0930\u094d\u0925\u093f\u0915 \u092a\u094d\u0930\u094c\u0926\u094d\u092f\u094b\u0917\u093f\u0915\u0940 \u0915\u0943\u0937\u093f \u092a\u093e\u0930\u093f\u0938\u094d\u0925\u093f\u0924\u093f\u0915\u0940\u092f \u0906\u0930\u0915\u094d\u0937\u0923 \u0916\u0947\u0932-\u0915\u0942\u0926","og_url":"https:\/\/www.iasbook.com\/hindi\/essay-women-empowerment\/","og_site_name":"IASbook","article_published_time":"2019-06-18T12:59:25+00:00","article_modified_time":"2020-08-19T06:39:20+00:00","og_image":[{"width":620,"height":370,"url":"https:\/\/www.iasbook.com\/hindi\/wp-content\/uploads\/2019\/06\/essay-on-women-empowerment-in-Hindi-iasbook-1.jpg","type":"image\/jpeg"}],"author":"IASbook","twitter_card":"summary_large_image","twitter_misc":{"Written by":"IASbook","Est. reading time":"2 minutes"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"Article","@id":"https:\/\/www.iasbook.com\/hindi\/essay-women-empowerment\/#article","isPartOf":{"@id":"https:\/\/www.iasbook.com\/hindi\/essay-women-empowerment\/"},"author":{"name":"IASbook","@id":"https:\/\/www.iasbook.com\/hindi\/#\/schema\/person\/630a491091137b169cbd0eaf2b37007b"},"headline":"\u0928\u093f\u092c\u0902\u0927: \u092e\u0939\u093f\u0932\u093e \u0938\u0936\u0915\u094d\u0924\u093f\u0915\u0930\u0923 (Essay on Women Empowerment)","datePublished":"2019-06-18T12:59:25+00:00","dateModified":"2020-08-19T06:39:20+00:00","mainEntityOfPage":{"@id":"https:\/\/www.iasbook.com\/hindi\/essay-women-empowerment\/"},"wordCount":314,"commentCount":15,"publisher":{"@id":"https:\/\/www.iasbook.com\/hindi\/#organization"},"image":{"@id":"https:\/\/www.iasbook.com\/hindi\/essay-women-empowerment\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/www.iasbook.com\/hindi\/wp-content\/uploads\/2019\/06\/essay-on-women-empowerment-in-Hindi-iasbook-1.jpg","keywords":["Essay in Hindi","\u092e\u0939\u093f\u0932\u093e \u0914\u0930 \u092c\u091a\u094d\u091a\u0947","\u092e\u0939\u093f\u0932\u093e \u0938\u0936\u0915\u094d\u0924\u093f\u0915\u0930\u0923 pdf","\u092e\u0939\u093f\u0932\u093e \u0938\u0936\u0915\u094d\u0924\u093f\u0915\u0930\u0923 \u092f\u094b\u091c\u0928\u093e"],"articleSection":["\u0928\u093f\u092c\u0902\u0927"],"inLanguage":"en-US","potentialAction":[{"@type":"CommentAction","name":"Comment","target":["https:\/\/www.iasbook.com\/hindi\/essay-women-empowerment\/#respond"]}]},{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/www.iasbook.com\/hindi\/essay-women-empowerment\/","url":"https:\/\/www.iasbook.com\/hindi\/essay-women-empowerment\/","name":"\u0928\u093f\u092c\u0902\u0927: \u092e\u0939\u093f\u0932\u093e \u0938\u0936\u0915\u094d\u0924\u093f\u0915\u0930\u0923 (Essay on Women Empowerment) - IASbook","isPartOf":{"@id":"https:\/\/www.iasbook.com\/hindi\/#website"},"primaryImageOfPage":{"@id":"https:\/\/www.iasbook.com\/hindi\/essay-women-empowerment\/#primaryimage"},"image":{"@id":"https:\/\/www.iasbook.com\/hindi\/essay-women-empowerment\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/www.iasbook.com\/hindi\/wp-content\/uploads\/2019\/06\/essay-on-women-empowerment-in-Hindi-iasbook-1.jpg","datePublished":"2019-06-18T12:59:25+00:00","dateModified":"2020-08-19T06:39:20+00:00","description":"Short & Long Essay on Women Empowerment in Hindi - \u00a0\u0928\u093f\u092c\u0902\u0927: \u092e\u0939\u093f\u0932\u093e \u0938\u0936\u0915\u094d\u0924\u093f\u0915\u0930\u0923 - \u0930\u093e\u091c\u0928\u0940\u0924\u093f\u0915 \u0906\u0930\u094d\u0925\u093f\u0915 \u092a\u094d\u0930\u094c\u0926\u094d\u092f\u094b\u0917\u093f\u0915\u0940 \u0915\u0943\u0937\u093f \u092a\u093e\u0930\u093f\u0938\u094d\u0925\u093f\u0924\u093f\u0915\u0940\u092f \u0906\u0930\u0915\u094d\u0937\u0923 \u0916\u0947\u0932-\u0915\u0942\u0926","breadcrumb":{"@id":"https:\/\/www.iasbook.com\/hindi\/essay-women-empowerment\/#breadcrumb"},"inLanguage":"en-US","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/www.iasbook.com\/hindi\/essay-women-empowerment\/"]}]},{"@type":"ImageObject","inLanguage":"en-US","@id":"https:\/\/www.iasbook.com\/hindi\/essay-women-empowerment\/#primaryimage","url":"https:\/\/www.iasbook.com\/hindi\/wp-content\/uploads\/2019\/06\/essay-on-women-empowerment-in-Hindi-iasbook-1.jpg","contentUrl":"https:\/\/www.iasbook.com\/hindi\/wp-content\/uploads\/2019\/06\/essay-on-women-empowerment-in-Hindi-iasbook-1.jpg","width":620,"height":370,"caption":"Essay on Women Empowerment in Hindi Nari Shakti - Story - Script slogan pdf"},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/www.iasbook.com\/hindi\/essay-women-empowerment\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Home","item":"https:\/\/www.iasbook.com\/hindi\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"\u0928\u093f\u092c\u0902\u0927: \u092e\u0939\u093f\u0932\u093e \u0938\u0936\u0915\u094d\u0924\u093f\u0915\u0930\u0923 (Essay on Women Empowerment)"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/www.iasbook.com\/hindi\/#website","url":"https:\/\/www.iasbook.com\/hindi\/","name":"IASbook","description":"Study For Civil Services","publisher":{"@id":"https:\/\/www.iasbook.com\/hindi\/#organization"},"potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/www.iasbook.com\/hindi\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"en-US"},{"@type":"Organization","@id":"https:\/\/www.iasbook.com\/hindi\/#organization","name":"IASbook","url":"https:\/\/www.iasbook.com\/hindi\/","logo":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"en-US","@id":"https:\/\/www.iasbook.com\/hindi\/#\/schema\/logo\/image\/","url":"https:\/\/www.iasbook.com\/hindi\/wp-content\/uploads\/2018\/10\/iasbook-logo-v2-1.png","contentUrl":"https:\/\/www.iasbook.com\/hindi\/wp-content\/uploads\/2018\/10\/iasbook-logo-v2-1.png","width":264,"height":56,"caption":"IASbook"},"image":{"@id":"https:\/\/www.iasbook.com\/hindi\/#\/schema\/logo\/image\/"}},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/www.iasbook.com\/hindi\/#\/schema\/person\/630a491091137b169cbd0eaf2b37007b","name":"IASbook","image":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"en-US","@id":"https:\/\/www.iasbook.com\/hindi\/#\/schema\/person\/image\/","url":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/7a8b1a2a26151e06c0c5bd1bdd617dab88c67a576b33c0fac949a7a5dbf61fca?s=96&d=mm&r=g","contentUrl":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/7a8b1a2a26151e06c0c5bd1bdd617dab88c67a576b33c0fac949a7a5dbf61fca?s=96&d=mm&r=g","caption":"IASbook"},"url":"https:\/\/www.iasbook.com\/hindi\/author\/iasbook\/"}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.iasbook.com\/hindi\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/258692","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.iasbook.com\/hindi\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.iasbook.com\/hindi\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.iasbook.com\/hindi\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.iasbook.com\/hindi\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=258692"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/www.iasbook.com\/hindi\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/258692\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":351251,"href":"https:\/\/www.iasbook.com\/hindi\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/258692\/revisions\/351251"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.iasbook.com\/hindi\/wp-json\/wp\/v2\/media\/344067"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.iasbook.com\/hindi\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=258692"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.iasbook.com\/hindi\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=258692"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.iasbook.com\/hindi\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=258692"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}